Những cú sốc khi du học Mỹ

Trong cuốn sách “Du học không khó” của mình, tôi cũng đã dành hẳn một chương cuối của cuốn sách để chia sẻ về những khó khăn mà các bạn du học sinh cần phải lường trước khi quyết định đi du học. Bài viết dưới đây là  một chia sẻ của một bạn du học sinh, hy vọng nó sẽ cho các bạn một cái nhìn đa chiều về sự thật du học.

—-

Không đơn giản chỉ là xách ba lô lên và đi, bên cạnh nhiều bạn trẻ “vinh quy bái tổ” thì không ít bạn sớm bị “nốc ao” khi du học Mỹ.

Nhiều bậc phụ huynh lẫn các bạn học sinh, sinh viên Việt Nam rất quan tâm đến cuộc sống du học sinh tại Mỹ. “Giấc mơ Mỹ” đã sớm trở thành mục tiêu của nhiều người, với nền giáo dục tiên tiến bậc nhất thế giới và môi trường làm việc rất tiềm năng. Nhưng nếu không tỉnh táo, những “cú sốc” có thể khiến bạn gục ngã hoặc sống và học tập một cách lay lắt.

Không học nổi vì yếu ngoại ngữ

 

Một cựu du học sinh từng học tại Mỹ từ THPT đến hết ĐH ngành giáo dục chia sẻ: “Chuyện học hành là thứ khiến sinh viên Việt Nam sốc nhất. Có sinh viên, như tôi, phải mất hết một học kỳ mới bắt được nhịp điệu chung với mọi người. Có bạn mất nhiều thời gian hơn, thậm chí gãy gánh giữa đường, không cán đích tốt nghiệp”.

Nguyên nhân chính là không thể hòa nhập được môi trường học thuật. Cụ thể, nhiều bạn thiếu ngoại ngữ mà vội vàng đăng ký đi học. Đừng nghĩ rằng cứ qua Mỹ thì giỏi ngôn ngữ. Chuyện nghe nói, giao tiếp bình thường đã không rành thì đừng nói gì chuyện học. Trong khi đó, việc đầu tư cho môn học tại Mỹ như nhiều quốc gia phát triển khác cũng khá đặc thù. Học viên phải xem bài rất nhiều trước khi đến lớp, đến thư viện thường xuyên… Do ngoại ngữ yếu học sinh Việt “đụng đâu cũng khó hiểu”, đặc biệt là các môn có tính chuyên ngành, việc tiếp thu bài sẽ khó khăn.

Hình thức đánh giá sinh viên tại Mỹ chú trọng đến khả năng vận dụng lý thuyết vào thực tế thông qua viết luận, thuyết trình, làm dự án.Công việc này yêu cầu khả năng tự học, tự nghiên cứu, tương tác xã hội, trình bày độc lập rất cao. Phương pháp giáo dục, đào tạo ở Mỹ đòi hỏi sinh viên phải phát huy tối đa tính tự giác.

Thầy chỉ đóng vai phụ

 

Lớp học tại Mỹ như một quán cà phê học thuật, các giáo viên chỉ “đóng vai phụ”. Họ đưa ra câu hỏi hay vấn đề, còn nhiệm vụ của học viên là thay phiên nhau đưa ra quan điểm, phản biện, tranh biện. Học viên không cần giơ tay mà tự giác phát biểu đóng góp cho bài học một cách tự nhiên. Giáo viên chỉ điều phối, đưa ra kết luận chung cho bài học hay giải đáp thắc mắc.

Trong khi đó tại Việt Nam, hình thức “thầy giảng-trò chép” vẫn còn phổ biến suốt thời gian dài. Ý thức tự giác, khả năng tự tin, tính chủ động của học viên còn thiếu. Nhiều bạn Việt Nam sang Mỹ co rụt lại vì sợ nếu phát biểu sẽ khiến người khác xem thường.

Phải có người đỡ đầu và bạn thân

 

Đa phần các học viên tại Mỹ đều có “người đỡ đầu” đóng vai trò tư vấn, hướng dẫn học tập và nghiên cứu. Những “người đỡ đầu” thường là các giáo sư, giảng viên trực tiếp giảng dạy. Một sinh viên chủ động và cầu tiến sẽ tìm đến sự hỗ trợ từ nhiều “người đỡ đầu” khác nhau, theo nhu cầu của chương trình học. Cũng có người chọn và thuyết phục được những “người đỡ đầu” hỗ trợ, tư vấn họ suốt quá trình nghiên cứu chuyên ngành. Thậm chí nếu làm việc tốt và có tiềm năng, có người còn được các giáo sư tạo điều kiện cho làm việc có thù lao.

“Người đỡ đầu” cũng giúp bạn hiểu được “người dạy cần gì từ học viên”. Mỗi người dạy học sẽ có một cách tiếp cận khác nhau trong khoa học và đánh giá kết quả bằng nhiều cách khác nhau. Nếu hiểu được điều này, bạn có thể tập trung đạt các kết quả quan trọng và cốt yếu. Thực tế là nhiều học sinh rất e ngại, rụt rè. Nhưng nếu không chủ động và tự tin thì đừng nghĩ các giáo sư sẽ tìm đến hỗ trợ mình.

Bạn thân cũng là yếu tố quan trọng giúp hòa nhập, đạt kết quả tốt. Làm việc nhóm là hình thức phổ biến trong môi trường giáo dục. Để thích nghi nhanh, tiếp cận nhiều nguồn tài liệu phù hợp, hiểu văn hóa học tập, được hỗ trợ khi khó khăn… bạn cần chủ động tạo ra các mối quan hệ đồng môn, có được những người bạn thân dù là người bản xứ hay sinh viên nước khác.

Tam giác bản thân – thầy cô – bạn bè sẽ tạo ra “kiềng ba chân” giúp bạn cân bằng, thích nghi, phát triển.

Theo Pháp luật TPHCM

Kinh nghiệm và tips trả lời phỏng vấn học bổng du học

(Last Updated On: July 29, 2017)

Phải công nhận là mình là 1 con lười chính hiệu! Từ lúc viết bài “Các bước chuẩn bị apply và thông tin về 1 số học bổng” cùng lời hứa viết về kinh nghiệm trả lời phỏng vấn học bổng du học đến nay đã được hơn 1 năm (đúng là hứa cuội). Dù sao thì muộn vẫn còn hơn là không 😀

***

Vấn đề 1: Kinh nghiệm của mình đến từ quá trình apply cho EM (course TropEd). Không phải course nào của EM cũng có vòng phỏng vấn (nói đúng hơn là khá hiếm). Tuy mình chỉ trả lời pv của EM nhưng điều đó không có nghĩa là những kinh nghiệm này không đúng với các học bổng khác (dĩ nhiên, vẫn nên ghi nhớ một điều khi đọc bài này là “mọi thứ chỉ mang tính chất tương đối”).

Vấn đề 2: Kinh nghiệm hình thành sau khi bạn làm 1 cái gì đó. Kinh nghiệm có thể đúng, có thể sai vì nó là thông tin rút ra từ cá nhân một người. Kể cả khi đó là kinh nghiệm từ 1 người apply thành công cũng chưa đủ đảm bảo áp dụng cho người khác là thành công. Mình lải nhải điều này là để nhấn mạnh cái “tôi” khi bạn apply học bổng. Cũng như SoP là chào bán “bản thân” bạn, phỏng vấn là show “cá tính” của bạn, nhiều hơn là trình bày thông tin (thông tin đầy ở trong CV, LoR và đống giấy tờ bạn nộp trước đó rồi). TÓM LẠI, hãy là chính bản thân mình, đừng cố gò ép vào cái khuôn mẫu nào đó chỉ vì lo lắng quá mức cho cái cuộc “nói chuyện thân tình” (1 cách nói tránh cái từ phỏng vấn :D) với Course Coordinator/university representative.

Vào phần chính ^^

TINH THẦN 🙂 (tinh thần “lại” là cái đầu tiên)

Thoải mái, thoải mái, “trò chuyện thân tình” mà. Hãy tự hào là bạn đủ sức đạp đổ cả 1 đống hồ sơ khác để vô được đến vòng phỏng vấn này. Thế nên chả việc gì phải run rẩy, cúi mặt vào cuộc cả. Cứ ngẩng cao đầu và thẳng tiến thôi ^___________^

DO RESEARCH, DO YOUR HOMEWORK hay nói cách khác TÌM HIỂU, TÌM HIỂU KỸ HƠN, ĐÀO SÂU NGHIÊN CỨU

Về cái gì? Về nước bạn sẽ học, về trường bạn sẽ học (hoặc đăng ký trong mobility), về người sẽ phỏng vấn bạn!

Cụ thể hơn?

  • Nước đó có nổi tiếng về ngành của bạn không? Nếu có, bằng chứng? (thành tựu gì nổi bật liên quan đến ngành, 1 tên tuổi đầu ngành nào đó). Nước đó có đặc điểm gì mà bạn yêu thích (dân nói tiếng Anh tốt?, môi trường thân thiện? giá cả hợp lý? v.v.v)
  • Trường cũng tương tự: nổi tiếng trong ngành? Tên 1 vài giáo sư, 1 vài công trình nghiên cứu liên quan. Các điểm đặc biệt của trường? (phương pháp học tập, network, nghiên cứu, truyền thống v.v.v)
  • Người phỏng vấn bạn? Interest topics của người ta là gì, có project nào liên quan không, hoặc project nào mà bạn có thể chém gió về nó được (hiểu thì mới chém đc^^)

LƯU Ý: Đừng có quên những gì bạn viết trong hồ sơ. Tính đồng nhất/thống nhất là rất rất quan trọng. Đừng lạ khi thấy bị hỏi những câu mà rõ ràng bạn viết trong SoP, CV rồi như “Tại sao lại muốn học ở EU”“tại sao chọn ngành này/trường tao”“có kinh nghiệm g씓motivation đi học là gì”. Có thể bạn viết chưa rõ lắm nên người ta muốn hỏi thêm để làm rõ. Nhưng nhiều hơn là họ muốn kiểm chứng cái độ “thật” của những gì bạn viết 😀 Mặc định là nói dối thì không lưu lóat và nói dối thì không có cảm xúc. Trình bày motivation bằng cái giọng đều đều, chẳng có tí passion nào hay ngẫm nghĩ 1 lúc mới nói được cái motivation hay lý do chọn ngành –> bạn chém gió quá đà trong SoP chăng ^^. Tệ hơn, nói khác luôn so với những gì trong SoP –> bạn bị đa nhân cách 😀hoặc bạn nói dối K, dù là gì thì cũng mất điểm trầm trọng.

VÍ DỤ VÀ BẰNG CHỨNG

Các cụ nhà ta có câu “Nói có sách, mách có chứng” mà. Giống như mình đã nói đừng biến LoR thành quyển từ điển về lời hay ý đẹp, cũng đừng biến các câu trả lời thành 1 bài diễn văn học thuộc. Muốn có dẫn chứng và ví dụ thì quay lại cái bước ở trên “Do your homework”.

Ví dụ trường mình có cái khá độc đáo trong phương pháp giảng dạy là học thông qua chơi game (game được design riêng cho môn/ngành) –> mình kể lể là mình thích lắm, tại tao thích chơi game nữa 🙂 nhân tiện hỏi luôn vài thắc mắc về cái game đó (trên web trường nó ko rõ).

GIỮ CHẤT CỦA MÌNH

Như đã nói ở trên, chả có khuôn mẫu nào là chuẩn cả, nên đừng có gò mình vào cái khuôn tưởng tượng nào đó. Trả lời những gì bạn thực sự nghĩ, muốn cười thì cứ cười 😀 (ai bảo phỏng vấn là mặt mũi phải nghiêm trọng ra chiều nghiêm túc đâu). Bạn có good sense of humor, cứ tự nhiên mà dùng, không ai cấm bạn nói đùa vài câu (nó thể hiện cả sự tự tin và làm chủ tình huống đó, nhất là khi bạn còn chưa kịp nghĩ ra cái câu trả lời cho cái câu hỏi hóc búa nào đó, jork around để câu giờ là 1 cách).

Coor hỏi mình:

“Nhiều hồ sơ lắm mày biết không, cạnh tranh cao cực, mày trượt thì sao?”. “Ừ thì tao apply lại, t thích bọn mày lắm 😀 nhất là vì (ví dụ ví dụ) thế nên t quyết theo đuổi mày đến cùng hehe”

“Học xong có học PhD tiếp không?”. “Không đâu, học nhiều thế thì tao chết mất ^^. T chắc sống được 100 tuổi, tức là còn gần 80 năm nữa để học cơ, ko phải vội. Tao thích học rồi áp dụng rồi học từ thực tế đó nữa cơ. Nên học xong tao đi làm. Nhiều kinh nghiệm rồi, biết t thiếu cái gì rồi tao đi học tiếp”

Nếu bạn để lại địa chỉ mail + nêu được số nước mà chủ blog này đã ghé thăm tại phần comment dưới bài, mình sẽ gửi bạn checklist với câu hỏi mà Coor dùng để phỏng vấn mình (dòng note này nằm lửng lơ giữa bài và ko in đậm với mục đích củ chuối là check xem bạn có thực sự đọc những gì mình đang cố công ngồi viết không!).

“Mày có hỏi gì nữa không?” “Ôi có, t chờ câu đó nãy giờ^^. Này nhé, t có nhiều cái để hỏi lắm ….”

“Tại sao m chọn cái đề tài thesis đó (khóa của mình yêu cầu nộp đề cương nghiên cứu khi nộp hồ sơ)?” “Ừ thì tại tao nghiện cái đề tài đó quá. Hồi đại học t làm tổng quan tài liệu rồi, bây h lên level, t làm nghiên cứu tiếp. Nghiêm túc mà nói thì ….”

CỐ GẮNG GIỮ CUỘC PHỎNG VẤN 2 CHIỀU

Nhắc lại, “trò chuyện thân tình” mà 😀 Đừng để Coor hỏi hoài, nhớ hỏi lại họ!

Hỏi cái gì?

  • Project hay dự án hay bài báo hay cái gì đó hay hay về bản thân cái người đang phỏng vấn bạn
  • Vài (fun) fact về course, về trường
  • Thắc mắc về phương pháp học tập, alumni network v.v.v Đọc testimonial của alumni cũng là 1 ý hay. Từ đó có khối ý để hỏi ngược lại Coor.

MỘT VÀI TIỂU TIẾT NHỎ KHÁC

  • Kiểm tra Skype của bạn, đường truyền, webcam, microphone etc
  • Chuẩn bị chỗ để ngồi phỏng vấn, 1 nơi yên tĩnh, tránh bị làm phiền (chắc chả ai muốn đang phỏng vấn lại thấy léo nhéo tiếng trẻ em đùa chơi, rồi chó sủa, mèo kêu, quạ khóc ^^)
  • Nghĩ xem phần trên nên mặc cái gì (thì webcam có quay chân đâu nên phần dưới không quan trọng hehe). Cũng ko cần formal quá như sơ mi, cà vạt gì cả, chả qua là đừng khác thường quá thôi (kiểu áo đỏ chóe với xích vàng + hoa văn nõn chuối)
  • Ăn đủ, ngủ đủ, giữ giọng! (đừng có gào hát karaoke trước ngày phỏng vấn^^!)

Tàm tạm thế, nhớ ra gì mình sẽ update tiếp vào bài.

Chúc cả nhà đạt được ước mơ du (lịch nhiều) học (in ít) bên trời tây.

 

Tác giả: Ngân Trần

Các bước chuẩn bị hồ sơ xin học

Chuẩn bị hồ sơ xin học

Xin và hoàn thành Hồ sơ

·Xin hồ sơ
·Bí quyết để hoàn thành tốt Hồ sơ xin học

Gửi Hồ sơ xin học và các bước tiếp theo

·Trước khi gửi hồ sơ xin học
·Gửi hồ sơ xin học
·Các bước tiếp theo

I. Xin và hoàn thành hồ sơ xin học

Sau khi đã chọn được trường bạn muốn theo học, trong khi vẫn đang chuẩn bị cho các kì thi, bạn nên bắt đầu vào hoàn thành hồ sơ xin học của bạn. Ngay cả khi bạn đã chọn được một trường mà bạn cảm thấy rất phù hợp, bạn vẫn nên nộp đơn thêm cho cả các trường khác. Nên nhớ rằng, bạn phải cạnh tranh với rất nhiều sinh viên quốc tế khác cho một số ít ỏi các suất học, cho nên rất có thể sự lựa chọn đầu tiên của bạn sẽ không thành công. Sẽ là khôn ngoan hơn nếu bạn nộp đơn cho nhiều trường một lúc.

Quá trình hoàn thành hồ sơ đơn xin học sẽ khá dài, vì vậy bạn phải viết thư đề nghị trường mà bạn muốn xin học gửi cho bạn một bộ hồ sơ càng sớm càng tốt. Hiện nay nhiều trường cho phép bạn tải hồ sơ từ trang web của trường, hoặc thậm chí nộp một số phần của hồ sơ qua mạng trục tuyến (on-line).

1.Xin hồ sơ như thế nào?

Sau khi bạn đã chọn được một danh sách những trường mình muốn nộp hồ sơ, bạn nên gửi e-mail đến địa chỉ của trường (hoặc khoa) để xin hồ sơ, và nếu cần, để đề nghị họ cung cấp cho bạn những thông tin khác mà bạn quan tâm. Bạn có thể tìm thấy địa chỉ các trường bằng cách vào địa chỉ www.usnews.com, hoặc thông qua các công cụ tìm kiếm tại các web site của các trường Ðại học. Thông thường, phần lớn các trường sẽ gửi cho bạn hồ sơ xin học chính thức. Tuy nhiên, cũng có một số ít trường lúc đầu chỉ gửi cho bạn hồ sơ xin học sơ bộ sau khi bạn gửi yêu cầu, qua hình thức e-mail hoặc qua các web site của trường. Nếu bạn muốn nộp đơn vào một trường đào tạo sau đại học, hãy liên lạc với Phòng tuyển sinh (Admissions office) hay với thư ký phụ trách đào tạo sau đại học (graduate secretary) của khoa mà bạn muốn nộp đơn.

Hồ sơ xin học sơ bộ

Một số ít trường sẽ yêu cầu sinh viên quốc tế hoàn thành hồ sơ xin học sơ bộ. Trong trường hợp này, hồ sơ xin học sơ bộ sẽ nằm trong số giấy tờ trường gửi cho bạn. Mục đích chính của việc này là tìm hiểu xem các mục tiêu, khả năng cũng như trình độ của bạn có phù hợp với trường không. Có thể bạn sẽ được yêu cầu cung cấp những thông tin cơ bản, hoặc trình bày ngắn gọn về các mục tiêu của bạn.Bài viết này phải chỉ ra được lí do tại sao bạn muốn học tại trường cũng như các đóng góp bạn có thể có đối với trường học.

Khi ban tuyển sinh thấy rằng mục đích, khả năng và trình độ của bạn phù hợp với chỉ tiêu của trường, họ sẽ gửi tiếp cho bạn hồ sơ xin học chính thức để bạn hoàn thành. Ngược lại, họ sẽ thông báo cho bạn nếu họ không cảm thấy bạn là người phù hợp. Lúc này bạn có thể tập trung vào các trường khác bạn đã chọn. Bạn có thể xúc tiến việc này bằng cách gửi lại các Ðơn xin học sơ bộ càng nhanh càng tốt cho các trường trên.

Ðơn xin học chính thức

Phòng tuyển sinh và các khoa sẽ gửi cho bạn một bộ hồ sơ cùng với các thông tin chi tiết về các chương trình đào tạo của trường (bạn cũng có thể lấy được đơn xin học tại các trung tâm tư vấn du học tại địa phương – IIE ở Việt Nam chẳng hạn). Bình thường, một bộ hồ sơ xin học sẽ bao gồm:

·Ðơn xin học cá nhân
·Bản sao các bằng cấp
·Bài luận hay bản Trình bày về mục đích của bạn (Essay/Statement of Purpose).
·Các thư giới thiệu
·Các chứng minh khả năng tài chính của bạn.
·Các báo cáo kết quả thi cử và
·Lệ phí nộp đơn.

2. Bí quyết hoàn thành tốt hồ sơ xin học

Các gợi ý chung:

Chú ý không nên bỏ qua các bước cơ bản này chúng có thể rất hiển nhiên nhưng đáng để bạn xem lại và ghi nhớ !

·Theo sát các chỉ dẫn! Hãy chắc chắn rằng bạn đã cung cấp đầy đủ các giấy tờ được yêu cầu nhưng hãy cận thận không nên thái quá, bạn đừng cung cấp những thứ không được hỏi đến!
·Hãy bắt đầu bằng cách đem phô-tô tất cả các giấy tờ cần điền bởi bạn chưa thể quen ngay được với việc điền các giấy tờ. Dùng các bản copy này như là bản nháp trong khi hoàn thành thủ tục nộp đơn. Với cách này, cuối cùng bản sẽ có được một hồ sơ xin học hoàn hảo, hay ít nhất là tốt nhất với mức bạn có thể.
·Sau khi đã kết thúc, soát lại một lượt để chắc chắn rằng các thông tin bạn điền đã đủ gọn gàng và chính xác. Hãy rà soát lại thật kĩ càng!!!. Sau khi hoàn thành bước này, hãy tìm một người có trình độ tiếng Anh cao, có thể là thầy cô giáo tiếng Anh của bạn hoặc một người bản ngữ – để họ kiểm tra lại cho bạn một lần nữa. Hãy chú ý các lỗi chính tả – sẽ có rất nhiều lỗi bạn không phát hiện ra (way/weigh; their/they’re/there..etc).
·Chú ý tới các hạn nộp đơn!! Bạn hãy cố gáng hoàn thành hồ sơ sớm hơn khoảng 2 tháng so với thời hạn chính thức bởi bạn còn cần thời gian để kiểm tra, hoàn chỉnh và gửi đi. Mặc dù một số phần của đơn xin học như bảng điểm, thư giới thiệu.. được cung cấp bởi nhiều người khác nhưng bạn là người chịu trách nhiệm sao cho mọi giấy tờ phải đến nơi đúng thời hạn qui định. Vậy, bạn phải đảm bảo sao cho người cung cấp các thông tin trên có đủ thời gian để hoàn thành công việc cho bạn.

Bây giờ chúng ta sẽ tập trung vào từng phần của bộ hồ sơ xin học:

1.Ðơn xin học cá nhân

Ngoài tên, tuổi, địa chỉ và quốc tịch của bạn, các quan chức xét duyệt còn muốn biết thêm các thông tin về trình độ, tính cách, mục tiêu, cũng như các nguyện vọng của bạn. Chính vì vậy, các Ðơn xin học được thiết kế để thu được các thông tin này từ bạn. Sau khi đọc kĩ các tài liệu chỉ dẫn, bạn sẽ hiểu được phần nào về quan điểm của họ trong cuộc sống, trong giáo dục và loại sinh viên nào họ đang tìm kiếm.

Rõ ràng là bạn không được cung cấp các thông tin sai lạc do đó bạn phải biết các khía cạnh nào của bạn cần tập trung nhấn mạnh. Chúng tôi đặc biệt lưu ý các bạn rằng thông tin sai lạc nếu bị phát hiện có thể dẫn tới những hậu quả vô cùng nghiêm trọng: nếu bị phát hiện trong khi nộp đơn, hồ sơ của bạn sẽ bị loại ngay lập tức; còn nếu bị phát hiện sau khi bạn đã nhập học thì việc trục xuất khỏi trường là chuyện tất yếu.

Hãy giới thiệu về mình với một cách trình bày rõ ràng với các thông tin về trình độ, các giải thưởng, các sở thích (trong học tập cũng như trong cuộc sống), các môn thể thao ưa thích và các mục đích trong cuộc sống.

Nếu như bạn có bất kì một giải thưởng hay bằng khen nào trong học tập, một bản copy giấy chứng nhận hay bằng khen sẽ rất có lợi cho Ðơn xin học của bạn.

Các vấn đề chung và giải pháp

Nếu bạn muốn nộp đơn vào nhiều hơn một khoa trong cùng một trường. Mặc dù bạn có thể yêu cầu nhiều đơn xin học một lúc nhưng chúng đều phải được nộp tới Phòng tuyển sinh. Nếu bạn xin học đại học, bạn có thể nộp đơn tới nhiều khoa (tuy nhiên khả năng này rất hiếm), như vậy nếu trong trường hợp bạn bị từ chối ở môt khoa này, bạn sẽ có cơ hội được chấp nhận ở khoa khác. Tuy nhiên nếu bạn xin học sau đại học thì bạn chỉ nên nộp đơn vào một khoa. Lí do đó là ngoài đơn xin học, bạn còn phải nộp Bản trình bày mục đích (Statement of Purpose) nói rõ ý thích của bạn ở một lĩnh vực nhất định. Như vậy, sẽ là không nhất quán nếu bạn nộp nhiều đơn xin học cho nhiều khoa một lúc. Hãy chọn khoa nào bạn cảm thấy phù hợp nhất rồi nộp đơn vào đó.

Khi bạn đang lưỡng lự có nên học tiếp nghiên cứu sinh ở một trường nào đó hãy không ? hãy cứ nói rằng mục đích của bạn là bằng cấp Tiến sĩ (Ph.d). Như vậy, bạn sẽ có thêm cơ hội để các giáo sư thích bạn bởi tâm lí chung thích các sinh viên làm việc với họ lâu dài. Trong suốt khoảng thời gian đang làm Cao học, nếu bạn không muốn tiếp tục hoàn thành nốt bậc Tiến sĩ tại trường đó, bạn có thể tự do rời bỏ miễn là bạn thông báo với thầy hướng dẫn của mình về điều này. ãKhi bạn lưỡng lự cung cấp các thông tin về tình trạng việc làm của bạn hiện nay hay trước đây. Nên nhớ rằng điều này không ảnh hưởng nhiều đến Ðơn xin học của bạn. Bạn càng có nhiều kinh nghiệm, Ðơn xin học của bạn sẽ càng có trọng lượng. Bạn có thể bỏ đi những công việc mà bạn cảm thấy không giúp ích cho lắm. Ðôi khi, Ðơn xin học cũng yêu cầu bạn chỉ rõ số giờ làm mỗi tuần. Tại Mĩ, với sinh viên quốc tế, thường thời gian đi làm tối đa là 20giờ/tuần (tức là làm bán thời gian).

Chú ý:Bạn phải điền hết tất cả các khoản trong Ðơn xin học. Nếu bạn bỏ bất cứ một khoản nào, Ðơn xin học của bạn có thể sẽ không được xét duyệt nữa. Hầu hết các Ðơn xin học yêu cầu bạn điền “Số bảo hiểm xã hội”, nhưng bạn không có những con số này (do chính quyền Mĩ hoặc Canada cung cấp), hãy điền “N/A” vào khoảng trống.

2. Bản sao các bằng cấp

Kết quả học tập của bạn là một trong nhúng tiêu thức quan trọng để các trường cao đẳng và đại học Mĩ xét duyệt hồ sơ. Phòng tuyển sinh sẽ xem xet tất cả các điểm của bạn trong suốt 3 năm cấp 3 và các điểm thi tốt nghiệp của bạn (nếu bạn xin học đại học) và tất cả các điểm của bạn tại trường Ðại học (nếu bạn xin học sau đại học).

Các trường Ðại học Bắc Mĩ dùng từ “Transcript” để chỉ bảng điểm của các trường bạn theo học. Một số trường còn đòi hỏi các kết quả học tập của bạn tại trường cấp 2 trong khi bạn đã hoàn thành Phổ thông trung học. Cũng có các trường đòi hỏi bạn phải cung cấp nội dung các môn học cấp 3 của bạn. Tất cả các văn bằng này đều được công chứng sang tiếng Anh và có một bản tiếng Việt kèm theo).

Các vấn đề chung và giải pháp: 

Bởi hệ thống giáo dục ở Việt Nam và ở Mĩ rất khác nhau, do đó hệ thống điểm và số học trình cũng rất trái ngược. Thực chất, không có sự chuyển đổi nào là hoàn hảo. Cũng do thời gian học và nghỉ của các sinh viên ở Mĩ và ở Việt Nam cũng khác nhau, cách tốt nhất là không nên thực hiện một sự chuyển đổi nào. Hơn thế nữa, các trường học ở Bắc Mĩ sử dụng một thang đo để tính điểm, các học sinh giỏi nhất sẽ được điểm A chính vì vậy khi bạn cố gắng để chuyển đổi điểm của mình sang thang điểm 4.0 (GPA) bạn sẽ bị thiệt rất nhiều điểm.

Thay vì đó, gợi ý của chúngtôi đó là bạn nên chỉ dịch tên môn học mà vẫn giữ nguyên điểm của bạn cùng với một sự giải thích từ một cơ quan đáng tin cậy như Bộ giáo dục và đào tạo Việt Nam hay Uỷ ban hợp tác khoa học Việt Mĩ..etc Rất tiếc là cho đến nay, chưa một cơ quan nào đồng ý để làm việc này cho các sinh viên Việt Nam.

Các trường ở Mỹ chỉ chấp nhận giấy tờ được viết tiếng Anh. Tốt nhất bạn nên hoàn thành hồ sơ mình bằng cách nhờ Trường của mình đóng dấu lên các giấy tờ đã dịch, sau đó gửi nó đi cùng bản gốc cũng như các giấy tờ giải thích tình huống. Nếu không được thì bạn phải đi công chứng các giấy tờ này sang tiếng anh. Khi bạn chỉ có một bản chính, bản phải gửi một lá thư cho văn phòng xét tuyển giải thích rằng bạn sẽ nộp các giấy tờ gốc chỉ khi bạn đã được chấp nhận.

Hầu hết các trường đại học và cao đẳng ở Bắc Mĩ chỉ chấp nhận các giấy tờ được gửi trực tiếp từ trường cấp 3 hay trực tiếp từ trường đại học của bạn mà không qua tay sinh viên. Một số trường khác có thể chấp nhận giấy tờ đã được chứng nhận từ trường học của bạn hoặc phải được công chứng. Cho đến nay, các trường trung học và đại học ở Việt nam chỉ cung cấp giấy tờ, bằng cấp cho sinh viên chứ không cung cấp thẳng đến cho các trường khác. Trong trường hợp như vậy, bạn nên đặt các giấy tờ đã được dịch của bạn trong một phong bì được đóng dấu giáp lai của trường. Khi trường học phía Việt Nam không chịu làm việc này, hãy viết một lá thư cố gắng giải thích tình huống.

3. Bài luận

Khi bạn nộp đơn xin đi học đại học, bạn phải viết một bài luận ngắn giải thích tại sao bạn muốn học tại trường bạn nộp đơn, khoá học nào bạn muốn theo học, các mục tiêu trong nghề nghiệp tương lai và kế hoạch học tập nghiên cứu.

Mặc dù có rất nhiều các bài luận hay có sẵn, chúng tôi chỉ chọn một số chi tiết cần thiết nhất cho bài luận của bạn. Ðể có thêm thông tin, bạn có thể tham khảo một số nguồn tài liệu như: College Application Online, myEssay.com, SupperCollege,..etc

Sau đây là một số hướng dẫn cho bài luận của bạn:

·Bắt đầu với chính bạn.
·Không có câu trả lời đúng hay sai cho các câu hỏi của bài luận. Những điều bạn viết phải có tác dụng lam tăng sức nặng cho đơn xin học và tạo dựng được một hình ảnh của bạn cho ban tuyển sinh.
·Tránh những câu trả lời trùng lặp.
·Ðọc các câu hỏi thật kĩ, hướng trả lời câu hỏi thường nằm chính ngay trong các câu hỏi đó.
·Sử dụng trí thông minh và sự hài hước của bạn, nhưng không nên lạm dụng chúng.
·Khi bạn gặp khó khăn giải thích một ý tưởng nào đó, hãy diễn tả nó càng đơn giản càng tốt. Sử dụng các câu ngắn cũng như các từ đơn giản và không nên ỷ lại vào các từ đồng nghĩa.

Các gợi ý khác:

·Hãy là chính bạn. Sẽ rất quan trọng khi bạn thể hiện cho các quan chức xét duyệt con người của chính bạn. Bạn muốn thể hiện rằng tại sao bạn lại suy nghĩ hay hành động theo cách này hay cách kia, cái gì thúc giục bạn làm điều đó. Như đã nói ở trên, hãy lựa chọn các đề tài có ý nghĩa với bạn và diễn đạt theo cách của bạn. Nếu bạn thấy vui vì vừa thắng đối thủ của bạn trong trò đố vui, hãy diễn tả đúng như vậy.
·Văn phong hay cách bạn viết bài luận cũng không kém phần quan trọng. Bạn nên thường xuyên hỏi mình rằng nếu bạn là người đọc thì bạn có thích bài luận này hay không? Không nên chỉ dựa vào ý kiến của mình, hãy tham khảo ý kiến của người khác. Nếu bài luận của bạn không thực sự thuyết phục, hãy làm lại từ đầu.
·Những ý tưởng táo bạo rất cần thiết nhưng bạn nên dựa chủ yếu vào các chi tiết thông thường. Các quan chức xét duyện thường phàn nàn rằng có quá nhiều các bài luận “an toàn” nhưng các bài luận ?mạo hiểm? lại có thể đem lại kết quả không mong muốn. Lói nói thông tục không bao giờ là một ý tưởng tốt, sự kì quặc sẽ rất nguy hiểm.
·Hãy cận thận với các câu hỏi liên quan đến các vấn đề quốc gia và quốc tế. Các câu hỏi này rất khó có đủ thông tin. Vấn đề chính đó là sự không thành thực kéo theo một bài luận mập mờ, không rành mạch. Không nên cố gắng viết những điều người xét duyệt muốn nghe, hãy viết về những quan tâm thực sự của bạn ? bài luận sẽ có tính thể hiện và dễ dàng hơn cho bạn rất nhiều.
·Quá sáng tạo là một vấn đề đối với nhiều sinh viên. Họ thường quên các mục đích chính rồi đi lạc đề. Các bạn không nên vội vàng đi theo hướng này.

Nên và Không nên

·Nên truyền tải một thông điệp tích cực. Sự hoài nghi, tiêu cực sẽ không thể gây được ấn tượng tốt.
·Nên chú trọng vào chiều sâu hơn là chiều rộng. Nên tập trung vào một sự kiện hay một ý tưởng hơn là cố gắng bao quát hết cả đề tài.
·Nên loại bỏ ý tưởng đầu tiên của bạn, nó có thể đã được sử dụng hàng nghìn lần.
·Nên sử dụng giọng văn tích cực thay cho giọng văn thụ động.
·Không nên viết một điều gì mà có thể làm rối rắm người đọc, làm người đọc cảm thấy khó chịu. Người đọc không phải là bác sĩ trị liệu, không phải giáo sư và cũng không phải bạn thân của bạn.
·Không nên sử dụng lại các chi tiết về bạn mà người đọc đã biết. Không nên lặp đi lặp lại những thành tựu hay các hoạt động mà bạn đã đề cập ở một chỗ nào đó trong đơn xin học.
·Không nên viết một bài luận mang tính chuyên môn. Một bài luận tập trung nghiên cứu quá sâu vào một vấn đề thể hiện kiến thức của bạn ở một lĩnh vực cụ thể nhưng sẽ không nói cho người đọc biết thêm thông tin gì về bạn. Người đọc sẽ chỉ thêm nghi ngờ rằng đây là một bài tiểu luận cuối kì.
·Không nên bắt đầu quá nhiều câu với từ “Tôi”.
4. Bản trình bày mục đích (Statement of Purpose)

Bản trình bày này là cơ hội cho bạn thể hiện năng lực cũng như sự quyết tâm theo học bằng cách nêu bật những kinh nghiệm, những con người, những sự kiện ảnh hưởng đến sự quyết định theo đuổi theo những sở thích của bạn.

Có quá nhiều việc cần hoàn thành – đặc biệt chỉ cho phép trong 2-3 trang giấy của bản trình bày. Chìa khoá của sự thành công đó là bạn nên tập trung vào một vài tình tiết minh họa nổi bật trên nền của sự khái quát.

Nên nhớ rằng các yếu tố: Chi tiết, cụ thể và các ví dụ xác đáng sẽ làm cho bài viết của bản trở nên khác biệt và thú vị. Các chi tiết chung chung vô vị sẽ vô cùng nhàm chán. Nếu bạn sử dụng chúng, bạn sẽ mờ nhạt như hoà lẫn vào một đám đông.

Các cách tổ chức một bản Trình bày mục đích

Các đầu mối trong đơn xin học, bản chất nghề nghiệp (ngành học của bạn) sẽ quyết định cấu trúc nào bạn có thể sử dụng để gắn kết các luận điểm của bạn. Bạn có thể sẽ tìm thấy các dấu hiệu chỉ dẫn bạn nên kể chuyện hay phân tích bản thân hay tranh luận. Sau đây là một số mẫu cho một bài bình luận.

·Tường thuật: Lợi điểm của mẫu này đó là sự liên tục, dễ tổ chức. Bài viết được phát triển từ đầu cho đến cuối, bạn có thể chia bài viết ra làm các phần dễ quản lí hơn. Nhưng chú ý không nên lạm dụng những câu mở đầu như “Tôi luôn luôn mong muốn được trở thành một nha sĩ”. Bạn cũng nên chú ý đảm bảo cân bằng giữa các câu luận với các việc cụ thể.
·Phân tích: cấu trúc này thường dùng để trả lời các câu hỏi “Tại sao”. Nó cung cấp một cái nhìn tổng thể sau đó đi sâu vào các khía cạnh khác nhau. Cấu trúc này giống như trong một bài luận, vì thế bạn nên chèn vào một số câu chuyện đáng nhớ và sử dụng các chi tiết thật cụ thể.
·Kĩ thuật: Nếu bạn phải thể hiện cho người đọc xem bạn có thể đóng góp như thế nào cho lĩnh vực của họ, câu trả lời của bạn sẽ là một bản báo cáo ngắn giải thích các liên quan của bạn tới một vấn đề cụ thể trong luận văn hay công việc nghiên cứu của bạn. Thêm vào các tham khảo thực tế và nhớ kèm theo một câu trình bày tại sao chủ đề này lại phù hợp cho bạn.

Một số phẩm chất cần thiết:

·Tập trung: Tìm kiếm những gợi ý ngay trong những nhắc nhở trong đơn xin học. Hãy chú ý câu hỏi tạo sao bạn muốn trở thành một kĩ sư điện, hay tại sao bạn sẽ là một ứng cử viên sáng giá. Nếu câu hỏi quá chung chung hoặc các câu hỏi bị phân tán khắp nơi trong đơn xin học: hãy quyết định điểm nào bạn muốn làm cho nổi bật. Bạn muốn chứng minh rằng bạn là một người thành công, hay bạn có thể đối phó với khó khăn, thách thức, hay bạn có một khả năng đặc biệt có thể đóng góp cho nghề nghiệp, công việc..vv
·Chặt chẽ: Một bài viết được tổ chức chặt chẽ sẽ tạo dựng hình ảnh một con người mạch lạc và có óc xét đoán. Bạn có thể hoàn thành bài viết từ một dàn ý hay từ những phác thảo. Hãy kiểm tra các câu chủ ý ở mỗi đoạn văn để chắc rằng chúng tạo nên một thứ tự logic và chặt chẽ.
·Trình bày sáng sủa: Ðiều bạn cần đó là tạo dựng một ấn tượngtốt, chính vì vậy không nên sử dụng bài viết chỉ như một sự tổng hợp lại của các sự kiện đã được nhắc tới trong các phần khác của đơn xin học. Hãy cung cấp những câu trả lời rõ ràng cho từng câu hỏi có thể nảy sinh trong đầu những người phải chịu trách nhiệm xét duyệt hàm trăm những bài viết như của bạn. Chính vì vậy bạn nên sử dụng những danh từ và tính từ miêu tả phẩm chất như (Outgoing, Curiosity, Confident..) và các động từ miêu tả hành động (Coordinated, investigated, tried..). Hãy nỗ lực để tìm những từ phù hợp với các sự kiện và thông tin bạn đưa ra.
·Cụ thể: Càmg cụ thể càng tốt. Các luận điểm bạn đưa ra sẽ không tạo dựng được sự chắc chắn nếu như nó không được hỗ trợ tốt. Sử dụng các sự kiện bạn đã đề cập tới ở các phần khác (Như đã thấy trong kết quả học tập của tôi) nhưng phải chắc chắn rằng bạn cung cấp đầy đủ ví dụ để các luận điểm có thể tồn tại độc lập. Nói rằng chúng chỉ là các ví dụ chứ không phải toàn bộ sự chứng minh của bạn (Một sự tình cờ mùa hè năm ngoái là một ví dụ). Một thứ ngôn ngữ cụ thể bạn sử đụng cũng giúp làm cân bằng các từ ngữ chung chung miêu tả các luận điểm.
·Cá nhân: Nhớ rằng bản trình bày mục đích chính là để thay thế cho cuộc phỏng vấn. Người đọc đòi hỏi bạn kể các câu chuyện, các chi tiết và triển khai các sự kiện. Vì vậy hãy đề cập tới các vấn đề bạn chưa đưa vào các phần khác trong đơn xin học ? ví dụ như xuất thân dân tộc thiểu số của bạn hay các sở thích chính trị..vv. Bạn không phải e ngại khi đề cập đến các khó khăn hay các vấn đề của bạn. Hãy nhấn mạnh vào cách bạn đã vượt qua chúng. Sự dụng từ “Tôi” thay cho các cụm từ như “người viết”, “kinh nghiệm của tôi” hay “như tôi kinh nghiệm thấy”. Ðể tránh sự đơn điệu, hãy bắt đầu câu với các vế phụ như “Khi tôi đang cày ruộng”, “Bởi vì các khó khăn của tôi” sau đó tiếp tục với các vế câu như “Tôi đã” hay “Tôi học được rằng”.

Hãy thể hiện mình bằng một phong cách tích cực. Hãy viết “what is”, không nên viết “What is not”.

·Chú ý những chỗ chuyển tiếp giữa các đoạn văn. Những câu, từ chuyển tiếp gắn kết đoạn văn này với đoạn văn khác. Chuyển tiếp có thể bằng từ “later”, “further more”, “addtionally” hay “moreover”, chuyển tiếp cũng có thể bằng một cụm từ “After this incident” hay cũng có thể bằng cả một câu. Khi bạn đang viết về đề tài A và muốn chuyển tiếp sang chủ đề B, có thể sử dụng chuyển tiếp như “Like (or Unlike) topic A, Topic B…” để gắn kết 2 chủ đề.
·Chú ý thay đổi cấu trúc câu văn. Bài luận của bạn sẽ trở thành buồn tẻ nếu chỉ lặp đi lặp lại cấu trúc: chủ ngữ, động từ và vị ngữ. Hãy pha trộn giữa các câu đơn giản, các câu phức tạp và các câu ghép.
·Hiểu chi tiết những từ bạn viết ra. Nên nhớ rằng, mục đích của bài viết đó là giao tiếp chứ không phải để gây ấn tượng với các quan chức xét tuyển về vốn từ vựng của bạn. Khi bạn chọn một từ mà chỉ chú ý nghĩa của nó hơn là miêu tả chủ định của bạn, bạn sẽ không đạt được cả mục đích giao tiếp lẫn mục đích gây ấn tượng. Như thế, bạn sẽ truyền đạt sai ý tưởng hoặc bạn sẽ làm các quan chức xét tuyển cho rằng bạn là người không rõ ràng. Tra từ trong từ điển đồng nghĩa khi bạn bắt buộc phải dùng liên tiếp một từ nào đó. Bạn sẽ làm bài văn của mình thú vị hơn khi dùng các từ này.
·Hãy viết cô đọng, xúc tích. Khi bài văn của bạn quá dài, các quan chức xét tuyển sẽ sẽ có cảm giác bị ngập trong khi họ không muốn tiêu tốn quá nhiều thời gian đọc bài viết của bạn. Sử dụng các ít từ các tốt khi diễn đạt ý tưởng của bạn.
·Sử dụng chính xác các từ ngữ và không nên lặp lại. Mỗi câu chữ trong bài viết của bạn phải chứa đựng những thông tin mới.
·ránh những từ hạn định như “rather”, “quite”, “somewhat”, “probably”, “possibly”… Bài viết của bạn có thể được cải thiện ít nhiều nếu bạn chú ý theo lời chỉ dẫn này. Xoá đi các từ hạn định không cần thiết sẽ củng cố rất nhiều cho bài viết của bạn. Sự dụng giọng văn lập lờ sẽ chỉ làm cho bạn trở nên thiếu tự tin – khi bạn không tin vào những điều bạn viết thì tại sao các quan chức xét tuyển lại phải tin?
·Sử dụng các câu tích cực. Nó làm rõ ai đang thực hiện công việc gì và đối tượng là ai. Giọng văn bị động thường dài dòng hơn và không rõ ràng. Giọng văn tích cực tạo cảm giác ngắn gọn súc tích trong khi chúng đều truyền đạt cùng một nội dung thông tin.
5. Thư giới thiệu

Một trong các thành phần quan trọng nhất trong đơn xin học của bạn (dành cho các trường hợp xin vào học các trường sau đại học) đó là 2-3 lá thư giới thiệu. Cùng với Bản trình bày mục đích và Kết quả học tập, Bằng cấp, các Thư giới thiệu đóng vai trò hết sức quan trọng (trong nhiều trường hợp có thể nói là quan trọng nhất) quyết định xem bạn có được chấp nhận hay không.

Bạn là người chịu trách nhiệm hoàn thành hầu hết các phần trong đơn xin học. Ðối với trường hợp Thư giới thiệu, bạn không nên cho rằng nó không thuộc phạm vi trách nhiệm của bạn (bởi bạn không phải viết chúng) mà ngược lại. Bạn phải chọn lựa những người viết thư, đôi khi thu xếp việc dịch thư, và phải đảm bảo rằng các thư phải được hoàn thành đúng thời gian.

Bây giờ, chúng ta sẽ xem xét một số câu hỏi chính bạn cần trả lời để hoàn thành nhiệm vụ này.

Khi nào bạn nên bắt đầu?

Hoàn thành nhiệm vụ này sẽ đòi hỏi khá nhiều thời gian, cho nên không nên chờ đợi đến những phút cuối cùng. Phải sắp đặt kế hoạch từ trứơc. Sau đây là một số bước cần thiết bạn cần theo để có được thư giới thiệu tốt:

·Chọn lựa và tiếp cận những người giới thiệu
·Sắp đặt các buổi hẹn, mang theo các tài liệu cần thiết cho người giới thiệu
·Dịch thư và sửa lỗi (bạn phải đảm nhiệm công việc này trong hầu hết các trường hợp).
·Mang lá thư đã được dịch và sửa lỗi cho người giới thiệu để xin chữ kí của họ. Kiểm tra lại xem thư giới thiệu phải được đánh máy hay viết tay!

Ai là người bạn nên chọn làm người giới thiệu?

Nguồn cung cấp thư giới thiệu thông thường đó là các giáo sư trong khoa hoặc người phụ trách (employer) nơi bạn làm việc. Người giới thiệu bạn phải là người hiểu rõ bạn, và phải có đủ tư cách cá nhân để giới thiệu bạn. Thư giới thiệu từ các giáo sư là bắt buộc vào những người nộp đơn xin học Ph.D và chương trình đào tạo nghiên cứu khác. Các trường đào tạo nghề thường đánh giá các thư giới thiệu từ các người chuyên nghiệp (trong lĩnh vực bạn muốn theo học) ngang bằng với thư từ khoa bạn học.

Thư giới thiệu từ khoa bạn học phải được viết bởi người biết rõ khả năng học tập của bạn, có thể đánh giá được khả năng thành công của bạn trong một môi trường yêu cầu mức độ hàn lâm cao. Người thuê bạn làm việc cũng là một nguồn cung cấp thư giới thiệu tuyệt vời miễn là họ phải là người giám sát công việc của bạn.

Cố gắng tìm kiếm thư giới thiệu từ những người có khả năng miêu tả khả năng, thói quen làm việc, sự chín chắn cũng như khả năng lãnh đạo của bạn. Các trường sau đại học và các trường dạy nghề còn đánh giá đến cả khả năng giao tiếp, nghiên cứu và phân tích của bạn.

Tránh những thư giới thiệu của những người quen biết sơ sơ , bạn bè hay người thân của bạn. Cũng nên tránh lấy thư giới thiệu từ những người hoạt động chính trị, lãnh đạo doanh nghiệp bởi các thư giới thiêu do họ viết thường theo mẫu do đó không giúp ích được cho bạn nhiều.

Chú ý: Bạn phải có được ít nhất một lá thư giới thiệu từ một giáo sư dạy chuyên ngành của bạn.

Làm cách nào để có thể xin được thư giới thiệu?

Thu xếp một cuộc hẹn với người giới thiệu. Mang cùng bạn các thông tin tóm lược về kế hoạch của bạn. Các tài liệu của bạn càng chi tiết bao nhiêu, càng dễ bấy nhiêu để người giới thiệu viết thư cho bạn. Các thông tin sau đây bạn cần thiết mang theo:

– Tên đầy đủ của bạn – giống như bạn đã điền trong đơn xin học – địa chỉ liên hệ để người giới thiệu có thể liên hệ khi xong bản nháp. Các thông tin trên cũng giúp họ luôn nhớ tới yêu cầu của bạn.

– Hai bản copy của mẫu thư mà người giới thiệu phải điền. Nên nhớ là luôn luôn phải mang 2 bản copy, bởi người giới thiệu phải có ít nhất một bản nháp. Ðiền tất cả các thông tin trong phần thông tin cá nhân trước khi đem photo. Không nên mang bản cuối cùng bởi bạn vẫn cần phải kiểm tra lại sau đó mặc dù có thể người giới thiệu rất giỏi tiếng Anh.

Chú ý: Mặc dù thư giới thiệu thông thường phải được giữ bí mật, tuy nhiên bạn vẫn không thể dựa vào người giới thiệu để họ viết thư cho bạn một mình ngoại trừ trường hợp bạn tin tưởng họ 100%. Mặt khác bạn cũng không nên soạn thư một mình sau đó mới mang đến cho người giới thiệu. Bạn sẽ gặp rắc rối lớn nếu để các quan chức xét duyện biết rằng đây là thư bạn viết. Tốt nhất là bạn phải tìm những người giới thiệu thật tốt.

– Một bản miêu tả chi tiết tên và chương trình khoá học bạn đăng kí (bạn nên cung cấp bản copy chương trình học và/hoặc một số thông tin về trường bạn nộp đơn).

– Một bản copy của Bản trình bày mục đích

– Các bảng điểm và kết quả học tập (dĩ nhiên là bằng tiếng Việt).

– Các thông tin về hạn nộp đơn và ngày bạn muốn thư giới thiệu phải được hoàn thành.

Cố gắng để đạt được những điều bạn mong muốn ngay tại cuộc gặp mặt. Nếu như người giới thiệu không biết tiếng Anh hay không thể viết tiếng Anh, hãy yêu cầu họ viết thư giới thiệu bằng tiếng Việt sau đó bạn sẽ dịch sang tiếng Anh. Sắp xếp ngày bạn sẽ mang bản dịch đã được kiểm tra tới và xin chữ kí hay để chuyển sang dạng của một Thư giới thiệu trang trọng.

Vấn đề về dịch

Bây giờ, bạn đã có các thư giới thiệu bằng tiếng Việt, bạn cần một tổ chức dịch chuyên nghiệp dịch chúng sang tiếng Anh. Hoặc bạn cũng có thể nhờ những người quen có tiêng Anh tốt dịch giúp bạn.

Ở trường hợp thứ nhất, bạn sẽ có các bản sao có dán tem chứng nhận của tổ chức đó. Bạn có thểgửi tài liệu gốc và bản dịch đến trường. Tuy nhiên đây có thể không phải LÀ CÁCH TỐT NHẤT. Ở trường hợp thứ hai, bạn nên chọn những người khác nhau để dịch các thư khác nhau.Tất cả các thư giới thiệuvới cùng một kiểu sẽ không tốt với việc nộp đơn xin học của bạn .

Trong cả hai trường hợp , bạn nên mang bản dịch đã được xem xét kỹ càng đến cho những người giới thiệu yêu cầu họ viết chính thức. Mặc dù việc này nghe có vẻ phức tạp nhưng bạn sẽ có thư giới thiệu như bạn mong muốn.

Một sai lầm phổ biến: Nhiều sinh viên có các thư giới thiệu được in thành các bản riêng với cùng khuôn mẫu và cùng kiêủ chữ. Ðiều này có thể khiến bạn trượt ngay khi người ta xét đơn của bạn.

Chú ý quan trọng: Một nguyên tắc về thư giới thiệu ở Mỹ là người giới thiệu phải ký trên chỗ đóng dấu (hoặc giáp lai chỗ dán phong bì), đừng quên yêu cầu người giới thiệu thực hiện điều này.

Tôi có thể gửi riêng các thư giới thiệu không?

Mặc dù bạn có thể gửi riêng các thư giới thiệu nhưng bạn nên gửi chúng cùng với đơn của bạn. Nếu muộn, bạn có thể gửi đơn trước, sau đó thu thập các thư giới thiệu rồi gửi sau. Ðể chắc chắn rằng trường đã nhận được đơn của bạn, hãy gửi email để yêu cầu xác nhận. Ðừng gửi các thư giới thiệu quá muộn bởi vì nếu không có các thư giới thiệu, đơn của bạn sẽ không được xét.

6. Chứng minh khả năng tài chính.

Luật của Mỹ buộc các trường phải xem các chứng minh khả năng về tài chính để sống và học tập tại Mỹ trước khi phát Form I-20 hay Form IAP-66 ,những thứ bạn cần phải có để lấy visa sinh viên vào Mỹ. Nếu bạn không có đủ giấy tờ chứng minh khả năng tài chính , bạn sẽ không được cấp I-20 và IAP-66 ngay cả khi đã đáp ứng mọi yêu cầu và đã được chấp nhận.

Luật của Mỹ cũng cấm cấp forms cho các sinh viên không được chấp nhận cho học, vì vậy ưu tiên hàng đầu của bạn luôn là phải đáp ứng được các yêu cầu và phải gửi các bản sao và các bằng cấp cần thiết.

Người ta sẽ yêu cầu bạn chứng minh khả năng tài chính 3 hay 4 lần. Các trường tư cũng như rất nhiều các trường công sẽ yêu cầu bạn chứng minh rằng bạn có thể trả được học phí- một tiêu chuẩn để được chấp nhận. Sau khi đã được chấp nhận cho học, bạn phải đáp ứng được 1 tiêu chuẩn cao hơn của viên chức của trường, người được uỷ quyền để ký I-20 hay IAP-66. Bạn phải chứng minh bạn không những trả được học phí mà còn có thể trả được các chi phí ăn ở, quần áo, đi lại, bảo hiểm y tế và các nhu cầu cá nhân khác. Ngay cả khi viên chức này chấp nhận giấy tờ của bạn và cấp đơn xin học, các chứng minh về khả năng tài chính của bạn phải được nhân viên lãnh sự, người mà bạn xin visa và nhân viên của Immigration and Naturaliztion Service, người sẽ quyết định có cho bạn vào Mỹ hay không, thông qua.

Viên chức của trường sử dụng các tiêu chuẩn khác nhau để chứng minh khả năng tài chính. Có tiêu chuẩn rất nghiêm ngặt vì họ lo ngại những khó khăn mà bạn sẽ phải chịu nếu bạn không đủ tiền trả chi phí ăn uống, sách vở , y tế. Thông thường , người ta yêu cầu bạn phải trình bản khai có tuyên thệ của người đỡ đầu rằng họ sẽ cung cấp cho bạn tiền hay chỗ ở với một gia đình ở Mỹ. Người ta sẽ yêu người đỡ đầu chứng minh họ có thể trả được số tiền theo yêu cầu bằng các chứng minh về thu nhập, chứng từ nhà băng hay cả 2.

Theo luật, tiêu chuẩn chứng minh khả năng tài chính sẽ nghiêm ngặt hơn trong năm đầu tiên so với các năm sau. Bạn phải chứng minh được bạn có sẵn tiền mặt cho năm đầu tiên từ tiết kiệm trong nhà băng hay từ thu nhập của người đỡ đầu. Các tài sản không phải tiền mặt như bất động sản, khế ước, cổ phiếu cũng có thể được chấp nhận là chứng minh về khả năng tài chính.

Một vài trường yêu cầu bạn phải có tiền gửi trong tài khoản ở Mỹ để trang trải cho năm học đầu tieen trước khi cấp Form I-20 hay IAP-66. Nhiều trường yêu cầu bạn phải trả trước 1 kỳ hay 1 năm học phí, một số trường lại yêu cầu bạn phải có tiền gửi trong trường cho các chi phí sinh hoạt.

Phải đọc cẩn thận các hướng dẫn của trường về việc chứng minh khả năng tài chính và tuân theo càng sát càng tốt. Nên giữ các bản sao các chứng từ tài chính mà bản gửi đến trường vì bạn sẽ phải trình những giấy tờ này tại lãnh sự quán hay cơ quan quản lý những người nhập cư. Một số trường sẽ gửi trả bạn hồ sơ gốc cùng với I-20 hay IAP-66

7. Admissions Test Report 

Các trường đại học Mỹ thường chỉ chấp nhận thông báo chính thứcgửi trực tiếp từ dịch vụ kiểm tra đựng trong 1 phong bì niêm phong. Ðể yêu cầu phiếu điểm, bạn có thể yêu cầu qua mạng.Bạn có thể xem thêm thông tin tại:

·TOEFL and TSE Reporting Service
·SAT Reporting Service
·GRE Score Reporting
·GMAT Score Reporting
Tuy nhiên, bạn có thể gửi một bản sao phiếu điểm của bạn và sẽ trình bản gốc nếu bạn được nhận.

8. Phí nộp đơn

Phí nộp đơn. Bạn sẽ phải trả cho trường một khoản phí, có thể trong khoảng $30 đến $60, có thể trả bằng bank draft theo dollar Mỹ. Số tiền này trả để xét đơn của bạn và bạn sẽ không được trả lại nếu bạn không được nhận vào trường.Phải chắc chắn gửi đơn xin học của mình đến trường trước khi hết hạn. Một số trường có chính sách miễn lệ phí cho các ứng sinh từ các nước đang phát triển. Bạn nên viết thư hỏi trường/ khoa về chính sách này.

Ðây là 1 khoản phí có thể trả bằng USD để chi phí cho quá trình xét đơn. Trong hầu hết các trường hợp, khoản phí này sẽ không được trả lại, nhưng có một số trường sẽ trả lại một phần hoặc tất cả phí nếu như sinh viên đó rút đơn trong một khoảng thừi gian xác định.

Nếu bạn không muốn nộp phí, bạn chỉ cần gửi đơn xin học. Ðôi khi, các trường có thể chấp nhận đơn trước khi hết hạn mà không thu phí, tuy nhiên chẳng nên mạo hiểm như vậy.

II. Gửi đơn và các bước tiếp theo

1. Trước khi gửi hồ sơ đi

Ðể lưu lại bản sao của đơn xin học, hãy copy lại toàn bộ hồ sơ mà bạn gửi đi. Hơn nữa, bạn phải chú thích cẩn thận tên trường, danh sách các hồ sơ gửi đi, ngày gửi, hạn chót và các chú thích khác . Ðây sẽ là những chỉ dẫn có ích cho bạn, nhất là khi bạn gửi đơn đến nhiều trường đại học/cao đẳng.Bạn cũng có thể dùng những ghi chú này để tiếp tục quá trình gửi đơn.

Một lần nữa, kiểm tra lại tất cả các hồ sơ , điền vào danh sách kiểm tra và dán phong bì lại.

2. Gửi đơn 

Ðể chọn thời gian phù hợp để xin học,bạn cần phải nắm rõ khung thời gian của các trường của Mỹ. Hầu hết các trường đều hoạt động theo 3 loại khung thời gian chính, chia năm học thành các học kỳ: hệ thống 2 học kỳ, 3 học kỳ, 4 học kỳ. Mỗi năm học thường kéo dài 9 tháng dù là 2,3 hay 4 học kỳ. Hệ thống 2 học kỳ chia 9 tháng ra làm 2 kỳ, kỳ mùa thu và kỳ mùa xuân. Hệ này được áp dụng tại 69% các trường đại học. Các trường áp dụng hệ thống 3,4 học kỳ thì chia 9 tháng ra thành 3 kỳ, mỗi kỳ 3 tháng. Kỳ mùa hè là kỳ thứ tư trong hệ thống 4 kỳ, việc ghi danh ở các lớp là tuỳ chọn. ở hầu hết các trường thì năm học kéo dài từ cuối tháng 8, đầu tháng 9 đến tháng 5 hoặc tháng 6.

Chú ý: Tại hầu hết các trường đại học ở Mỹ, hạn cuối nộp đơn xin học có học bổng là giữa hoặc cuối tháng 1. Bên cạnh đó, trong các kỳ mùa hè chỉ có các lớp chọn, lớp học cơ bản. Như vậy, thời gian phù hợp nhất để nộp đơn là tháng 10. Xem thêm thông tin trong đơn của bạn để biết hạn cuối nộp đơn của trường.

3. Các bước tiếp theo

Cung cấp thêm thông tin

Khi đã nhận được đơn của bạn, Phòng tuyển sinh sẽ gửi một postcard thông báo cho bạn biết đã nhận được đơn. Người ta cũng sẽ thông báo bạn cần phải bổ sung những giấy tờ gì. Hãy hoàn tất hồ sơ càng sớm càng tốt. Bạn có thể có thêm cơ hội nếu bạn liên hệ với một giáo sư của khoa có nghành mà bạn đang đăng ký. Tự giới thiệu về bản thân và cho họ thấy bạn mong muốn được làm việc với họ. Cung cấp các thông tin nếu họ yêu cầu. Bạn có thể tìm địa chỉ email và giới thiệu về các thành viên của khoa tại trang Web của khoa đó.

Uỷ quyền và nhận sự giúp đỡ

Theo luật của Mỹ, bạn có thể uỷ quyền cho một người hay một tổ chức đại diện cho bạn liên hệ với trường trong quá trình nộp đơn. Ðể làm như vậy bạn cần phải điền vào một hồ sơ uỷ quyền hoặc ghi rõ trong hồ sơ cá nhân. Ðể một người/ một tổ chức có thể giúp bạn một cách hiệu quả, hãy cung cấp cho họ mọi thông tin cần thiết, ví dụ như tất cả các phần trong hồ sơ của bạn. Cố gắng gửi thông tin càng sớm càng tốt cũng như thông báo mọi vấn đề và khó khăn mà bạn gặp. Trong trường hợp xấu nhất, khi bạn không thể gửi đơn xin học đúng thời gian. Hãy cứ gửi đơn đi cùng với các phần quan trọng nhất. Ðơn và các giấy tờ phụ trợ càng đến nơi sớm ngày nào thì chúng sẽ được xem xét sớm ngày đó. Khi bạn nộp đơn sớm, bạn sẽ có thêm cơ hội được chấp nhận cũng như có thêm thời gian để cung cấp thêm các giấy tờ cần thiết.

Thư giới thiệu – Letter of Recommendation

LETTER OF RECOMMENDATION

Một trong các thành phần quan trọng nhất trong đơn xin học của bạn (dành cho các trường hợp xin vào học các trường sau đại học) đó là 2-3 lá thư giới thiệu. Cùng với Bản trình bày mục đích và Kết quả học tập, Bằng cấp, các Thư giới thiệu đóng vai trò hết sức quan trọng (trong nhiều trường hợp có thể nói là quan trọng nhất) quyết định xem bạn có được chấp nhận hay không.
Bạn là người chịu trách nhiệm hoàn thành hầu hết các phần trong đơn xin học. Ðối với trường hợp Thư giới thiệu, bạn không nên cho rằng nó không thuộc phạm vi trách nhiệm của bạn (bởi bạn không phải viết chúng) mà ngược lại. Bạn phải chọn lựa những người viết thư, đôi khi thu xếp việc dịch thư, và phải đảm bảo rằng các thư phải được hoàn thành đúng thời gian.
Bây giờ, chúng ta sẽ xem xét một số câu hỏi chính bạn cần trả lời để hoàn thành nhiệm vụ này.
Khi nào bạn nên bắt đầu?
Hoàn thành nhiệm vụ này sẽ đòi hỏi khá nhiều thời gian, cho nên không nên chờ đợi đến những phút cuối cùng. Phải sắp đặt kế hoạch từ trứơc. Sau đây là một số bước cần thiết bạn cần theo để có được thư giới thiệu tốt:

  • Chọn lựa và tiếp cận những người giới thiệu
  • Sắp đặt các buổi hẹn, mang theo các tài liệu cần thiết cho người giới thiệu
  • Dịch thư và sửa lỗi (bạn phải đảm nhiệm công việc này trong hầu hết các trường hợp).
  • Mang lá thư đã được dịch và sửa lỗi cho người giới thiệu để xin chữ kí của họ. Kiểm tra lại xem thư giới thiệu phải được đánh máy hay viết tay!

Ai là người bạn nên chọn làm người giới thiệu?

Nguồn cung cấp thư giới thiệu thông thường đó là các giáo sư trong khoa hoặc người phụ trách (employer) nơi bạn làm việc. Người giới thiệu bạn phải là người hiểu rõ bạn, và phải có đủ tư cách cá nhân để giới thiệu bạn. Thư giới thiệu từ các giáo sư là bắt buộc vào những người nộp đơn xin học Ph.D và chương trình đào tạo nghiên cứu khác. Các trường đào tạo nghề thường đánh giá các thư giới thiệu từ các người chuyên nghiệp (trong lĩnh vực bạn muốn theo học) ngang bằng với thư từ khoa bạn học.
Thư giới thiệu từ khoa bạn học phải được viết bởi người biết rõ khả năng học tập của bạn, có thể đánh giá được khả năng thành công của bạn trong một môi trường yêu cầu mức độ hàn lâm cao. Người thuê bạn làm việc cũng là một nguồn cung cấp thư giới thiệu tuyệt vời miễn là họ phải là người giám sát công việc của bạn.
Cố gắng tìm kiếm thư giới thiệu từ những người có khả năng miêu tả khả năng, thói quen làm việc, sự chín chắn cũng như khả năng lãnh đạo của bạn. Các trường sau đại học và các trường dạy nghề còn đánh giá đến cả khả năng giao tiếp, nghiên cứu và phân tích của bạn.
Tránh những thư giới thiệu của những người quen biết sơ sơ , bạn bè hay người thân của bạn. Cũng nên tránh lấy thư giới thiệu từ những người hoạt động chính trị, lãnh đạo doanh nghiệp bởi các thư giới thiêu do họ viết thường theo mẫu do đó không giúp ích được cho bạn nhiều.
Chú ý: Bạn phải có được ít nhất một lá thư giới thiệu từ một giáo sư dạy chuyên ngành của bạn.

Làm cách nào để có thể xin được thư giới thiệu?

Thu xếp một cuộc hẹn với người giới thiệu. Mang cùng bạn các thông tin tóm lược về kế hoạch của bạn. Các tài liệu của bạn càng chi tiết bao nhiêu, càng dễ bấy nhiêu để người giới thiệu viết thư cho bạn. Các thông tin sau đây bạn cần thiết mang theo:
– Tên đầy đủ của bạn – giống như bạn đã điền trong đơn xin học – địa chỉ liên hệ để người giới thiệu có thể liên hệ khi xong bản nháp. Các thông tin trên cũng giúp họ luôn nhớ tới yêu cầu của bạn.
– Hai bản copy của mẫu thư mà người giới thiệu phải điền. Nên nhớ là luôn luôn phải mang 2 bản copy, bởi người giới thiệu phải có ít nhất một bản nháp. Ðiền tất cả các thông tin trong phần thông tin cá nhân trước khi đem photo. Không nên mang bản cuối cùng bởi bạn vẫn cần phải kiểm tra lại sau đó mặc dù có thể người giới thiệu rất giỏi tiếng Anh.
Chú ý: Mặc dù thư giới thiệu thông thường phải được giữ bí mật, tuy nhiên bạn vẫn không thể dựa vào người giới thiệu để họ viết thư cho bạn một mình ngoại trừ trường hợp bạn tin tưởng họ 100%. Mặt khác bạn cũng không nên soạn thư một mình sau đó mới mang đến cho người giới thiệu. Bạn sẽ gặp rắc rối lớn nếu để các quan chức xét duyện biết rằng đây là thư bạn viết. Tốt nhất là bạn phải tìm những người giới thiệu thật tốt.
– Một bản miêu tả chi tiết tên và chương trình khoá học bạn đăng kí (bạn nên cung cấp bản copy chương trình học và/hoặc một số thông tin về trường bạn nộp đơn).
– Một bản copy của Bản trình bày mục đích
– Các bảng điểm và kết quả học tập (dĩ nhiên là bằng tiếng Việt).
– Các thông tin về hạn nộp đơn và ngày bạn muốn thư giới thiệu phải được hoàn thành.
Cố gắng để đạt được những điều bạn mong muốn ngay tại cuộc gặp mặt. Nếu như người giới thiệu không biết tiếng Anh hay không thể viết tiếng Anh, hãy yêu cầu họ viết thư giới thiệu bằng tiếng Việt sau đó bạn sẽ dịch sang tiếng Anh. Sắp xếp ngày bạn sẽ mang bản dịch đã được kiểm tra tới và xin chữ kí hay để chuyển sang dạng của một Thư giới thiệu trang trọng.

Vấn đề về dịch

Bây giờ, bạn đã có các thư giới thiệu bằng tiếng Việt, bạn cần một tổ chức dịch chuyên nghiệp dịch chúng sang tiếng Anh. Hoặc bạn cũng có thể nhờ những người quen có tiêng Anh tốt dịch giúp bạn.
Ở trường hợp thứ nhất, bạn sẽ có các bản sao có dán tem chứng nhận của tổ chức đó. Bạn có thểgửi tài liệu gốc và bản dịch đến trường. Tuy nhiên đây có thể không phải LÀ CÁCH TỐT NHẤT. Ở trường hợp thứ hai, bạn nên chọn những người khác nhau để dịch các thư khác nhau.Tất cả các thư giới thiệuvới cùng một kiểu sẽ không tốt với việc nộp đơn xin học của bạn .
Trong cả hai trường hợp , bạn nên mang bản dịch đã được xem xét kỹ càng đến cho những người giới thiệu yêu cầu họ viết chính thức. Mặc dù việc này nghe có vẻ phức tạp nhưng bạn sẽ có thư giới thiệu như bạn mong muốn.
Một sai lầm phổ biến: Nhiều sinh viên có các thư giới thiệu được in thành các bản riêng với cùng khuôn mẫu và cùng kiêủ chữ. Ðiều này có thể khiến bạn trượt ngay khi người ta xét đơn của bạn.
Chú ý quan trọng: Một nguyên tắc về thư giới thiệu ở Mỹ là người giới thiệu phải ký trên chỗ đóng dấu (hoặc giáp lai chỗ dán phong bì), đừng quên yêu cầu người giới thiệu thực hiện điều này.
Tôi có thể gửi riêng các thư giới thiệu không?
Mặc dù bạn có thể gửi riêng các thư giới thiệu nhưng bạn nên gửi chúng cùng với đơn của bạn. Nếu muộn, bạn có thể gửi đơn trước, sau đó thu thập các thư giới thiệu rồi gửi sau. Ðể chắc chắn rằng trường đã nhận được đơn của bạn, hãy gửi email để yêu cầu xác nhận. Ðừng gửi các thư giới thiệu quá muộn bởi vì nếu không có các thư giới thiệu, đơn của bạn sẽ không được xét.

No tags (Edit Tags)

Du học Hoa Kỳ – đọc hết trước khi đi

Track session presentations

Below are the presentations materials for previous track sessions at AAEA General Meetings. Presentations are generally available as powerpoint files (.ppt and .pptx) and handouts (in pdf format) are available for some of the presentations. Some presentations have been stripped of images in order to make them sufficiently small for download.
2010 Presentations

2009 Presentations

2008 Presentations

2007 Presentations

2006 Presentations

2005 Presentations

2004 Presentations

13 Steps to apply for PhD in USA

Follow the 13 step guide on how to apply for PhD in USA.

  1. Give GRE and TOEFL exam. (side by side prepare LORs and SOP).
  2. Contact to the professor tell them “You are interested in their work and tell about your GRE and TOEFL score, write some line about the work which make you interested about his/her work.”
  3. Apply online/ fill the online application of Universities.
  4. Check the requirements of Universities.
  5. IF you have any kind of doubt contact to the graduate office.
  6. University you choose one should be your dream University (I mean high level according to your score, where chances are very less) two University according to your score.
  7. And for the safer side apply to one University which accepts score below of your GRE and TOEFL score.
  8. When you completed your application , tell the prof. about your application he/she will keep the track of your application.
  9. Now check the status of your application.
  10. When they confirm your admission for PhD before that they can take your interview on skype.
    • Sometimes it just a talk between you and director of your department.
    • And sometimes core interview, prepare according to that.
  11. Now if they accept you they will intimate you abut your admission.
    • Sometimes will send offer letter to you. You need to sign it and sent it back to UNIV via mail/email.

Now you have received the admission for PhD. Typical timeline to complete 11 steps in how to apply for doctorate degree in USA is about 1 to 2 years.
F1 Visa Preparation for PhD

  1. Now they will issue you I20 [Sample I-20 Form]. For that they will provide you tracking no.
  2. When they proceed your I20 or want to send it you tell them to send a scanned copy of I20 also. so that you can start your processing for Visa interview.
  • Fill the DS 160 form with utmost patience.
  • Pay SEVIS fee, need to pay only 200$, you can use print out for your visa interview.
  • Pay HDFC fee for visa interview. It will be activated in 2 business days.
  • After 2 days book visa interview date according toy our convenience. when your documents can be completed book according to that.
  • Side by side read the posts of F1 visa interview experiences given at HSB it will help you to frame your answer.
  • Prepare your answer and practice them in front of mirror.

Now Documents for VISA interview

  1. CA statement (bank statement of your sponsors, PPF, GPF and show all types of fund, movable and immovable (land/property/house))
  2. Affidavit by parents
  3. If taking loan show it in CA statement.

F1 VISA interview

  1. Maintain eye contact with the VO and smile.
  2. Give your answer with confidence.
  3. F1 Visa Tips (not Tricks)

Du học là gì từ góc nhìn của các du học sinh…

Du học có nghĩa là mổi buổi sáng thức dậy, cảm giác đầu tiên sẽ là sự cô đơn, rồi tự hỏi mình đang ở đâu và sắp làm gì. Nhìn ra cửa sổ thấy sương lạnh buốt và biết mình có một ngày dài để chiến đấu. Nghe tiếng mình nhỏ nhẹ trong lòng, ráng lên nào, sống vì tương lai. ….

Du học có nghĩa là sẽ đeo balô trên lưng và sách nặng cầm trên tay, bước vào cổng trường và nhớ ngày xưa mình đi học còn vì niềm vui được gặp bạn bè mỗi ngày. Bây giờ mình đi học, cũng vì niềm vui ấy ở thì tương lai..

Du học có nghĩa là sẽ có ngày bật khóc, chỉ còn cảm giác run lên và sự trống rỗngtrong đầu, buồn bã, cô độc và bi quan! Đây đâu phải là mình?

Du học có nghĩa là da sẽ trắng. Gió lạnh thổi tan nắng mỏng manh khiến da vàng cũng thành trắng xanh, trắng muốt. Và gió thổi bay cả những gân hồng ngọt ngào của một đất nước xa xôi, thổi khô nước mắt, lạnh tình người và lạnh trái tim.

Du học có nghĩa là một buổi trưa lang thang trên sân trường, ngồi nói chuyện với bạn hay chỉ có mình mình trong thư viện. Tất cả đều không mang cảm giác ĐỦ! Chỉ biết mình đang sống tạm, sống thiếu thốn tình cảm, sống để sau này sẽ được sống ĐỦ!

Du học có nghĩa là cơm trắng ngon hơn hamburger, pizza không bằng bánh mỳ, và pasta hay mì Ý cũng kô sánh được với bát bún gà bát fở bò giản đơn. Đi nhà hàng nhìn 1 menu dài đằng đặc nhưng lại chỉ thấy thèm những món ăn mẹ nấu…

Du học là xa nhà, xa gia đình, xa bè bạn, làm gì cũng lủi thủi tự thân 1 mình. Ốm nằm vật ra cũng tự cố bò dậy mà ăn, mà uống thuốc. Là những chiều đông run cầm cập cầm đeo ba lô, cầm ổ bánh mỳ lê lết hàng giờ đồng hồ đến bến bus bắt xe đi học. Vừa ngồi chờ xe vừa run vừa xoa tay cho ấm, vừa gặm bánh cho qua bữa.

Du học là những tối làm research trong lib đến 10h đêm, ko còn bus phải 1 mình quốc bộ gần 3 miles về nhà. Chỉ biết cắm cúi mà đi, vớ vẩn thằng nào nó nhảy ra,thấy chướng mắt lại đòm cái là bay thẳng lên mây mà gẩy đàn.

Du học là cái cảnh nhìn nhà nhà người người cùng nhau xum họp, cùng nhau vui vầy những dịp lễ tết. Còn mình, làm trầy bửa kiếm tiền, tối mịt trở về tự mình chào mình trong căn phòng bé tý chưa đầy 6m vuông, tự celebrate bằng 1 gói chips, 1 chai Fanta, 1 quyển truyện vác từ VN sang và tráng miệng bằng nỗi nhớ quê nhà da diết, nhớ đến muốn gào lên chạy ngay về…..

Du học có nghĩa là sẽ phải nhìn theo cái vẫy tay xa xăm của người thân sau lớp kiếng ngăn cách ở sân bay, là nụ cười và lời chúc của bạn tiễn đưa, là nước mắt của mình sau lớp chăn bông dầy, là câu hứa năm sau gặp lại bật ra trên những đôi môi run, là thời gian rất dài…

Du học có nghĩa là tức tối khi muốn viết câu văn hay mà từ vựng lại nằm đâu đó quá xa trong cuốn từ điển dày cộm, là mệt mỏi khi quyển sách lịch sử quá dày mà mắt đã đỏ vì thức khuya, là ngu ngơ tập phát âm thêm một thứ ngôn ngữ khác nữa ngoài tiếng Anh và tiếng Việt, là lóng ngóng thức cả đêm để hoàn thành một bài assigment, là mới toanh trong 1 ngôi trường và những luật lệ.

Du học là cảm giác hụt hẫng mỗi khi có chuyện gì rất vui, muốn gào thét đùa vui nhưng rồi chợt nhận ra quanh mình hình như ko ai care cả….

Du học là phải vững vàng…muốn khóc cũng ko đc khóc vì mình phải mạnh mẽ.

Du học là khó thở khi phải nhận cái áp lực, expectations từ mọi ng vì mang tiếng đi xa học mà lại ko làm đc cái j thì thật là xấu hổ.

Du học là khó chịu khi bị gọi “… kiều”… có thể chỉ là trêu đùa có thể là đá xoáy… nhưng cho dù là í j đi nữa thì thực lòng, chả thích bị gọi thế chút nào, vì khi du học là khi cảm thấy mình tự hào về nước mình nhất, tự hào đc là công dân VN nhất… và chỉ muốn đc gọi như bình thường… là Vnese mà thôi.

Du học là buồn mỗi khi bị nói là tây hóa, đua đòi bắt chước theo người ta trong khi thực chất đâu phải vậy, mà có tây hóa thì chẳng cần phải du học, ở nhà cũng tây được.

Du học là ko đc cảm thông khi chẳng may nói chuyện cứ bị xen vài tiếng ngoại ngữ vào, bị nói là quên tiếng mẹ đẻ khi mà thực chất đâu có muốn thế. Cả năm trời thèm khát đc nói tiếng Việt mà khó làm sao, thay vào đó phải dùng, phải luyện cái thứ tiếng nước ngoài để học thì tất nhiên sẽ bị thành thói quen và cần thời jan để chỉnh khi về thăm nhà chứ :-s

Du học là sự cố gắng từng ngày, đếm từng ngày để đc về thăm nhà…

Du học là đắn đo mỗi khi muốn về mà lại xót vì chi phí khá cao….nếu cố gắng chịu thì có thể tiết kiệm được vào tiền học nhưng lại rất nhớ nhà và muốn được ở bên mọi người ….

Du học… lớn nhất là phải hi sinh tình cảm, tình yêu(nghĩa rộng chứ ko chỉ yêu đương)… và luôn phải tự hướng tới tương lai, luôn tự bảo mình phải cố rồi tương lai sẽ được đền đáp để mà cố gắng hơn….

Du học có nghĩa là lớn lên. Cầm dao xắt hành và ôm đũa chiên cơm, nặn bột làm bánh bao và cookies. Lấy giấy tờ và đôi co vì một quyền lợi, nắm tương lai trong tay và tự đóng khuôn để đúc chính mình, rớt vào một mặt khác của trái đất, sẽ nhận thấy những điều mình hiểu lâu nay không đơn giản như mình hiểu, sợ hãi trước cuộc đời nhưng nôn nóng muốn bước vào đưong đầu với nó.

Du học có nghĩa là sẽ lo lắng khi một người bạn đóng cửa blog hay không trả lời message của mình trong Yahoo Messenger. Thấy bạn mình xa và mình thì bất lực.. Và yên tâm khi cánh cửa lại hé mở, thở phào, uh bạn không sao, mỉm cười, lại được đọc về bạn nữa rồi, nháy mắt, bọn mình đâu có xa…

Du học là phải nén nhịn mỗi khi rất buồn, muốn gọi ngay cho người thân để tâm sự nhưng phải nén lại vì ko muốn để ai phải lo lắng cho mình, và phí gọi về thì cũng chả rẻ gì.

Du học có nghĩa là sẽ chỉ được nhìn bố mẹ qua khung webcam mờ nhỏ xíu trên màn ảnh vi tính và nghe mẹ cười hiền, mấp máy con đừng lo trong điện thoại. Nhưng sau lưng, bố mẹ đang phải vật lộn với những núi đá nặng trịch của cuộc đời, còn trước mặt mình lại là tương lai thênh thang mở rộng. Má ấm lên giọt nước mắt, vì tình yêu bao la có nghĩa là hy sinh với nụ cười trên môi..

Du học có nghĩa là tự hào. Tự hào thấy mình thay đổi, tự hào thấy mình đang lớn, tự hào vì mình được yêu thương.

Du học có nghĩa là tự hứa nhiều lắm. Tự hứa với mình, với người ta, với gia đình, với bạn bè. Tự hứa không được lãng phí những gì đã hy sinh. Tự hứa và tự ráng hoàn thành lời hứa.

Du học sướng???? Có ai hiểu chăng nỗi lòng của những ng xa quê để HỌC…..

Du học có nghĩa là đi XA học. Là đi học ở xa. Là đi học ở rất xa. Là đi học ở rất rất xa…

Và, du học là nhiều khi muốn buông tay vì tất cả những feelings trên nhưng vẫn phải nắm chặt và tiếp tục bước…..

Còn các bạn thì sao? Các bạn nghĩ gì ? Hãy share với tôi về kinh nghiệm du học của bạn.

Tác giả: Kiwi Đặng – DHS Mỹ Texas

Học Y tại Mỹ

Không giống Châu Âu, học y tại Mỹ yêu cầu bạn đã phải kết thúc chương trình học cử nhân 4 năm của các ngành liên quan như: sinh học, hóa học đại cương, hóa hữu cơ, hay các ngành khoa học khác; cũng như bạn có được chứng chỉ của các trường dự bị ngành y hay các khóa học liên quan khác. Một số trường còn yêu cầu bạn phải có thêm chứng chỉ nhân học, toán học, anh ngữ, khoa học,…..
Các trường đại hoc y tại Mỹ thường chia 4 năm Đại học thành 2 giai đoạn: giai đoạn dự bị lâm sàng (chủ yếu là các bài học thực tế của các môn đại cương) và lâm sàng (giai đoạn thực hành liên tục, luân phiên giữa nhiều bệnh viện hay các trung tâm y tế). Thông thường, chương trình học y tại Mỹ hướng sinh viên trở thành Bác sỹ gia đình (D.O) hoặc Bác sỹ Đa khoa (M.D) tùy theo trường. Cả hai chứng chỉ này đều có thể khám chữa bệnh tại bất kỳ đâu hoặc đều có thể học lên cao hơn sau đó sau khi được chính quyền địa phương công chứng.
Có rất ít trường y tại Mỹ có các khóa học dành cho học sinh vừa tốt nghiệp Trung học, bắt buộc bạn phải có các chứng chỉ học các ngành liên quan đến ngành y trước đó và có giấy giới thiệu của trường. Nếu như sau khi xem xét, ban đủ tiêu chuẩn, bạn sẽ được nhận theo học tại trường Đại học đó. Chương trình học này thường kéo dài 6 năm đến 7 năm và điều kiện xét tuyển này sẽ còn khó hơn đối với sinh viên nước ngoài.
Ngoài ra, muốn trở thành một sinh viên khoa y còn phải làm thêm bài kiểm tra MCAT (Medical College Admission Test) đầu vào để kiểm tra kỹ năng suy nghĩ phản biện, giải quyết vấn đề, kỹ năng trình bày rõ ràng, cũng như để xác định chuyên ngành phù hợp nhất. Điểm kỳ thi MCAT càng cao thì khả năng đỗ các trường y danh tiếng càng cao.
Có rất ít cơ hội dành cho sinh viên nước ngoài học tập ngành y. Hàng năm, các trường Y tại Mỹ nhận được rất nhiều đơn xin nhập học từ khắp mọi nơi. Số lượng này thậm chí còn gấp đôi dân số của Mỹ nhưng trong đó một số trường chỉ nhận đơn nhập học trong địa phận tiểu bang của mình.
Khi được nhận vào học thì các sinh viên quốc tế nên chuẩn bị sẵn tâm lý khi mình sẽ gặp nhiều bất lợi hơn sinh viên Mỹ bởi vì chính sách của nước này yêu cầu dồn ngân sách cho sinh viên địa phương để đảm bảo lượng y-bác sỹ địa phương tại Mỹ. Các bạn sinh viên quốc tế cũng có thể nộp đơn cho các trường y tư nhân nhưng chắc chắn học phí sẽ rất “chát”. Vì vậy cần phải xác định rõ bạn đang có những gì để chọn cho mình trường học phù hợp với ngành y khắc nghiệt này tại Mỹ.
Một số điều kiện chuẩn xét tuyển ngành Y tại Mỹ

Bạn phải có được:

  • Giấy xác nhận hoàn thành chương trình học Cử nhân
  • Bảng điểm MCAT
  • Thư giới thiệu
  • Bảng thành tích cá nhân
  • Giấy chứng nhận các chương trình ngoại khóa
  • Giấy cam kết
  • ….

*** Đa số các trường Y tại Mỹ cho phép sinh viên quốc tế nộp hồ sơ qua American Medical College Application Service (AMCAS) nếu như họ muốn học chương trình D.O hoặc American Association of Colleges of Osteopathic Medicine Application Service (AACOMAS) nếu như họ định hướng học chương trình M.O .
Học phí ngành Y tại Mỹ

Ngành Y của Mỹ là một trong những ngành có học phí đắc nhất trên Thế giới và sẽ không có một khoản viên trợ nào dành cho du học sinh quốc tế. Do đó, bạn phải chứng minh được mình có thể chi khoản $25,000 USD đến $35,000 USD một năm. Đa số các trường y tại Mỹ nhân sinh viên quốc tế là trường tư và học phí thường niên cao hơn gấp đôi trường công, khoản $40,000 USD đến $50,000 USD.
Ngoài học phí thì sinh viên quốc tế cũng phải chuẩn bị thêm một khoản tiền kha khá trang trải cho cuộc sống trong suốt quá trình học tại Mỹ.
Nếu như bạn thấy mình có đủ các điều kiện trên đây thì bạn hoàn toàn có thể bắt đầu chuyến du học của mình. Mặc dù quá trình này cũng sẽ rất gian nan và khó khăn nhưng sau khi tốt nghiệp, bằng y của bạn sẽ được chấp nhận tại mọi nơi với mức lương đáng ngưỡng mộ (hơn $130,000 USD một năm)
Nếu như còn băn khoăn về bất kỳ vấn đề gì về ngành y tại Mỹ, hãy liên hệ ngay cho Easyuni để được tư vấn và hỗ trợ miễn phí.
Nguồn: EasyUni.vn

Lợi ích của du học Mỹ từ bậc trung học phổ thông

Học sinh trung học phổ thông (THPT) nằm ở độ tuổi từ 15 đến 17 tuổi- giai đoạn tiếp thu nhanh, phản ứng nhạy, khả năng ghi nhớ tốt nhất của con người và có những “biến động” tuổi dậy thì vẫn diễn ra mạnh mẽ. Thay vì, để học sinh vùi đầu vào sách vở nhằm đỗ vào các trường Đại học có tiếng tại Việt nam trong giai đoạn này, thì nhiều bậc phụ huynh đã hướng đến du học Mỹ. Đây là thời điểm đầu tư tài chính hợp lý cho việc du học Mỹ từ xin visa du học cho đến tương lai định cư tại “đất nước cờ hoa” này.

 

1. Giáo dục phù hợp với độ tuổi

 

Chương trình học ở Mỹ tập trung để phát triển toàn diện cả trí lực cũng như tinh thần cho học sinh THPT. Học sinh được học cách phát triển kiến thức một cách tự nhiên phù hợp với năng lực bản thân, xây dựng ước mơ và định hướng ngành nghề tương lai. Chính vì vậy, việc cấp Visa đối với chương trình du học bậc THPT tại Mỹ dễ dàng hơn, rộng rãi hơn so với Visa dành cho các chương trình Cao đẳng và Đại học.

 

2. Điều kiện nhập học đơn giản

 

– Các trường THPT (High School) ở Mỹ cần điểm trung bình 8.0 và khả năng tiếng anh khá trở lên.

 

– Hệ trung học từ 15-17 tuổi (lớp 9 đến lớp 11 ở Việt Nam) GPA>6.0, SLEP (Secondary Level English Proficiency)>45 điểm.

 

3. Lộ trình học không nhiều thay đổi.

 

Tùy vào từng trường mà yêu cầu kế hoạch tổ chức khác nhau. thông thường học sinh phải học lại lớp vừa mới tốt nghiệp. Sau đây là thông tin dành cho du học sinh từ lớp 10-12

VIỆT NAM MỸ
Lớp 10 (đang học hoặc đã học xong) Học lại lớp 10 lên lớp 11,12→ nhận bằng High school diploma→ Cao đẳng, Đại học
Lớp 11 (đang học hoặc đã học xong) Học lại lớp 11→ lớp 12→ nhận bằng High school diploma→ Cao đẳng, Đại học

Học song song chương trình kép THPT+ Cao đẳng→ Đại học
Lớp 12 (đang học) Học lại lớp 11→ lớp 12→ nhận bằng High school diploma→ Cao đẳng, Đại học

Học lại lớp 12→ dự bị đại học (sẽ không được nhận bằng tốt nghiệp THPT) mà chỉ được cấp chứng nhận đã hoàn thành chương trình THPT
Lớp 12 (đã học xong) Cao đẳng→đại học

Dự bị đại học
Đại học

4. Tiết kiệm học phí khi tiến vào Đại học, Cao đẳng tại Mỹ

 

Tốt nghiệp phổ thông tại Mỹ, ở một số bang, học sinh sẽ được hưởng mức học phí ưu đãi chỉ bằng 30% học phí dành cho sinh viên quốc tế. Cụ thể là học sinh sau khi theo học ít nhất 2 năm tại các trường THPT Mỹ sẽ chỉ phải trả mức học phí như công dân Mỹ (tương đương một phần ba số tiền học phí thông thường sinh viên quốc tế phải trả) khi nhập học tại các trường đại học công lập cùng bang. Ngoài ra, học sinh còn có thể xin được học bổng hoặc vay hỗ trợ học phí từ quỹ khuyến học của chính phủ. Do đó, học sinh chỉ phải tốn $3.000/ năm học đại học thay vì phải tốn $40.000/năm.

 

5. Nền tảng kiến thức vững chắc trước đặt chân vào Đại học ở Mỹ

 

Khi du học bậc THPT học sinh có nhiều thời gian để trau dồi kỹ năng tiếng anh, với chương trình tăng cường tiếng Anh do trường cung cấp hay tham gia các khóa luyện thi TOEFL/ SAT. Nhờ vậy, học sinh khả năng tiếng Anh tốt để xin học bổng và không bị “sốc ngôn ngữ” khi học ở các trường Đại học ở Mỹ. Sau khi hoàn thành chương trình trung học ở Mỹ, học sinh tiến vào kỳ thi toàn quốc, kỳ thi này vừa là bài tốt nghiệp trung học vừa là kỳ thi đại học, điểm thi càng cao thì có nhiều cơ hội vào các trường Đại học danh giá như Massachusetts, Harvard, Cornell, Yale, Princeton…

 

6. Nắm chắc cơ hội định cư Mỹ

 

Thời gian học ở Mỹ càng lâu cơ hội định cư càng cao. Du học bậc Đại học chỉ có 4 năm không lâu bằng 3 năm trung học phổ thông + 4 năm đại học. Vậy du học bậc THPT tại Mỹ, học sinh sẽ có 7 năm học tập tại đất nước này, không có điều gì ngạc nhiên khi nhiều du học sinh được nước Mỹ chào đón.

 

Du học Mỹ bậc THPT giúp học sinh vững chắc trong ngôn ngữ, hiểu về văn hóa xã hội và xây dựng “nền móng” tương lai. Hiện nay, chính phủ Mỹ áp dụng Chương trình kép hỗ trợ du học sinh quốc tế , nhằm tiết kiệm chi phí du học và đơn giản trong thủ nhập học.

Tản mạn về mảnh bằng Ph.D

Đây là bài chia sẻ của anh Ngô Quang Hưng trên blog Khoa học máy tính.

USGuide Handbook 2012 & 2013

Chào cả nhà,

Usguide Handbook 2012 là một tài liệu tổng hợp về apply du học rất công phu do một nhóm các bạn tình nguyện viên thực hiện vào năm 2012 do bạn Hường làm trưởng nhóm.

Đọc tài liệu này các bạn sẽ có khá đủ kiến thức về apply du học. Đây là tài liệu đầu tiên các bạn nên đọc.

Địa chỉ download: http://www.slideshare.net/usguide/usguide-handbook-just-do-it

Địa chỉ download khác:
https://www.dropbox.com/s/n1oaf7ylrjzenyf/handbook2012.pdf
https://app.box.com/s/2r3kupsnh5u0xr84h5eg

Nếu các bạn phát hiện ra các lỗi chính tả, thông tin (chưa chính xác) và gợi ý sửa chữa, xin hãy điền vào đây:
https://docs.google.com/spreadsheets/d/1QsNFOfQUj2xSnYQUqrQQb0Cej2d56euurO8UJzSp50Y/edit?usp=sharing

Cảm ơn các bạn đã đóng góp để hoàn thiện cuốn số tay du học này :)

—————————

Chào các bạn,

Đây là Handbook hướng dẫn du học sau đại học ở Mỹ được thực hiện vào đợt hè năm 2013 nhân dịp sự kiện you can do it.

Một bạn trong nhóm biên soạn Handbook mởi gửi bản pdf cho mình. FREE FOR ALL, mặc dù lúc đầu hình như định để xuất bản.

Mình nghĩ có lẽ có những kinh nghiệm và cách nhìn khác của những người chia sẻ trong đợt 2013. Chứ sườn nội dung cơ bản tương tự. Nhưng những câu chuyện cá nhân quan trọng phải không? :)

Download link:
Usguide Handbook 2013

 

Chia sẻ kinh nghiệm tiếp cận giáo sư Mỹ để xin assistantship

Chào các bạn,

ANh Tùng bạn mình là cựu sinh viên VEF, hiện là giáo sư Đại Học ở Mỹ ngành computer Science.
Hiện tại anh đang nhận các bạn sinh viên và có cung cấp fellowship theo link mình đã đăng cách đây vài ngày.
http://usguide.org.vn/threads/cơ-hội-học-bổng-tiến-sĩ-ngành-computer-science-tại-mỹ.4779/#post-18407

Trong quá trình sàng lọc hồ sơ của ứng viên, giáo sư Tùng nhận thấy các bạn sinh viên Việt Nam chưa có kinh nghiệm tí nào trong cách tiếp cận giáo sư ỏ Mỹ để xin assistanship.
Mình trích dẫn bài viết của giáo sư Tùng dưới đây, mong rằng có thể giúp các bạn

“Trong quá trình đăng tuyển tìm sinh viên, mình có nhận được hồ sơ của nhiều bạn. Background của các bạn đa số đều rất tốt. Mình có một số góp ý sau giúp các bạn chuẩn bị hồ sơ tốt hơn trong quá trình apply của mình.

1. Hồ sơ tối thiểu nên có bảng điểm (transcript) và CV. Bảng điểm thực ra quan trọng hơn vì các giáo sư muốn biết về background của các bạn, ví dụ: GPA có đủ ngưỡng tối thiểu không, các môn học quan trọng liên quan đến hướng nghiên cứu của họ có tốt không… Nếu bạn đang học master thì nên gửi cả bảng điểm đại học nữa.

2. Tất cả các document nên lưu ở dạng pdf file (hoặc jpg file nếu là bản scanned). Không nên gửi Word file (doc, docx) vì một số giáo sư có thể sử dụng các máy tính không có sẵn Microsoft Word hoặc converter để mở (như trên Unix/Linux). Các bạn cũng không nên nén file (dạng zip, rar), vì có thể các giáo sư không có chương trình giải nén.

3. Nên viết CV ngắn gọn, tốt nhất là trong 1 trang. Chỉ nên đưa các thông tin quan trọng như:

a. Education: ngành gì, trường gì, GPA bao nhiêu, rank (nếu có)

b. Honors and Awards: nhận được những giải thưởng gì, mức độ competitive ra sao. Nếu có social impact hoặc financial value lớn thì càng tốt.

c. Experience: kinh nghiệm nghiên cứu, kinh nghiệm giảng dạy, kinh nghiệm làm việc ở industry

d. Publications

e. Skills: về Technical thì liệt kê bạn thành thạo những ngôn ngữ lập trình gì, các tool/framework nào, về English thì TOEFL + GRE score bao nhiêu. Không nên liệt kê tất cả các ngôn ngữ lập trình mà bạn từng biết, chỉ nên liệt kê 1-2 ngôn ngữ mà bạn thành thạo nhất. Các ngôn ngữ thường dùng trong nghiên cứu là Java, C/C++, C#, Python, Perl… Nếu lĩnh vực của các bạn dùng một số tool đặc dụng (như Matlab, R, Weka, SQL, OrCAD…) thì nên liệt kê. Không nên liệt kê các phần mềm văn phòng như MS Office, Photoshop… nếu không liên quan đến công việc nghiên cứu.

f. Contact information: email, phone, website, Skype ID… Các bạn nên tạo một email account nghe “professional”. Tên hiển thị trong account nên theo chuẩn tiếng Anh không dấu (kí tự đầu là chữ hoa, không nên toàn bộ là chữ thường hoặc chữ hoa). Ví dụ “Tung Nguyen” thì nhìn “professional” hơn “nguyễn tùng” vì các giáo sư người nước ngoài có thể không phát âm được “nguyễn tùng” và “nguyễn tùng” viết chưa đúng chuẩn.

Một số nghiên cứu cho thấy tên càng dễ đọc thì mức độ thiện cảm càng cao (ít nhất là giúp người ta dễ nhớ mình hơn). Vì vậy nhiều bạn người Tàu thường chủ động chọn cho mình một tên tiếng Anh như Harry, Kevin, Marry… cho tiện giao tiếp.

Các thông tin sau có thể không cần thiết:

a. Thông tin cá nhân, ví dụ: ảnh, ngày sinh, sở thích, tính cách…

b. Objectives: khi bạn contact, giáo sư biết chắc mục tiêu của bạn là muốn làm research rồi.

c. Research interest: nếu liệt kê chi tiết ra thì có thể không có lợi cho bạn vì research interest bạn liệt kê có thể vênh với research area của giáo sư. Khi bạn contact giáo sư, bạn đã thể hiện là bạn muốn làm research về lĩnh vực của của họ. Chúng ta thường dùng một CV chung để contact các giáo sư có các research area khác nhau, nếu chúng ta liệt kê rất nhiều area khác nhau thì các giáo sư có thể nghĩ là chúng ta chưa có định hướng nghiên cứu tốt, wishy-washy.

d. References: thường thì các bạn chưa tìm được người giới thiệu ngay trong quá trình apply và các giáo sư nước ngoài cũng ít khi biết các reference của các bạn. Tuy nhiên, các bạn có thể giới thiệu các reference này trong email contact nếu cần.

4. Nên tạo một trang web cá nhân và đưa link vào CV hoặc email signature. Trên trang web này, các bạn có thể upload các document của mình để các giáo sư có thể truy cập trực tiếp. Theo thói quen, mọi người thích mở hyperlink trong email hơn download attachment vì họ có thể không tìm được chỗ mình lưu file download khi cần, trong khi họ có thể search lại email và mở hyperlink.

Trên trang web cá nhân này các bạn có thể đưa các thông tin không có trong CV, ví dụ ảnh, sở thích, các phần mềm bạn đã viết, career objective, ongoing research projects… Nếu các bạn kèm theo một blog bằng tiếng Anh thì càng nổi bật, vì qua đó các giáo sư có thể biết kĩ năng viết của bạn có tốt không, tính cách của bạn ra sao…

Hy vọng các thông tin này hữu ích cho các bạn. Chúc các bạn may mắn.”

Tác giả: Nguyễn Thanh Tùng

Kinh nghiệm tìm kiếm học bổng trên Internet

Du học nước ngoài là mơ ước của nhiều sinh viên có năng lực. Chúng tôi xin giới thiệu một số địa chỉ giúp các bạn tìm kiếm học bổng trên Internet.

Chỉ tại Mỹ đã có hơn 600.000 chương trình học bổng khác nhau dành cho cả sinh viên trong lẫn ngoài nước. Một số là học bổng của các tập đoàn kinh tế lớn, số khác là học bổng của các trường đại học hỗ trợ, các tổ chức quốc tế (như World Bank, UNDP…) hay tổ chức phi lợi nhuận và phi chính phủ (Ford Foundation, Toyota Foundation…). Có nhu cầu du học nhưng không tận dụng Internet để tìm kiếm thì có thể bạn đã bỏ phí nhiều cơ hội tìm kiếm học bổng.

Để đáp ứng nhu cầu này, các nhà cung cấp dịch vụ Internet đã phổ biến rộng rãi trên mạng nhiều nguồn dữ liệu về đủ loại học bổng và nhận tiền quảng cáo từ các cơ quan, tổ chức cấp học bổng. Nhờ vậy, sinh viên có thể nắm thông tin và liên lạc trực tiếp với những nơi này để biết chi tiết về loại học bổng, ngành học, trường học, thời gian học… Theo ước đoán, những thông tin về các loại học bổng trên Internet hiện đang cung ứng một nguồn tài chính trị giá hơn một tỷ USD.

Sự phát triển của những website cung cấp thông tin về học bổng đã làm tăng vọt lượng đơn xin cấp học bổng trực tuyến. Mười năm qua, lượng đơn xin tài trợ học bổng gửi riêng cho website của Coca Cola Scholars Foundation (Quỹ học bổng của Tập đoàn Coca Cola – dành riêng cho học sinh trung học ở Mỹ) đã tăng hơn gấp đôi (từ 60.000 lên đến 137.000). Mark Davis – Chủ tịch Coca Cola Scholars Foundation, cho biết: “Nếu thật sự chúng ta muốn cho tiền thì càng ngày càng có nhiều người tìm đến các nguồn tài nguyên trên Net”.
[IMG]
Tìm ở đâu?

Nếu bạn muốn săn học bổng và bắt đầu cuộc săn bằng website tìm kiếm Google thì bạn sẽ dễ… nản lòng. Chỉ một từ khóa “online scholarships” (học bổng trên mạng), Google sẽ dìm bạn… chết ngộp với hơn 950.000 website kết quả. Chỉ ngồi đọc 950.000 trang web này thì có thể bạn sẽ muốn… “kết thúc cuộc chơi”.
Tốt nhất, hãy bắt đầu cuộc săn với mục tiêu đầu tiên là chương trình International Fellowships Program (IFP) của tổ chức Ford Foundation. Đây là một tổ chức phi lợi nhuận thành lập từ 1936 và đến nay, Ford Foundation đã tài trợ hơn 8 tỷ USD học bổng cho khoảng 9.000 cơ quan và 100.000 cá nhân trên khắp thế giới. Văn phòng chính của Ford Foundation đặt ở Mỹ, một văn phòng khác đặt ở Nga và nhiều văn phòng đại diện được đặt ở Trung Đông, Nam Mỹ, châu Á. Mặc dù những người được nhận học bổng có thể theo học tại các đại học ở Mỹ nhưng Chương trình học bổng IFP của Ford không dành cho công dân Mỹ. Các học bổng IFP chỉ dành cho những ngành thuộc lĩnh vực khoa học xã hội – nhân văn ở bậc sau đại học, đào tạo thạc sĩ hoặc tiến sĩ. Bạn có thể e-mail về Trung tâm Trao đổi Giáo dục với Việt Nam (Center for Educational Exchange with Vietnam – CEEVN) ở địa chỉ: edex@netnam.org.vn để hỏi chi tiết. Hoặc vào website của tổ chức Asian Scholarship Foundation (do Quỹ Ford tài trợ) – http://www.asianscholarship.org – để xem thông tin về học bổng và điều kiện phải hội đủ khi xin học bổng dành riêng cho sinh viên châu Á.
Những bạn đã ra trường và đang đi làm nay muốn tìm cơ hội du học hay tu nghiệp để nâng cao khả năng chuyên môn có thể tìm được học bổng phù hợp. Thí dụ như học bổng của tổ chức Fulbright, do Thượng nghị sĩ Mỹ J. William Fulbright sáng lập năm 1946 và trực thuộc Bộ Ngoại giao Mỹ, nằm trong chương trình trao đổi văn hóa và giáo dục giữa Mỹ với các nước Mỹ có quan hệ ngoại giao. Mỗi năm có khoảng 4.500 học bổng Fulbright được trao cho các ứng viên thỏa mãn những điều kiện đã đề ra. Tổ chức phi lợi nhuận Institute of International Education – IIEhttp://www.iie.org được ủy quyền xét duyệt và cấp học bổng Fulbright trên khắp thế giới. IIE đã thiết lập văn phòng đại diện tại Hà Nội từ 1992. Nếu quan tâm đến học bổng Fulbright, bạn có thể e-mail về địa chỉ fulbrightvn@fpt.vn để hỏi chi tiết hoặc vào websitehttp://www.iievn.org để xem thông tin liên quan đến việc cấp học bổng. Bên cạnh học bổng Fulbright, IIE Việt Nam còn được ủy quyền cấp nhiều chương trình học bổng khác cho nhiều đối tượng khác như chương trình học bổng Japan-IMF do Nhật Bản cùng Quỹ Tiền tệ Quốc tế tài trợ, hoặc chương trình Asia Fellowship Program từ nguồn quỹ Ford.
Cuộc tìm kiếm dành cho mọi người
Nếu biển học mênh mông thì đại dương học bổng trên Internet cũng trải rộng tới mức khó thấy bến bờ. Muốn chắc ăn, bạn nên truy tìm nhiều địa chỉ cùng lúc. Xin cung cấp cho bạn một vài địa chỉ nữa.
International Scholarships Online http://www.internationalscholarships.com là một địa chỉ Internet được “thợ săn” mò tới nhiều nhất. Ở phần Search của website này, bạn có thể truy lùng học bổng theo chuyên ngành, theo khu vực, hay theo trường mà bạn muốn học. Website này cung cấp thông tin về học bổng và các chương trình phát vay, hỗ trợ việc học cho sinh viên quốc tế muốn du học nước ngoài. Website International Student http://www.internationalstudent.com/index.html của Trung tâm Học tập và Trao đổi Sinh viên Quốc tế của Anh quốc là nơi chuyên cung cấp các thông tin về những học bổng du học tại Mỹ và Australia. Ở đây còn có những hướng dẫn chi tiết về các loại văn bằng cần thiết phải có nếu muốn giành được học bổng, hay thông tin về những hình thức thi nhập học mà “thợ săn” học bổng cần nắm chắc trước khi quyết định có vồ lấy “con mồi” hay không.
Một cơ sở dữ liệu phong phú khác là 2003 Colleges, College Scholarships and Financial Aid Page ở http://www.college-scholarships.com có thông tin chi tiết về chương trình học bổng của tất cả các trường đại học ở Mỹ. Chưa kể website này còn cung cấp một danh bạ với tên, địa chỉ và mô tả ngắn gọn rất nhiều website khác có thông tin về học bổng, tài trợ du học, hay luyện thi miễn phí các văn bằng cần thiết cho người muốn xin học bổng du học – từ các văn bằng chứng thực khả năng về tiếng Anh như TOELF, ESL… cho đến những kỳ thi kiểm tra trình độ như GRE, GMAT dành cho đối tượng muốn theo học chương trình đào tạo thạc sĩ.
Khi đã tìm được học bổng, bạn nên truy cập Graduate Page http://www.graduatepage.com để biết cặn kẽ về tất cả các thủ tục cần thiết liên quan đến thủ tục nhập học của các đại học ở Mỹ, cũng như các thông tin về lệ phí dự thi hay thủ tục xin visa nhập cảnh chuẩn bị cho việc học…
Các website về các chương trình học bổng:
Du học tại Anh:
– Hội đồng Anh: http://www.british-council.org
– Hội đồng Anh tại Việt Nam: http://www.educationuk.org
Du học tại Mỹ:
– Viện Giáo dục Quốc tế tại Hà Nội: http://www.lie.org
– Quỹ Giáo dục Việt Nam tại Mỹ: http://www.vef.gov
– Website dành cho sinh viên nước ngoài muốn học tập tại Mỹ: http://www.studyusa.com
Du học tại Canada:
– Website cung cấp thông tin về học bổng cho sinh viên nước ngoài của các trường đại học tại Canada: http://www.scholarshipsincanada.com
– Website về những vấn đề cần biết dành cho sinh viên nước ngoài muốn tìm kiếm học bổng tại Canada: http://www.studyincanada.com hoặc http://www.edgeip.com
Du học tại Australia:
– http://www.deakin.edu.au/international
– Website các trường đại học quốc gia ở Australia có các học bổng dành cho sinh viên nước ngoài thuộc khu vực châu Á – Thái Bình Dương:http://online.anu.edu.au/asianstudies
Các chương trình du học nước ngoài do Liên hợp quốc hay chính phủ một số quốc gia bảo trợ:
– Học viện Quốc tế về phát triển quản trị: http://www.imd.ch
– Tài nguyên trên web hỗ trợ sinh viên quốc tế: http://www.finaid.org
– Thông tin về các nguồn tài trợ dành cho giáo dục: http://www.cs.cmu.edu/afs/cs.cmu.edu/user
– Hoặc tham khảo các thông tin chi tiết khác tại website http://www.unesco.org
– Viện Khoa học Công nghệ cao Hàn Quốc (KAIST), với một số học bổng dành riêng cho sinh viên Việt Nam: http://www.kaist.edu
– Hiệp hội Xúc tiến công nghiệp công nghệ thông tin Hàn Quốc (KIPA) với một số học bổng đào tạo thạc sĩ và tiến sĩ CNTT dành cho sinh viên Việt Nam: http://www.kipa.or.kr
– Website của Bộ Thông tin liên lạc Hàn Quốc: http://www.mic.go.kr
Du học tại Pháp
– Trường Đại học Pháp ngữ với các chương trình học bổng cao học cho sinh viên Việt Nam: http://www.vn.refer.org
Một số trang cung cấp thông tin về học bổng khác:
– http://www.hocbongtoancau.com
– http://edupass.org
– http://www.iefa.org
– http://www.college-scholarships.com
– http://www.fastweb.com
– http://www.collegeview.com
– http://www.petersons.com

Tham khảo thêm các thông tin du học bổ ích, hoặc đăng ký tư vấn du học miễn phí tại đây https://www.easyuni.vn//

Kinh nghiệm luyện thi và học SAT hiệu quả

SAT ( Scholastic Assessment Test) được biết đến là một trong những bài thi chuẩn hóa nhằm mục đích sát hạch học sinh, sinh viên trong kì thi tuyển sinh hệ đại học, cũng như Là cao đẳng tại Mỹ. Nếu đạt điểm cao trong các kì thi này bạn sẽ có nhiều cơ hội dành được học bổng xem thêm tại http://etest.edu.vn/tin-tuc/15929/chuyen-gia-san-hoc-bong-hang-dau-viet-nam SAT được tiến hành và giám sát bởi hiệp hội những trường đại học và Cao đẳng tại Mỹ College Board . SAT là một kì thi kiểm tra tư duy, nhưng hầu như chỉ phản chiếu được một phần nhỏ nhân kiệt tư nhân của học trò, sinh viên nên nhắc cả người Bản xứ cũng sở hữu thể bị điểm tốt. Vậy cách thức nào giúp bạn vượt qua được kì thi sát Hạch này? cùng tham khảo bài viết sau để có thể cải thiện kết quả nhé!

Về tài liệu luyện thi: tụ hội chủ yếu vào tài liệu luyện thi chính thức và những chiếc đề thi được công bố bởi College Board, sau chậm triển khai nên chuyển hướng sang những bộ đề thi của các Năm trước. Điều quan yếu nhất lúc ôn tập ngừng thi công. Đây chính là coi xét kĩ từng nghi vấn, luyện tập khả năng tư duy để có thể hiểu rõ vấn đề trong các câu hỏi hơn là chỉ châm bẩm học tủ đáp án, làm đa dạng bài và chỉ xem xét những câu bị sai.
2. Ôn luyện từ vựng dĩ nhiên, bạn cần phải có một vốn từ vị Academic một mực để sở hữu thể khiến cho tốt Bài thi bằng tiếng anh này. số đông Cả nhà tìm học những word lists của các tác nhái Barron’s, Kaplan, Princeton hay McGrawHill,… lời khuyên dành cho bạn ngừng thi công.Đây chính là học hết những từ vựng và từ đồng nghĩa của chúng trong những đề thi nhắc trên.
3. Critical reading thông thường, vốn tri thức của học trò còn giảm thiểu nên phần này, bạn nên đọc các tác phẩm văn học kinh điển, viết ra dàn ý để sở hữu thể hiểu được sâu hơn.
4. Dành thời kì lên kế hoạch cho bài thi Như bí quyết đã học để viết luận, ta nên dành một đôi phút ban sơ để mang thể phác Thảo sơ ra dàn ý của câu tư vấn. Điều này sẽ giúp bạn tiết kiệm thời kì, hạn chế lặp ý và tu chỉnh phổ biến lần sau này. nếu muốn Đánh giá thêm về các kì thi, cộng như cách ôn luyện, kinh nghiệm đi thi, bạn sở hữu thể tìm kiếm trênetest.edu.vn/chuong-trinh/15836/luyen-thi-sat sở hữu trong khoảng khóa 9 Kinh nghiệm luyện thi và học SAT Hiệu quả hay 9 Kinh nghiệm luyện thi và học SAT hiệu quả – Etest VIETNAM. Etest là một trong những trọng điểm luyện thi SAT uy tín tại Việt Nam.

10 Kinh Nghiệm Quí Giá Cho Các Ứng Viên Du Học Mỹ

Du học Mỹ là một trong những mục tiêu mơ ước của nhiều bạn sinh viên, tuy nhiên bên canh việc xin được học bổng du học Mỹ thì việc phỏng vấn visa du học Mỹ (hay còn được gọi Visa F1) từ lâu đã trở thành nỗi ám ảnh đối với sinh viên Châu Á nói chung, và sinh viên cũng như phụ huynh Việt Nam nói riêng. Trong quá trình tư vấn cho các bạn sinh viên đã từng có kinh nghiệm phỏng vấn du học Mỹ, chúng tôi thấy nhiều bạn vẫn còn shock vì bị từ chối cấp visa F1 nhiều lần mà không hiểu lí do tại sao.Trung tâm xúc tiến học bổng du học ALT xin chia sẻ với các bạn 10 điểm lưu ý khi phỏng vấn visa F1 được đúc kết từ kinh nghiệm của rất nhiều sinh viên đã và đang du học ở Mỹ.

1

Chuẩn bị và luyện tập trả lời các câu hỏi

Trước tiên, bạn cần tâm niêm rằng nhân viên Đại Sứ Quán chỉ cấp visa cho bạn khi thấy bạn trung thực, tự tin. Họ muốn biết rõ về bản thân bạn, mục tiêu của bạn và những dự định của bạn trong thời gian ở Mỹ. Do đó bạn cần tự chuẩn bị trả lời một số câu hỏi đại loại như:
• Tại sao bạn chọn Mỹ mà không phải là Australia, New Zealand hay Europe?
• Tại sao bạn lại chọn trường Đại học này mà không phải những trường khác?
• Tại sao bạn không chờ học hết phổ thông/đại học ở Việt Nam rồi mới đi?
• Bạn muốn làm gì sau khi học xong Đại học/Thạc sĩ?
• Từ đâu bạn có số tiền để thanh toán chi phí học tập của mình? (Bạn không cần đưa ra con số cụ thể trong tài khoản ngân hàng của mình. Chỉ cần cho họ thấy bạn đang có trong tay tiền để chi trả cho năm thứ nhất và kế hoạch tài chính cho những năm tiếp theo. Quan trọng nhất là thái độ tự tin của bạn. Đừng vội đưa ra giấy xác nhận của ngân hàng trừ khi được yêu cầu.
• Bạn có ý định trở về Viêt Nam sau khi học xong không? (Hãy trả lời “Yes, I would” là đủ. Đừng kể lể chuyện công ty A đầu tư cho bạn và sẽ nhận bạn về làm việc vv…Cũng đừng cố gắng thuyết phục người phỏng vấn bạn. Trả lời ngắn gọn, tự tin là đủ. Nên nhớ nhân viên lãnh sự quán có đủ kinh nghiệm và khả năng để đọc được bạn trong phút chốc.
Hãy lắng nghe các câu hỏi thật cẩn thận và suy nghĩ và giây trước khi trả lời. Đừng vội vã trả lời ngay khi được đưa ra câu hỏi. Nếu như bạn điềm tĩnh, bạn sẽ hiểu chính xác nội dung câu hỏi và từ đó có được câu trả lời phù hợp. Nếu không bạn sẽ đưa ra những câu trả lời sáo rỗng và không phù hợp với nội dung câu hỏi bạn nhận được. Và sau đây là 10 kinh nghiệm bạn cần lưu ý khi được mời phỏng vấn.

2

Đừng ngại vẻ lạnh lùng của nhân viên Đại sứ quán

Đừng tỏ vẻ lo lắng dù bạn có phỏng vấn ở Đại Sứ Quán hay Tổng Lãnh Sự vì nơi bạn phỏng vấn không quan trọng. Quan trọng nhất là bạn trả lời các câu hỏi như thế nào. Các nhân viên lãnh sự quán có thể đã từ chối cấp visa cho vài người trước bạn nhưng đừng để điều đó làm bạn sợ hãi. Hãy tự hỏi bản thân rằng “Điều tồi tệ nhất có thể xảy ra là gì?” Họ sẽ từ chối bạn là cùng. Trong khi bạn có thể nộp hồ sơ xin phỏng vấn lại.

[IMG]Đừng tỏ vẻ lo lắng dù bạn có phỏng vấn ở Đại Sứ Quán hay Tổng Lãnh Sự vì nơi bạn phỏng vấn không quan trọng.

Nếu như bạn tiếp tục bị từ chối, không sao cả. Bạn còn có nhiều cơ hội ở các quốc gia khác. Một khi việc bị từ chối visa không còn ám ảnh bạn, chẳng có gì khiến bạn phải lo lắng nữa, bạn từ đó sẽ bình tĩnh và tự tin trước khi bước vào cuộc phỏng vấn. May mắn là yếu tố không thể loại trừ, nhưng nó chỉ là một trong số 100 yếu tố còn lại. Bạn hoàn toàn có thể kiểm soát 99% các yếu tố còn lại, vì vậy đừng làm hỏng chuyện chỉ vì tâm lí không tốt trước khi phỏng vấn.

3

Giữ bình tĩnh

Hãy giữ bình tĩnh. Làm sao một người có thể đưa ra câu trả lời chuẩn xác khi mang tâm lí sợ hãi hay lo lắng? Hãy loại bỏ nỗi sợ hãi hay lo lắng đi. Điều đó không có nghĩa bạn xem thường tầm quan trọng của buổi phỏng vấn. Tâm lí ngạo mạn, bất cần chỉ làm nhân viên Sứ Quán ác cảm và tìm lí do từ chối cấp visa cho bạn. Bạn đã được trường đại học chấp nhận, bạn thực su muốn đi học, bạn có đủ tài chính, vì vậy chẳng có lí do gì người ta lại từ chối bạn trừ khi bạn tự làm mọi thứ trở nên lộn xộn vì trả lời lắp bắp, dài dòng quá mức.

4

“Bạn có trở về Việt Nam không?”

Liệu nhân viên Đại Sứ có tin tưởng khi bạn nói rằng mình sẽ trở về Việt Nam? Câu trả lời là “Không”.
Sự thực là bạn không có cách nào để chứng minh một cách tuyệt đối là mình sẽ trở về. Dù vậy, hãy trả lời một cách tự tin về kế hoạch du học của bạn khi được hỏi.
Nếu như một quốc gia có bài xích người nhập cư, người ta sẽ không tin tưởng vào lời nói của bạn dựa vào một vài phút phỏng vấn.
Tất cả chỉ là thủ tục hình thức để họ có một lí do để từ chối câp visa cho bạn. Nếu như thực sự muốn, họ hoàn toàn có thể trục xuất bạn ra khỏi nước Mỹ ngay khi bạn vừa tham dự lễ tốt nghiệp. Họ cũng sẽ không cho bạn cơ hội 12-24 tháng để tìm việc sau khi ra trường.
Về mặt lý thuyết, nước Mỹ cần du học sinh nhiều hơn du học sinh cần họ. Hãy thử nhìn sự việc từ một góc độ khác. Sau khi đào tạo một đội ngũ nhân tài, liệu họ có thực sự muốn bạn trở về nước làm việc và rồi trở thành đối thủ cạnh tranh với nhân lực của họ trong tương lai?

[IMG]Nếu như họ đã quyết định cho bạn trượt visa, chẳng có lời giải thích nào có thể thuyết phục được họ

Không. Chắc chắn là không. Nước Mỹ luôn tìm kiếm và thu hút tài năng từ khắp nơi trên thế giới. Chính sách này được thực thi ngay từ vòng phỏng vấn visa du học. Ai có thể trở thành những công dân Mỹ ưu tú, và ai không thể? Làm sao họ có thể quyết định chính xác trong vòng vài giây? Đừng cố sức thuyết phục nhân viên Đại sứ. Nếu như họ đã quyết định cho bạn trượt visa, chẳng có lời giải thích nào có thể thuyết phục được họ.

5

Những lí do từ chối cấp visa du học Mỹ phổ biến

Giờ đây bạn có thể hỏi những trường hợp nào nhân viên Đại sứ từ chối cấp visa.
Nhân viên Đại sứ dùng lí do này để loại bỏ những trường hợp họ cảm thấy không trung thực, những người hay nói dối, làm giả hồ sơ. Nhiều ứng viên du học bị từ chối chỉ vì nói lắp, bối rối do lo lắng, thiếu tự tin trong lúc phỏng vấn.
Nếu như bạn trả lời thiếu tự tin chỉ vì căng thẳng, nhân viên Đại sứ có thể thông cảm được phần nào. Nhưng điều đó chỉ trong một giới hạn tương đối. Có bạn thậm chí lo phải trả lời thế nào một khi nhân viên Đại sứ hỏi đến tên của mình! Bạn ấy lo là tên trên hồ sơ xin phỏng vấn hơi khác với tên được in trên hộ chiếu của mình. Có gì phải lo lắng khi người ta đọc tên mình là Hưng Đàm Vĩnh thay vì Đàm Vĩnh Hưng!
Lo lắng quá sẽ chẳng giúp bạn giải quyết được điều gì.

6

Đừng cố tỏ ra thông minh trong ba phút phỏng vấn ấy

Liệu bạn có thể thay đổi được điểm TOEFL, GMAT, hay học bạ của mình không?
Không.
Hãy hít thở thật sâu và là chính bạn. Hãy nhìn thẳng nhân viên Đại sứ phỏng vấn bạn và trả lời chứ đừng cố diễn giải ý của anh ta. Đừng bắt đầu nghĩ đến việc visa của bạn sẽ được chấp nhận hay từ chối lúc bắt đầu phỏng vấn. Nhân viên Đại sứ sẽ phân tích bạn, chứ không phải điều ngược lại. Hãy quên nghĩ đến chuyện kết quả và trả lời thật thoải mái.

7

Hãy trả lời thật rõ ràng và trực tiếp

Các bạn sinh viên nhân học bổng thạc sĩ, tiến sĩ thường có xu hướng đưa ra những câu trả lời mang tính hàn lâm và phức tạp.
Đừng trả lời lòng vòng.
Nếu như bạn được hỏi “tại sao lại chọn trường Đại học này?” đừng sa đà vào những câu trả lời với những cụm từ chuyên môn phức tạp. Nhân viên Đại sứ có thể tốt nghiệp ngành nghệ thuật, tâm lí học, khoa học chính trị. Hãy trả lời bằng những thuật ngữ mà người phỏng vấn bạn có thể hiểu được.

8

“Bạn học trường nào?”

Nhân viên Đại sứ chẳng bận tâm về chuyện bạn sắp vào học những trường đại học ít danh tiếng, thậm chí là đại học cộng đồng.
Họ chỉ phỏng vấn bạn để biết tối thiểu bạn cũng hiểu tại sao mình lại chọn vào học trường như vậy. Chẳng bao giờ có chuyện bạn phải trả lời các câu hỏi phức tạp hơn chỉ vì bạn vào học một trường bình thường.
Cách tốt nhất là tìm hiểu một số thông tin liên quan tới khóa học mà bạn đã đăng ký.

9

“Ai là người làm hồ sơ xin visa cho bạn?”

Nếu như được hỏi có phải công ty tư vấn du học điền đơn xin visa (DS160) cho bạn không, đơn giản hãy trả lời không. Đừng cố đưa ra bằng chứng thuyết phục nhân viên phỏng vấn bạn. Nhiều bạn hoang mang với tin đồn rằng bạn cần nhớ địa chỉ IP của mình để khi cần đưa ra cho nhân viên Đại sứ kiểm tra máy tính bạn đã dùng để nộp đơn xin visa (DS160).
Ai mà nhớ nằm lòng được địa chỉ IP kia chứ?
Đó không phài một phần của nội dung buổi phỏng vấn. Nếu có thì chỉ làm xuất hiện những tình huống “khó đỡ” khác cho bạn mà thôi.
Nếu như nhân viên Đại sứ lặp lại câu hỏi trên, bạn có thể nói rằng bạn không có gì để giấu diếm và họ có thể hỏi bạn bất kì câu hỏi nào liên quan đến đơn xin visa DS160.

10

Lấy số buồng phỏng vấn

Bạn không cần lo lắng về số buồng hay nhân viên Đại sứ nào đó phỏng vấn bạn. Ngay khi bạn bước đến cửa sổ buồng phỏng vấn, chẳng ai quyết định cấp hay từ chối visa ngay khi vừa nhìn thấy bạn. Dù vậy, ấn tượng ban đầu bạn mang lại cho nhân viên Đại sứ phỏng vấn bạn bao giờ cũng rất quan trọng. Vì vậy hãy nhìn thẳng một cách tự tin. Cách bạn bước tới buồng phỏng vấn và chào người đối diện sẽ quyết định ấn tượng ban đầu.

– Tóm lại –

Bạn muốn đi học, bạn một trường đại học chấp nhận, bạn có chứng minh tài chính. Chẳng có lí do gì phải lo lắng cả.
Nuốc Mỹ cần bạn hơn bạn cần nước Mỹ. Bạn ở “kèo trên”! Vì vậy đừng tỏ ra sợ hãi liệu nhân viên Đại sứ có thấy bạn hợp nhãn hay không. Đừng đánh giá thấp bản thân mình. Hãy tự tin như một người lính dũng cảm chứ không phải một thương phế binh hèn nhát.
Bạn đáng được cấp visa.
Lí do duy nhất khiến bạn căng thẳng, lo lắng là bạn cảm thấy bản thân thiếu một điều gì đó và vì vậy vô tình luôn cố găng thuyết phục nhân viên Đại sứ về những lời giải thích của mình. Đừng làm như vậy!
Đây không phải là một buổi phỏng vấn xin việc làm vốn thường kiểm tra năng lực thực sự của bạn. Những câu hỏi nhân viên Đại sứ đưa ra thực chất là những câu mà ai cũng trả lời được. Vì vậy đừng đánh mất chính mình do căng thẳng, hồi hộp.
Một khi bạn thông suốt được như vậy, những lo lắng, căng thẳng của bạn sẽ tự nhiên biến mất.
Ngoài ra nếu bạn vẫn còn nhiều băn khoăn, bạn có thể tìm đến các trung tâm tư vấn du học để được tư vấn đầy đủ hơn nhé.

Chúc bạn thành công.

Phỏng vấn chia sẻ kinh nghiệm du học Mỹ – số 4 – PhD in Chemical Engineering

Xin chào mọi người,

Đến hẹn lại lên, ban biên tập xin gửi đến các bạn bài phỏng vấn chia sẻ kinh nghiệm du học Mỹ số 4 . Một bài chia sẻ đặc biệt đến từ anh Lê Sỹ Tùng – PhD student in Chemical Engineering ,College of Sicence and Engineering, University of Minnesota một trong những admin nhiệt huyết của Usguide.

Bên cạnh những kinh nghiệm quý báu và tinh thần chiến đấu hết mình “Do more than your best and Networking” trong quá trình apply cho nghành kĩ thuật nói riêng và các nghành khác nói chung. Anh cũng đưa đến các bạn lời khuyên rất bổ ích trong quá trình chọn trường + chọn khoa , những điều cần chuẩn bị trước khi sang Mỹ học tập cho đến những cảm nghĩ về các hoạt động xã hội mà anh đã và đang tham gia. Các bạn cùng khám phá trong file đính kèm nhé

 

Interview Series 4_Le Tung

Phỏng vấn chia sẻ kinh nghiệm du học Mỹ – Số 9 – Master of Public Health

Xin chào các bạn,
Tháng 11 này, nhóm biên tập xin gửi tới các bạn bài chia sẻ thứ 9 của chị Dương Cầm Master of Public Health, Department of Epidemiology, University of Michigan. Chị Dương Cầm tốt nghiệp đại học chuyên ngành Bioscience, nhưng sớm nhận ra Pucblic Health mới chính là ước mơ và đam mê mà chị thật sự muốn theo đuổi.
Với kế hoạch apply rõ ràng với các mục tiêu thời gian cụ thể cùng chiến lược hợp lý, chi Dương Cầm đã apply thành công với full funding PhD in University of Rochester và one-half tution fee waiver, MPH in Univresity of Michigan. Mặc dù chưa chắc chắn trong con đường trang trải số học phí còn lại, chị đã quyết định chọn UMich. Và rồi phép màu xảy ra, chị nhận được full tution fee waiver từ UMich :) . Để tìm hiểu thêm các bạn có thể đọc tại file đính kèm ở cuối bài. Hi vọng những chia sẻ của chị Dương Cầm sẽ giúp các bạn trang bị thêm những thông tin hữu ích trên con đường apply du học Mỹ của mình.

Phỏng vấn chia sẻ kinh nghiệm du học Mỹ – Số 7 – Undergraduate student in Economics

Xin chào các bạn,

Tháng 8 này, nhóm biên tập xin gửi tới các bạn bài chia sẻ thứ 7 của bạn Nguyễn Anh Tú – Undergraduate student at Randolph College, Major in Economics. Randolph College là 1 trường khá nhỏ quy mô khoảng 700 sinh viên, điểm đặc biêt là giáo sư trong trường được xếp Rank 1 về accessibility. Các giáo sư trong trường rất thân thiện, tập trung vào giảng dạy và quan tâm đến sinh viên thay vì tập trung vào nghiên cứu như ở các trường lớn khác. Thêm vào đó, Thành phố nơi bạn Tú sinh sống là Lynchburg được mệnh danh là City of Seven hills, cư dân trong thành phố rất tốt, cuộc sống yên bình và khí hậu đặc biệt giống Hà Nội. Để tìm hiểu rõ hơn về bạn Tú và trường Randolph College, các bạn có thể xem chi tiết tại file PDF đính kèm. Hi vọng những chia sẻ của bạn Tú sẽ giúp các bạn trang bị thêm những thông tin hữu ích trên con đường apply du học Mỹ của mình.

 

Interview Series 7_Anh Tu_01082013

Phỏng vấn chia sẻ kinh nghiệm du học Mỹ – Số 8 – Master in Industrial Engineering & Management

Xin chào các bạn,

Đến hẹn lại lên :), ở số thứ 8 này nhóm biện tập xin gửi tới các bạn bài chia sẻ của bạn Mai Thùy Dung. Một cô gái dũng cảm đã có 1 bước ngoặt rất lớn trong sự nghiệp, khi chuyển từ Business sang học Master in Industrial Engineering & Management thuộc ngôi trường Oklahoma State University. Bạn ý đã có những chiến lược và nỗ lực thế nào để apply thành công, học tập và sinh sống tại đất nươc Mỹ đầy cạnh tranh và đào thải cao. Những kinh nghiệm thực tế, tinh thần chiến đấu bền bỉ đó đã được bạn Dung chia sẻ rất cụ thể. Các bạn cùng khám phá trong file đính kèm nhé.

 

Interview Series 8_ Dung Mai

Phỏng vấn chia sẻ kinh nghiệm du học Mỹ – số 5 – PhD in Electrical and Computer Engineering

Xin chào các bạn,

Tháng 6 này, nhóm biên tập xin được gửi đến các bạn bài chia sẻ số 5 của anh Lê Vượng~PHD student in Electrical and Computer Engineering, University of Illinois at Urbana Champaign.
Với lòng khát khao đi sang Mỹ cháy bỏng cùng tinh thần luôn nhìn về phía trước, chủ động và có trách nhiệm, anh Vượng đã có những chiến lược và cách thức riêng để đạt được giấc mơ du học Mỹ của mình.Bên cạnh đó, những trải nghiệm thực tế đầy thú vị của anh về cuộc sống, học tập, làm việc cùng giáo sư và những công việc Internship :) . Tất cả những điều trên đều được anh chia sẻ tận tình trong buổi coffee-chat offline với các Usguider hồi tháng 5 vừa qua. Ban biên tập đã tổng hợp lại và xin gửi đến các bạn trong file đính kèm.Mong rằng các bạn sẽ có thêm những thông tin và kinh nghiêm hữu ích cho bản thân.

Interview Series 5_Vuong Le

Phỏng vấn chia sẻ kinh nghiệm du học Mỹ – Số 6 – Master in Global Environmental Policy

Xin chào các bạn,

Tiếp nối Series Interview, nhóm biên tập xin được gửi đến các bạn bài chia sẻ thứ 6 của chị Diệu Linh – Master in Global Environmental Policy, School of International Service – American Universiry, chị Linh tốt nghiệp trường đại học Ngoại Thương nhưng từ khi ra trường công việc chị làm đều trong lĩnh vực nghiên cứu, phi chính phủ. Kinh nghiệm làm việc của chị rất đa dạng từ phát triển nông thôn, chăm sóc y tế cho người nghèo đến biến đổi khí hậu … Chính nhờ thế mạnh này chị đã apply thành công với học bổng Dean’s Fellowship vào trường School of International Service (SIS), 1 trường nhỏ thuộc hệ thống AU được xếp hạng là một trong 10 trường tốt nhất về nghiên cứu quốc tế và quan hệ quốc tế. Để tìm hiểu rõ hơn về chị Linh và ngôi trường mà chị đang theo học, các bạn có thể xem và download tại file PDF đính kèm. Hi vọng những chia sẻ của chị sẽ giúp các bạn trang bị thêm những thông tin hữu ích trên con đường apply du học Mỹ của mình.

 

Interview Series 6_Dieu Linh_27062013 (1)

Phỏng vấn chia sẻ kinh nghiệm du học Mỹ – số 3 – MS in Marketing Research

Xin chào các bạn,

Tiếp nối sự đón nhận nồng hậu của các bạn sau 2 bài phỏng vấn đầu tiên, nhóm Interview Series hân hạnh cho ra mắt bài “Chia sẻ kinh nghiệm du học Mỹ số 3” của chị Hạnh Nguyên, Graduate Assistantship, Master in Marketing Research, Southern Illinois University-Edwardsville.
Trong bài phỏng vấn này chị Hạnh Nguyên, 1 thành viên kì cựu của UsGuide sẽ chia sẻ thêm với các bạn lợi ích của việc tham gia các hoạt động xã hội trong quá trình apply xin học và đạt học bổng cũng như lời khuyên để cân bằng thời gian học với thời gian tham gia hoạt động xã hội . Hơn nữa với mong muốn hỗ trợ tốt nhất cho các bạn đang ấp ủ giấc mơ du học đặc biệt là các bạn có ước mơ theo học về ngành Marketing, chị Hạnh Nguyên đã chia sẻ rất chi tiết kinh nghiệm chọn trường, hoàn thành hồ sơ đồng thời gửi kèm các tài liệu của chị trong bài phỏng vấn này.
http://www.slideshare.net/usguide/phng-vn-chia-s-kinh-nghim-du-hc-m-s-3-usguide

Phỏng vấn chia sẻ kinh nghiệm du học Mỹ – số 2 – MS in Public Affairs

Xin chào các bạn,

Sau bài phỏng vấn chia sẻ kinh nghiệm du học Mỹ số đầu tiên vào tháng 1, được sự đón đọc nhiệt tình của các bạn , ban biên tập như được tiếp thêm lửa và càng có nhiệt huyết hơn đưa đến các bạn bài chia sẻ số 2 của chị Phượng Đoàn. Mong rằng với những chia sẻ bổ ích của chị Phượng, các bạn đã, đang và sẽ có ươc mơ du học Mỹ có thêm những thông tin và kinh nghiêm hữu ích cho bản thân. Với sự nỗ lực không ngừng và ước mơ cháy bỏng trở thành chuyên gia tư vấn cho chính phủ về các chính sách hỗ trợ cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, chị Phượng đã đạt được học bổng toàn phần MPA- Master of Public Affairs từ trường Indiana University Bloomington– ngôi trường đứng đầu Mỹ về lĩnh vực phân tích chính sách và quản lý các tổ chức phi lợi nhuận, người học được đào tạo về các kỹ năng phân tích và đánh giá, đồng thời, có cơ hội thực tập tại các cơ quan chính phủ Mỹ và các tổ chức xã hội liên quan đến chuyên ngành được đào tạo. Các bạn cùng khám phá những chia sẻ của chị Phượng theo file đình kèm nhé :) .

Nếu có câu hỏi thêm nào giành cho chị Phượng mong các bạn gửi hồi âm về ban biên tập theo email hoahoangtk@gmail.com hoặc chia sẻ follow topic này nhé. Nhóm biên tập sẽ tập trung và trao đổi thêm với chị Phượng hoặc gửi các bạn địa chỉ liên lạc của chị Phượng. Trong lúc biên tập không tránh khỏi những sơ xuất mong các bạn thông cảm và đóng góp thêm ý kiến để những bài chia sẻ tiếp theo thêm hoàn chỉnh:).

Xin chân thành cảm ơn

T/M Ban biên tập,
Minh Huyền

 

Interview Series 2_Phuong Doan

Phỏng vấn chia sẻ kinh nghiệm du học Mỹ – số 1 – MBA in Logistics

Hi cả nhà,

Sau một thời gian ấp ủ cho dự án Interview Series, với mục tiêu cung cấp kinh nghiệm apply và thông tin về các ngành học ở Mỹ, đặc biệt chú trọng vào các ngành học mới và các trường còn ít bạn biết tới. Nhóm Interview Series bao gồm Nguyễn Huyền, Lê Hoàng và Khánh Hòa rất vui được gửi tới các bạn số đầu tiên của series “Phỏng vấn chia sẻ kinh nghiệm du học Mỹ”.

Bài phỏng vấn gửi kèm là chia sẻ kinh nghiệm của chị Nguyễn Thùy Dương, apply thành công học bổng Graduate Assistantship và hiện đang theo học MBA-concentration in Logistics, Arkansas State University.

Nội dung bài phỏng vấn được chia làm 2 phần chính: Chia sẻ kinh nghiệm apply và Chia sẻ về cuộc sống và học tập tại Mỹ. Trong phần thứ nhất chị Dương chia sẻ kinh nghiệm hoàn thành các kì thi chuẩn hóa như TOEFL, GMAT, viết SOP và LOR cũng như lý do chị chọn Logistic cho khóa MBA. Còn ở phần thứ hai là cảm nhận của chị về môi trường học tập tại Arkansas State University và cuộc sống tại thành phố Jonesboro với kết thúc là lời khuyên của chị cho những bạn sinh viên có ý định sang sống và học tập tại Mỹ.

Do đây là số đầu tiên và nhóm biên tập còn thiếu kinh nghiệm nên không thể tránh khỏi thiếu sót. Với dự định phát hành 2 số/tháng trong năm 2013, nhóm rất mong nhận được các ý kiến đóng góp, gợi ý câu hỏi phỏng vấn và giới thiệu những bạn đã apply thành công. Mỗi một sự góp ý sẽ là động lực cho nhóm cải thiện tốt hơn ở những bài tiếp theo.

Trong thời gian đầu, mọi câu hỏi xin gửi tới chị Khánh Hoà theo địa chỉ hoahoangtk@gmail.com.

Xin cảm ơn sự quan tâm của các bạn.

Chúc các bạn apply thành công!

T/M Ban Biên Tập

Lê Hoàng

—-

Arkansas State University

 

Interview Series 1_Duong Nguyen_01282013

Phỏng vấn chia sẻ kinh nghiệm du học Mỹ – số 10 – PhD in Water Resources Management

Xin chào các bạn,

Tháng 12 này, nhóm biên tập xin gửi tới các bạn bài chia sẻ thứ 10 của anh Nguyễn Đình Phú, giảng viên khoa Quản lý nguồn nước Đại học Nông lâm thành phố Hồ Chí Minh, hiện đang theo học PhD in Water Resources Management, at Center for Hydrometeorology and Remote Sensing (http://chrs.web.uci.edu), University of California, Irvine.

Với nền tảng kiến thức vững chắc, tích luỹ lúc học M.S in Water Resources Management at University of Melbourne, Australia, Anh Phú đạt được học bổng 322 của Chính phủ, học bổng nghiên cứu từ NASA, NOAA, NSF để theo học PhD tại University of California – Irvine. Được hướng dẫn bởi Giáo sư Soroosh Sorooshian, một Giáo sư đầu ngành trong lĩnh vực Tài nguyên nước, người vừa được trao giải thưởng danh giá Robert E. Horton Medal 2013 bởi Hội Địa lý Hoa Kỳ (AGU), anh Phú tập trung nghiên cứu 2 lĩnh vực chủ yếu là phát triển các thuật toán để tính mưa từ thông tin viễn thám, và xây dựng mô hình cảnh báo lũ, với mục đích áp dụng những kiến thức mới này trong điều kiện Việt Nam để giúp quản lý, sử dụng hiệu quả hơn nguồn tài nguyên nước và giảm thiểu tác hại cho thiên tai, bảo vệ người dân. Bước đầu gặt hái thành công, năm 2012 anh Phú đã nhận được Giải thưởng Outstanding Student Paper Award của Hội Địa lý Hoa Kỳ (AGU). Để tìm hiểu thêm các bạn có thể đọc tại file đính kèm ở cuối bài. Hi vọng những chia sẻ của anh Phú sẽ giúp các bạn trang bị thêm những thông tin hữu ích trên con đường apply du học Mỹ của mình.

Nhóm biên tập rất mong nhận được các ý kiến đóng góp, gợi ý câu hỏi phỏng vấn và giới thiệu ứng viên phỏng vấn của các bạn. Mọi ý kiến xin được gửi về địa chỉ email interviewseries_contact@us-guide.org. Mỗi một sự đóng góp sẽ là động lực rất lớn cho nhóm hoàn thiện tốt hơn ở những bài tiếp theo.

Xin cảm ơn sự quan tâm của các bạn.
Chúc các bạn apply thành công!

T/M Ban Biên Tập

Huy Hoàng
Interview Series 10_Dinh Phu (1)

Kinh nghiệm apply học bổng Tiến sỹ

Nguyễn Minh Hiển

Ngành học: PhD in Economics

Trường đang học: University of Missouri at Columbia Niên khóa: Nhập học Fall 2011

Dạng học bổng: Teaching Assistantship

TOEFL: 94 (Reading 25, Listening 24, Speaking 20, Writing 25)

GRE (computer-based): Verbal 590, Quantitative 800, Writing 4.5

Undergrad GPA: 8.1/10 (Hanoi University of Technology)

Số năm kinh nghiệm trước khi apply: 4.5 năm

 Chia sẻ kinh nghiệm apply

Đi du học là một trải nghiệm tuyệt vời. Trước hoàn cảnh giáo dục từ chương ở nhà thì đi du học có lẽ là con đường tốt để tự cứu mình mà may ra có thể cứu những bạn khác. Từ một người vô cùng bối rối và nhút nhát, sau khi qua Mỹ mình đã có thêm kiến thức, tự tin và biết mình đang đi đâu.

Bạn không cần phải giỏi hay đạt nhiều giải thưởng, phải học trường chuyên lớp chọn hay có nhiều tiền mới có thể du học được. Tất nhiên có một số yếu tố đó cũng tốt.

Điều bạn cần là kết quả học tập khá, tiếng Anh đạt khá trở lên, mày mò Internet về trường lớp. Thị trường về trường học ở Mỹ rất đa dạng với đủ loại trường lớp, những lời khuyên, những trường hợp bạn đã biết cũng tốt nhưng nhưng ẩn số chưa khám phá còn lớn hơn nhiều, tự bạn tìm kiếm bạn sẽ thấy có gì đó phù hợp với bạn.

Con đường vạn dặm bắt đầu bằng một bước chân. Hãy đi và bạn sẽ đến. Dù bạn thất bại hay thành công (cá nhân mình thấy những bạn cùng lứa với mình đều đi được hết), chỉ riêng chuyện bạn bỏ công sức tìm hiểu và chuẩn bị nghiên túc cũng đem đến cho bạn những kiến thức rất bổ ích.

 

Vì sao bạn muốn đi du học? Tại sao bạn chọn học ở Mỹ?

Mình có ý định đi du học từ khoảng năm 2002 và đi du học vào đầu năm 2005. Nghĩ lại thì lý do của mình lúc đó không chín chắn lắm, đơn giản là mình chán cuộc sống ở nhà và nghĩ đi du học sẽ thú vị và mở ra cho mình những cánh cửa mới. Mình lúc đó không có tầm nhìn xa.

Mình chọn học ở Mỹ bởi lúc đó mình thấy một số bạn cùng lứa hơn mình một khóa đi học ở Mỹ được với học bổng của trường. Mình nghĩ như vậy thật tuyệt và nghĩ mình cũng có thể đi học được như mọi người vì mình thấy mình cũng có khả năng như những anh chị đó. Họ làm được thì mình cũng làm được. Suy nghĩ đó có chút hiếu thắng một chútJ

Bạn cho rằng mình phù hợp với ngành học, chương trình học như thế nào?

Lúc đầu qua Mỹ mình học Thạc sĩ về Electrical Engineering, rồi đi làm một số năm và quay lại trường học PhD về Economics. Ngành này phù hợp với mình vì mình cần những công cụ kinh tế định lượng để đi sâu vào kinh tế xã hội, những kiến thức này chỉ trong trường mới dạy. Ngoài trường học thì mình có những kinh nghiệm sống, quan sát trải nghiệm xã hội Mỹ thực sự nên cũng thấy liên kết từ cái mình học tới cuộc sống ở ngoài.

Điều quan trọng là mình có có thể tự thích nghi để phù hợp với ngành học. Thú thật, học Kinh tế không đơn giản vì học toán định lượng nhiều chứ không chỉ là những ý tưởng mơ màng. Học tập đòi hỏi kỷ luật và dành rất nhiều công sức với môn học mặc dù lúc đầu chính mình cũng hơi “choáng”. Nhưng dần dần mình cũng quen. Hiện tại có thể cũng chịu đựng nhưng nghĩ tới tương lai mình thấy sự chịu đựng của hiện tại cũng tốt để mình thành người tốt hơn.

Theo bạn việc lên kế hoạch du học có quan trọng và cần thiết không, vì sao?

Mình nghĩ việc lên kế hoạch du học là rất cần thiết vì ai dậy sớm thì đi được xa. Có những thời điểm không đợi bạn như các deadline của trường, của học bổng, của điểm tiếng Anh. Nếu bạn không đặt kế hoạch thì có thể bị lỡ. Ngay cả nộp đơn cho trường, ai nộp sớm thì hồ sơ cũng được ưu ái hơn.

Khi nào nên bắt đầu lập kế hoạch du học?

Nếu tính thoải mái thì bạn nên lập kế hoạch trước khoảng hai năm vì bạn cần thời gian để hâm nóng trước khi chạy nước rút. Nếu bạn có thể bắt tốc độ luôn thì từ 1.5 tới 1 năm trước khi bạn nộp hồ sơ.

Nhưng để ý trau dồi tiếng Anh trước không bao giờ là thừa. Bạn chuẩn bị sớm nhất có thể.

Để có được bản kế hoạch du học hiệu quả và phù hợp nhất cần chú ý đến những yếu tố nào?

Mình nghĩ thường con người có sức ỳ lớn và có thể không theo được quỹ đạo. Vì vậy cần tạo áp lực để đi theo quỹ đạo. Ví dụ, để làm tốt các standardized tests, bạn cần dành ra 1 lượng thời gian nhất định để ôn luyện. Mình nghĩ trước tiên bạn nên xem luôn lịch đăng ký thi Toefl/GRE/GMAT và ước lượng bạn cần ôn bao lâu thì đăng ký luôn. Bạn sẽ có khí thể để chuẩn bị cho tốt.

Bạn có đưa ra những phương án dự phòng trong kế hoạch du học?

Khi mình apply thì mình chỉ quyết tâm đi Mỹ vì mình biết là hoàn toàn có thể. Sau khi mình apply trượt đợt một vì thiết kinh nghiệm, mình được một học bổng đi Hàn và đi Úc nhưng mình quyết định bỏ để đánh cuộc. May mắn thay mình đi được Mỹ ngay lần sau.

Cần làm gì để quản lý thông tin du học hiệu quả và khoa học?

Mình thường tạo thư mục trên máy tính thôi.

Deadlines nộp hồ sơ và deadlines cho các nguồn hỗ trợ tài chính thường vào khoảng thời gian nào?

Bạn cần tự nghiên cứu theo website của trường. Thường các trường bắt đầu nhận hồ sơ cho kỳ Fall vào khoảng đầu tháng 12. Bạn nộp được càng sớm càng tốt.Mình nghĩ áp lực và cam kết sẽ khiến bạn có động lực thực thi kế hoạch tốt. Cam kết và áp lực có thể đến từ đã trả tiền lệ phí thi, kế hoạch học nhóm bạn bè hối thúc nhau hay đi học thêm lớp tiếng Anh.

Làm thế nào bạn chọn được trường và chương trình học thích hợp (Ranking, Curriculum, Professor/Faculty, Class size, Location, Tuition fee, Living cost), nên cân nhắc những yếu tố gì? Nếu có nhiều lựa chọn nên bắt đầu từ đâu?

Về rank

Trường rank cao: nếu bạn xin vào được trường rank cao và ở trong một chương trình PhD thì bạn sẽ phải làm việc rất nhiều. Nhưng bù lại, nếu bạn sống sót được thì cơ hội việc làm của bạn ở Mỹ trong giới academia hay industry đều rất tốt.Bạn có thể ở trong một team có nhiều member và có không khí cạnh tranh lớn.

Trường rank vừa: bạn cũng vẫn phải làm việc chăm chỉ cho tương lai công việc. Nhưng cơ hội để làm cho academia không cao như trường rank cao. Bù lại xin việc ở industry cũng tốt. Ở industry có nhiều jobs nên có lẽ không thành vấn đề. Bạn có thể có thời gian để tìm hiểu về văn hóa xã hội Mỹ.

Trường rank thấp: bạn chỉ nên học Master thôi, có thể đó là bước đệm cho bạn khi mới sang Mỹ nếu họ cho bạn tiền. Đó có thể là cơ hội tốt cho bạn tìm hiểu tác phong làm việc và văn hóa xã hội Mỹ. Sau khi tốt nghiệp bạn có thể học tiếp PhD ở trường rank cao nếu bạn muốn.

Về Faculty/Professor

Trường rank cao thì tất nhiên là tốt rồi. Nhưng ở trường rank vừa và thấp cũng có thể có những giáo sư rất tốt làm trùm một vùng. Bạn cần nghiên cứu về giáo sư để biết. Nếu có giáo sư như vậy thì khả năng có thể có RA.

Vùng New England là nơi tương đối đắt đỏ nhưng đi lại thuận tiện. Do đó có những cơ hội đi seminar dễ dàng. Nếu bạn ở thị trấn nhỏ thì con người thuần chất thân thiện hơn, nếu bạn gần thành phố lớn hay ở thành phố lớn thì phức tạp hơn và vật chất.

Trường ở khu Midwest thì có vẻ tẻ nhạt đơn điệu quá cho các bạn mới sang Mỹ nhưng đó là bộ mặt thật của người Mỹ không màu mè. Giá cả sinh hoạt thấp và con người tốt với nhau. Cá nhân mình sau khi sống ở một thị trấn nhỏ thân ái giữa con người với nhau trong 3 năm rồi mới sống ở gần thành phố lớn thấy hiểu nước Mỹ hơn nhiều.

Khu Northwest quá xinh đẹp.Mình không biết gì nhiều chỉ biết là thiên nhiên quá đẹp.

Mạn California nắng ấm quanh năm.Chi tiêu đắt đỏ và hơi xô bồ, hơi giống ở Việt Nam.Nếu bạn quan tâm tới business thì có vẻ cũng tốt.

Phía Nam nước Mỹ như Georgia, South Carolina… gắn với văn hóa miền Nam nước Mỹ rất thân thiện với những người Mỹ da màu. Giá cả sinh hoạt phải chăng.

Mạn Texas, New Mexico khá là nóng.

Tùy theo bạn muốn gì nhưng mình nghĩ bạn cần đặt các chỉ tiêu học tập, ranking của trường lên trên. Nếu bạn muốn khám phá thế giới sôi động thì có lẽ bạn chọn nơi thành phố. Nếu bạn có gia đình, thích tĩnh lặng và tìm nơi nuôi dạy con cái cho tốt thì có lẽ thị trấn nhỏ phù hợp vì chi phí thấp và an sinh xã hội tốt.

Có thể chọn và học ngành khác với ngành đã học ở đại học được không? Nếu chuyển ngành sẽ có lợi thế/khó khăn gì? Phải chuẩn bị những gì nếu muốn chuyển ngành?

Bạn có thể học thêm những ngành khác tùy nhu cầu của bạn nhưng đó không nhất thiết là bạn bỏ cái ngành cũ của bạn. Đó là chuyện rất bình thường ởMỹ. Ở Mỹ trừ bên kỹ thuật chuyên sâu, giáo dục đại học cho sinh viên kiến thức căn bản chung chung. Sau đó học gì thêm là tùy sở thích của sinh viên. Bằng Master như một major thứ hai thôi. Mình từng biết có ông người Mỹ có tới 3 cái bằng Master khác hẳn nhau.

Nếu học thêm ngành khác bạn cần trả lời câu hỏi bạn muốn giải quyết vấn đề gì và tại sao cần học thêm một cái mới. Sau đó bạn tìm kiếm Google, xem website của trường cho những câu hỏi của bạn

Bạn có thể chia sẻ kinh nghiệm, các bước để viết một bài luận tốt? Có nên đọc bài luận mẫu không? Tại sao? Nếu có thì nên đọc thế nào? Nên nhờ ai xem và sửa giúp bài luận?

Mình nghĩ khi bạn bắt đầu viết một bài luận bạn nên suy nghĩ ở thể tương lai. Hãy tạm bỏ qua quá khứ của bạn. Bạn hãy đặt ra câu hỏi: giấc mơ của bạn là gì? Bạn có vấn đề gì bạn muốn dành thời gian giải quyết. Đó có thể xuất phát từ những câu chuyện riêng tư như có người nhà bị bệnh, bạn muốn học ngành y để tìm thuốc chữa. Hay có thể xuất phát từ những bất cập của báo chí Việt Nam mà bạn muốn giúp giải quyết, bạn tìm kiếm mặc dù chưa có giải pháp. Rồi từ giấc mơ đó bạn kết nối với hiện tại và quá khứ thành một câu chuyện “tìm kiếm” của bạn với nhiều tình tiết cá nhân, thử nghiệm, thành công, thất bại. Câu chuyện muốn nộp đơn xin học sẽ được đưa vào trong hành trình theo đuổi giấc mơ của bạn.

Những điều nên tránh: những lời chung chung sáo rỗng không mang tính cá nhân, những lời dài dòng.

Về việc đọc bài luận mẫu, mình nghĩ không nên đọc nhiều vì mỗi người có những câu chuyện khác nhau nhưng bố cục vẫn là bạn đang đi đâu, bạn từ đâu tới và bây giờ bạn đang ở đâu. Sau đó là những tình tiết rất thật và cá nhân của bạn. Nếu bạn đọc nhiều bài mẫu bạn khó là chính mình và khó thành độc đáo được.

 

—————————————————————————

Chương trình rất mong nhận được góp ý của các bạn. Nếu bạn cảm thấy có thể chia sẻ kinh nghiệm của mình hoặc biết ai đó có kinh nghiệm thú vị, hãy liên hệ với Interview Group ở địa chỉ: interview@nhomlua.org

Cảm ơn các bạn đã dành thời gian cho Nhóm Lửa

Biên tập: Thu Thủy và Bích Nguyễn 

Kinh nghiệm nộp hồ sơ MBA – Harvard Business School

Nguyễn Vũ Đức

Harvard Business School

Major: General Management

IELTS: 8.0

GMAT: 740 (Q50, V41)

Điều gì là quan trọng nhất khi học MBA?

MBA đào tạo về quản lý, nó hướng vào những người có tố chất lãnh đạo tức phải có leadership skill và hồ sơ gồm nhiều thứ như GPA, GMAT, kinh nghiệm làm việc, kinh nghiệm tham gia hoạt động ngoại khóa. Đối với người mới đi làm 1, 2 năm thì người ta chú trọng đến hoạt động ngoại khóa, còn với những người làm lâu năm như anh thì phải có vị trí nhất định nào đó trong công ty. Hồ sơ còn có essay để thể hiện tố chất bản thân và chứng minh năng lực, mô tả về con người mình cũng như leadership skill. Anh nghĩ khi nhìn nhận về hồ sơ MBA, đừng nghĩ cái gì là quan trọng nhất mà phải nhìn một cách tổng thể. Năm vừa rồi ông hiệu trưởng trường Harvard có nói: “Chúng tôi muốn chọn hồ sơ của thí sinh qua cái nhìn tổng thể toàn bộ hồ sơ chứ không phải qua 1 bài luận. Tôi không muốn đây trở thành cuộc thi viết luận”.

Đối với các trường top thì GPA, GMAT cao là yêu cầu tối thiểu mình cần có. Ví dụ vào trường Harvard, trong 9000 hồ sơ nộp thì có quá nửa những người điểm GMAT cao. Các anh chị còn lại muốn cạnh tranh được phải dựa vào kinh nghiệm và essay của họ.

Đối với người Việt Nam đã đi làm lâu năm và có vị trí nhất định trong công ty thì có thể gặp khó khăn trong vấn đề điểm GMAT và tiếng Anh. Vì vậy, khi định hướng du học, nên có kế hoạch ôn luyện để cân bằng rào cản này. Ngoài ra, có lưu ý là trường xét hồ sơ theo khu vực ví dụ khu vực Đông Nam Á, khi đó trường sẽ so sánh hồ sơ của mình với những người trong khuôn đó chứ không so với người ở khu vực khác như Âu Mỹ.

Tiêu chí chọn trường

Có rất nhiều tiêu chí khác nhau như ranking, chương trình học, tỷ lệ có việc làm, location, … Ngoài ra có thể tìm hiểu thêm chỉ tiêu tuyển sinh, profile trung bình của các sinh viên được nhận để đánh giá profile của mình. Với những người đi sau có kinh nghiệm ít hơn thì phải chọn những trường phù hợp, thấy được cái view của mình khác gì so với người khác.

Anh thấy cái fit của mình với trường cũng không phải do trường mà đó là việc tìm câu trả lời cho bản thân mình. Ví dụ trong quá trình nộp thì anh tìm hiểu kỹ về trường Standford và Harvard thì thấy Standford chú trọng đến những đối tượng muốn mở công ty riêng và ít tuyển sinh viên quốc tế còn Harvard chú trọng đến những CEO của công ty lớn và tuyển nhiều sinh viên quốc tế hơn. Vì MBA chỉ có thể học 1 lần trong đời nên chọn trường tốt và phù hợp nhất với mình để học.

Đợt anh apply cũng không có safety schools vì anh xác định nếu không được thì sẽ apply lại. Như vậy sẽ phải đánh đổi thêm 1 năm nữa. Đây cũng là vấn đề cần phải cân nhắc, vì apply ít mình sẽ có thời gian tập trung vào các trường mình thích, còn apply nhiều hơn thì có thể có safety zone nhưng độ tập trung phải phân bổ ra.

Động lực nào thúc đẩy anh sang Mỹ học MBA?

Mong muốn đi du học có trong anh từ lâu rồi. Hồi sinh viên, anh được sang Anh 2 tháng và rất thích văn hóa của họ. Trong đầu anh hình thành ý tưởng muốn sang đó để học Master. Khiý tưởng nhen nhóm, anh chuyển sang học tiếng Anh và định sẽ đi làm 2-3 năm rồi xin đi học ở Úc chứ hoàn toàn không nghĩ mình có thể học ở Mỹ. Nhưng sau đó anh bị công việc cuốn đi do công việc của anh phát triển cũng tốt và cưới vợ rồi có con nên mọi việc bị chìm xuống. Tuy nhiên, anh vẫn thích học tiếng anh, mỗi năm anh học khoảng 2-3 khóa và duy trì như vậy. Thời điểm đó cơ quan anh có chương trình học bổng 165 dành cho đào tạo lãnh đạo, học bổng này không phải là lớn nhưng giúp mình quay lại suy nghĩ đi học. Hơn nữa, đi học theo hình thức được cơ quan cử đi thì rất an tâm và 9 năm đi làm cống hiến không bị lãng phí. Vì vậy, anh bắt đầu tìm hiểu để apply.

Tháng 8 năm ngoái anh mới biết đến GMAT và thấy rất khó khăn, nhưng anh nghĩ cứ cố gắng hết mình và apply. Khi đó anh chuẩn bị hồ sơ cùng 2 anh khác cùng cơ quan, 1 anh là Phó giám đốc, 1 anh là Trưởng phòng. Hai anh này chức cao hơn anh nhiều nhưng lại quá bận nên không sắp xếp để cố hoàn thành hồ sơ đi Mỹ. Mặc dù hiện tại 2 anh này đang học Monash tại Úc là trường tốt nhưng vẫn luôn tiếc vì ít nhất đã không thử apply như anh. Anh thích câu nói rất hay như sau: “Trong một trận chung kết, người thắng sát nút có thể chỉ hơn một chút thôi nhưng người ta sẽ nhớ mãi mãi, còn người thua sát nút có thể chỉ thua sát sao 1 chút thôi nhưng sẽ không ai nhớ người đó cả”. Nhiều khi mình chỉ cố gắng một chút thôi thì kết quả sẽ khác, đó là sự đầu tư của mình để đạt được mục tiêu. Năm vừa rồi anh giành rất nhiều thời gian vào IELTS, GMAT,… và các thứ khác mình phải giảm bớt đi như công việc của mình sẽ không còn được xuất sắc, không được promotion nhanh nhưng mình phải xác định rõ mục tiêu của mình là gì để tập trung.

Cụ thể, trong môt năm vừa qua anh đầu tư rất nhiều thời gian vào GMAT, có thể là thức khuya, xin không đi công tác. Lúc đầu anh học ở Equest 3 tháng, đến tháng 12 anh thi được 550 và đến cuối tháng 1 anh thi được 740. Lúc này anh mới thật sự có tự tin để nộp đơn và được anh Tường ở USGuide khuyến khích tinh thần “You can do it” và cố gắng hết mình xin vào Harvard, Standford. Khi mình có sự nỗ lực và quyết tâm anh nghĩ rằng mọi thứ hoàn toàn là có thể và đặc biệt là với Mỹ. Có người bạn nói với anh rằng: “Anh, Úc, Mỹ khác nhau ở chỗ: Ở Anh và Úc, nếu anh có tiền, anh chỉ cần có IELTS là có thể đi học. Còn ở Mỹ, anh có tiền cũng chưa chắc đã được đi học. Nếu anh được nhận vào trường, thì trường Mỹ sẽ có nguồn cho anh đi học”. Trên đề án học bổng, anh được cho tối đa là 20,000USD và sinh hoạt phí hơn 1000USD/tháng. Với anh nếu được đi Mỹ sẽ phải chi ra rất nhiều tiền, đây cũng là rào cản lớn. Nhưng khi anh apply thành công và trình bày được hoàn cảnh tài chính của mình thì trường cho anh full tuition, anh không phải lo thêm về tài chính nữa.

Anh thấy anh phù hợp với chương trình MBA như thế nào?

Anh thấy trong một xã hội nếu ai cũng là nhà quản lý thì không ai sẽ là môn. Ví dụ, trong nền kinh tế rất cần master về finance. Hay trong doanh nghiệp lớn bao giờ cũng cần CFO về tài chính, CIO về công nghệ thông tin và CEO về quản trị quản lý. Bất kỳ doanh nghiệp nào cũng cần bộ 3 này. Trong xã hội rất cần những chuyên gia giỏi, tùy mỗi người đánh giá bản thân thích cái gì hơn mà trở thành chuyên gia hay nhà quản lý. Quản lý đôi khi phải giao tiếp rộng, phải uống nhiều. Người thẳng tính thích làm chuyên môn thì không thể làm lãnh đạo. Người thích nghiên cứu sâu cần phải đưa ra các định hướng vì định hướng rất quan trọng. Ngay cả apply MBA cũng vậy, mỗi trường là khác nhau, mỗi trường đều có văn hóa riêng, thế mạnh riêng, do đó cần tìm hiểu trường phù hợp với mình

Khi nộp cho mỗi trường phải viết bài essay và LOR riêng, giấy tờ cần chuẩn bị rất nhiều. Anh quản lý thời gian và công việc này như thế nào? Chia sẻ về việc chuẩn bị hồ sơ của anh.

Chiến dịch của anh bắt đầu từ tháng 7 năm ngoái thế là cũng hơi muộn, anh nghĩ nên chuẩn bị trong tầm ít nhất 6 tháng và nếu chuẩn bị trước 2 năm thì sẽ rất tốt. Vì riêng GMAT anh mất 4 tháng và khi anh thi xong các thứ thì không kịp nộp vào round 1,2. Nộp Round 3 rất rủi ro vì lúc này nguồn kinh phí cho scholarship sẽ ít hơn và gần như là không còn, các trường lớn như Harvard và Standford là 2 trường khác biệt và họ cũng có nhiều fund hơn các trường khác. Việc chuẩn bị nhiều thời gian rất cần thiết vì mình cần nghiên cứu kỹ về trường, gặp gỡ alumni, sinh viên của trường để hỏi han hoặc tham gia các events liên quan để tìm hiểu thông tin rồi networking. Thêm vào đó, quá trình viết essay và nhờ người viết thư giới thiệu cũng rất mất thời gian.

Với khối lượng công việc như thế, mình phải lên kế hoạch cẩn thận. Anh apply vào 3 trường top và không chọn safety schools vì anh xác định năm nay không được thì sang năm apply lại. Anh giảm số trường đi như vậy để có thể đầu tư kỹ hơn vào 3 trường mình chọn. Khi đặt mục tiêu xong, anh viết essay và nhờ người viết LOR. Anh có nhiều kinh nghiệm làm việc nhưng lại không có nhiều hoạt động ngoại khóa, đây là một điểm trừ nhưng anh may là anh có kinh nghiệm làm việc lâu năm cân bằng lại. Nếu các bạn có định hướng du học sớm thì nên tham gia nhiều hoạt động ngoại khóa từ sớm. Anh thấy cuốn sách “How to get into the top MBA programs”là quyển sách rất hay đặc biệt dành cho những bạn nào có nhu cầu học MBA. Kế hoạch du học phụ thuộc vào từng case của từng người nhưng nếu như bạn có kế hoạch du học càng sớm thì sẽ hiệu quả hơn.

Chia sẻ về vấn đề tài chính và GMAT

Các trường ở Mỹ có học bổng dạng merit-based, nếu các bạn có điểm GPA, GMAT cao thì 90% bạn có thể đạt được học bổng du học Mỹ. Ngoài ra đối với các trường lớn và nhiều fund như Stanford, Harvard thì các bạn không phải lo lắng về học phí vì trường có thể hỗ trợ rất linh hoạt. Đối với MBA, chương trình học của nó rất inclusive, ngoài thời gian học trên lớp bạn còn phải tham gia hoạt động ngoại khóa, câu lạc bộ, case study, và cả networking nữa nên thời gian sẽ kín lịch gần như toàn bộ. Vì vậy khó có thể đi làm trong khi đi học, nhưng nếu như bạn không có ràng buộc gì và có mong muốn ở lại Mỹ làm việc thì bạn có thể vay để đi học và trả sau khi đi làm.

Việc xin học bổng đừng nhìn vào khung đánh giá của Mỹ mà sợ, mình phải cân nhắc tùy từng hoàn cảnh, nếu mình tự tin mình giỏi thì kiểu gì mình cũng xin được. Nếu như bạn bỏ đi rủi ro ban đầu để chọn trường lớn thì cơ hội việc làm đầu ra của bạn sẽ rất tốt còn ngược lại về lâu về dài sẽ rất khó cho bạn. Bạn chỉ có cơ hội 1 lần với MBA thôi nên cần cân nhắc kỹ. Một khi anh đã đi theo MBA thì anh đã lên được quản lý rồi, và anh đã lên vị trí quản lý rồi thì anh không thể nghèo được.

Theo anh nên đi làm 2, 3 năm rùi lúc đó mình có vốn tự có tầm 20,000-30,000USD/1năm thì lúc đấy mình yên tâm và tập trung sao cho điểm GMAT cao để được xét hỗ trợ cao. Như người Việt Nam mình thì theo GMAT làm toán rất tốt rồi nếu chịu khó đầu tư thời gian và quyết tâm thì không phải lo. Như anh không phải dân tiếng anh, anh học ở Nga, tiếng anh là tự học, ngữ pháp anh cũng không phải dốt và chính vì anh học GMAT thì tiếng anh của anh mới lên như vậy. Nó không phải là khó, quan trọng là bạn quyết tâm đến đâu. Nếu bạn thực sự có quyết tâm và ham muốn theo đuổi cái đó bạn có thể thức đến 1,2h đêm để cày. Nếu bạn ngồi đến 11h mà thấy buồn ngủ thì bạn chưa thực sự quyết tâm. Ngoài ra, kiến thức và từ vựng khá là quan trọng để mình có thể hiểu về bài, thực ra anh đọc rất nhiều nhưng anh chỉ đọc những thứ mình thích thôi vì mình thực sự có đam mê thì mình mới đọc được. Anh đọc nhiều bản tin về thể thao đặc biệt về bóng đá, anh đọc cả bộ Harry Potter rồi đọc CNN về lĩnh vực tài chính ngân hàng. Đọc các bản tin mình yêu thích nó sẽ ngấm dần, ngấm dần theo thời gian, cách học của anh là như thế chứ anh không nhồi nhét, và mình cứ đọc nhiều theo thời gian kiến thức sẽ tăng lên.

GMAT thì anh học từ tháng 9 đến tháng 11 và đến đầu tháng 12 anh quyết định thi. Khi mà anh thi thử ở nhà thì anh được 600-780 trong 3 lần. Khi tập trung trả lời những câu đầu tiên càng đúng thì điểm càng cao do đó anh tập trung nhiều thời gian làm những câu đầu, nhưng khi làm như vậy thì anh không có thời gian để làm những câu cuối và đây là sai lầm. Khi mình sai 2-3 câu liên tục thì điểm giảm rất mạnh, khi thi anh làm 4-5 câu cuối là đoán hết và anh bị chết là ở chỗ đấy. Đúng sức của anh phải được 660-680, lúc đó anh nghĩ nếu được như thế thì không bao giờ anh phải thi lại nhưng điểm 550 là không thể chấp nhận được. Trong thời gian chuẩn bị thi lại, toán anh phải ôn thêm, anh cũng xem lại chiến lược làm verbal. Phần anh đầu tư thời gian nhiều nhất là phần reading, khi mình đọc nếu như mình không hiểu key bullet thì mình sẽ mất liên tục 3,4 câu như vậy rất nguy hiểm do điểm sẽ giảm rất mạnh. Theo anh, nên dành nhiều thời gian cho 5 câu hỏi đầu nhưng cũng cần cân đối thời gian và không nên cố quá. Mình có thể làm câu này đúng câu kia sai thì điểm vẫn giữ nguyên như thế không bị hạ xuống đáng kể.

Anh nghĩ là với việc luyện thi GMAT nên học song song ở trung tâm để ôn lại và tổng hợp toàn bộ kiến thức và học nhóm với nhau để cùng thảo luận, sức mạnh của tập thể rất hay, tất cả cùng chia sẻ với nhau thì sẽ lên rất nhanh. Nếu bạn nào không có thời gian học nhóm thì nên lên GMATclub. Điểm GMAT thường trên 700 là có thể nộp vào các trường top và 780 điểm thì được full tuition, còn trên 700 có thể được 50% tùy theo khả năng của mỗi người.

Theo anh thì chọn ranking như thế nào cho phù hợp. Có nên nộp nhiều trường không?

Thực ra nộp càng nhiều trường thì độ an toàn cao hơn nhưng đổi lại mình mất thời gian và để làm được hồ sơ của 1 trường anh nghĩ là phải mất vài tuần là tối thiểu. Nhưng anh nghĩ rằng anh nộp 3 trường là hơi ít, nếu anh có thời gian thì nên nộp khoảng 6 trường và nên chia thành nhóm top đầu, top trung tầm top 10 và top an toàn để đảm bảo không bị rớt. Nhiều trường hợp các bạn không nộp trường lớn, bỏ hẳn đi và về sau các bạn rất tiếc khi mà đi học rồi mới nghĩ ước gì hồi đấy mình liều nộp trường đấy vì cũng có mất gì đâu.

Nếu học về kỹ thuật muốn chuyển ngành học sang MBA liệu có khó không?

Thực ra nếu anh học về kỹ thuật mà anh muốn học MBA của trường tốt thì anh cũng phải có chiến lược quản lý rồi, phải có leadership rồi thì người ta mới nhận anh. Có những bạn có nền tảng về kỹ thuật khi học MBA sẽ có lợi thế rất lớn vì chương trình học không khó, thường nó sẽ có lớp học trước cho những ai chưa biết gì về accounting. Khi người ta có chuyên môn về lĩnh vực của họ thì họ sẽ tham gia đóng góp cho lớp và tạo ra view khác cho lớp học rất tốt. Sau này người ta đi làm vẫn trong lĩnh vực đấy nhưng họ sẽ lên vị trí cao hơn như là người tổ chức, nhà lãnh đạo như Bill Gate. Họ không những giỏi về chuyên môn và ý tưởng mà họ còn rất giỏi về việc triển khai ý tưởng, thực hiện ý tưởng và thu hút được nhân tài. Nếu anh cảm thấy anh có tố chất quản lý, anh thích quản lý thì anh chọn MBA còn nếu như muốn phát triển chuyên môn nên học Master chuyên ngành. Cái này có nhiều nơi còn đánh giá cao hơn cả MBA bởi nó thuộc về chuyên sâu và không phải ai cũng làm được.

Chia sẻ về bài luận MBA

Với MBA thì essay rất quan trọng. Trong toàn bộ hồ sơ thì essay là cái mình có thể tác động được, còn như resume và LOR là cái record lại thôi. Viết essay mình phải biết rõ điểm mạnh của mình ở đâu bám vào đó kể ra câu chuyện của mình, điểm yếu của mình cũng cần tô vẽ làm sao nó thành thế mạnh. Nói chung muốn viết gì đó thì mình phải hiểu rõ bản thân mình. Bất kỳ bài essay nào cũng cần kể tình huống và câu chuyện cụ thể, trong đó nêu cách giải quyết và kết quả đạt được, cuối cùng là bản thân em rút ra kinh nghiệm như thế nào và em đã thay đổi như thế nào.

Các trường rất quan tâm đến định hướng của em, em hiểu rõ em muốn đi đâu và khi em đi con đường đó em sẽ rất quyết tâm còn khi bản thân em chưa biết làm gì cả thì trường nó cũng sợ. Trường cũng rất quan tâm đến khả năng em xin được việc hay không. Trong bài essay, tùy từng trường có câu hỏi riêng như của Harvard thì nó hỏi rất rõ ràng rằng: “Bạn hãy kể về chuyện mà bạn nghĩ là bạn đã làm tốt và một câu chuyện mà bạn ước là nó sẽ tốt hơn”. Rõ ràng đó là 2 câu chuyện về lỗi của bạn và thành công của bạn. Còn với Standford thì lại là “đối với bạn cái gì là quan trọng nhất”, đề rất mở và có thể viết về em đã lớn lên như thế nào, cái gì đã làm thay đổi con người em, cái gì đã tạo nên con người em của ngày hôm nay,… Nói chung essay phụ thuộc vào từng trường. Có một số trường hỏi thẳng short term goal và long term goal thì bài luận của mình trả lời thẳng vào câu hỏi hay có những trường sẽ có các loại câu hỏi mà câu trả lời lại cần sự kết nối với nhau. Chính điều này làm cho việc nộp nhiều trường MBA là khó và tốn thời gian.

Anh thấy quá trình làm hồ sơ cũng thay đổi anh rất nhiêu, anh phải tư duy nhiều hơn và nhận thức rõ về bản thân, khi mình xoay sở làm hồ sơ thì mình tiếp xúc với rất nhiều người từ những bạn học cùng GMAT đến những bạn cùng apply. Mình cảm thấy cuộc sống của mình sôi động lên rất nhiều và mở rộng tầm nhìn hơn. Nhiều người nói quá trình làm hồ sơ cho MBA là khó nhưng nếu như mình cảm thấy thích thú thì đó sẽ là một quá trình rất hấp dẫn cũng như khi làm công việc thú vị thì mình sẽ cuốn theo nó và khi đạt được kết quả thì sẽ rất hạnh phúc.

Anh lưu ý thêm trong bài luận không nên bịa câu chuyện vì MBA có yêu cầu riêng và mình cần phải đi sâu vào câu chuyện của chính mình thì mới có sự khác biệt. Rất nhiều người nghĩ rằng mình không có câu chuyện đặc biệt nhưng khi ngồi suy nghĩ sâu và đầu tư thời gian, gạch đầu dòng các điểm mạnh và điểm yếu, các vấp ngã rồi gắn với các câu chuyện mình muốn truyền tải thì sau đó mình sẽ lọc ra những câu chuyện ấn tượng, những câu chuyện đời thường mà thay đổi bản thân mình. Anh nghĩ rằng cái gì thực sự là của mình thì nó mới súc tích, hay và logic. Cách thức viết của anh là ban đầu viết bằng tiếng việt sau đó dịch ra tiếng anh. Thời gian viết bài luận khá lâu, anh sửa đi sửa lại cả chục lần mới ra được bố cục. Sau 1, 2 tuần anh xem lại thì lại muốn sửa và anh cũng nhờ bạn bè, người thân xem hộ để đảm bảo bài luận đúng với mình. Anh nghĩ nên gửi bài cho những người thân với mình vì họ nhiệt tình dù có học MBA hay không, ngoài ra lưu ý ai đọc mà chê mình thì mới tốt còn người nào đọc mà khen ngay thì có thể họ chỉ đọc xã giao thôi. Trường đánh gía bài essay là chủ yếu về ý tưởng chứ không quá nặng về tiếng anh nên việc nhờ người bản ngữ sửa bài cũng không thực sự cần thiết, nhưng cần chú ý không để sai về ngữ pháp và chính tả.

Đa số các trường giới hạn từ cho bài essay, có trường 400 từ, có trường 700 từ thì mình nên viết sát trong khoảng giới hạn đó.

Việc viết về điểm yếu của mình thì bất kỳ ai cũng có một lần vấp ngã, khi anh trải qua sự nghiệp 9 năm thì anh thấy rằng đối với những người thành công sớm thì kinh nghiệm của họ còn non vì khi họ chưa vấp ngã thì có rất nhiều điều họ không thể hiểu được. Trải qua vấp ngã bạn sẽ trưởng thành lên rất nhiều. Với MBA, trường hiểu rất rõ về điều đó. Bạn không nên viết theo kiểu đánh bóng bản thân. Bạn nên viết trên nền tảng nào đó ví dụ như tao quá giỏi, tao được các sếp lớn tin tưởng và tao quên mất bạn bè, đồng nghiệp xung quanh, tao mải mê công việc và sau đó không có sự hỗ trợ từ đồng nghiệp thì tao đã fail rất nhiều, và sau đó tao nhận ra sự quan trọng của bạn bè đồng nghiệp. Ở đây mình đã viết dựa trên nền tảng được các sếp lớn tin tưởng đó là vừa là điểm yếu vừa là điểm mạnh, sau khi suy nghĩ rất nhiều mình hiểu ra vai trò quan trọng của đồng nghiệp, những suy nghĩ như vậy rất thật. Nên có vấp ngã nhưng vấp ngã mà đơn giản quá thì cũng không thuyết phục và trường cũng hiểu là mình chưa có kinh nghiệm từng trải, do đó mình nên chọn những vấp ngã làm thay đổi bản thân.

Nếu giờ có một câu hỏi là định hướng của bạn là làm cho Việt Nam hay làm tại Mỹ thì nên viết trong essay như thế nào?

Anh thấy việc này tùy thuộc vào từng người, như trường hợp của anh đã làm 9 năm và vị trí khá cao, anh lại được hỗ trợ thì chẳng có lý do gì anh lại không quay về Việt Nam làm. Còn có những bạn thích làm việc ở Mỹ và có năng lực thì trường sẽ thuyết phục ở lại, như vậy người đó sẽ có nhiều cơ hội việc làm sau khi tốt nghiệp. Có những người điểm tiếng anh cũng không cao, điểm finance thấp và trường không thuyết phục ở lại thì cũng nên cân nhắc việc ở lại hay không. Như vậy cũng tùy thuộc vào độ thuyết phục của trường mình apply. Có những bạn trẻ làm ở các công ty lớn ở Việt Nam như HSBC cũng ở vị trí khá tốt rồi thì khi bạn ý nói sẽ ở lại Mỹ để làm việc thì sẽ được ưu tiên vì các trường thường kết nối với nhà tuyển dụng.

Khi viết luận theo anh cũng nên tham khảo những bài luận khác. Như anh hồi hè năm ngoái chưa biết gì về hồ sơ thì cũng không biết viết như thế nào. Anh cũng được dạy về cách viết luận của Mỹ là khác văn phong của Việt Nam đặc biệt cách tiếp cận rất thẳng, mở đầu nói luôn ý chính rồi sau đó mới phân tích. Và mình cũng nên tham khảo các bài luận hay để xem cách họ viết như thế nào,cách họ phát triển ý như thế nào. Nên xác định ý tưởng của mình trước rồi mới xem bài mẫu để ý tưởng của mình không bị phân tán khi mình tham khảo các bài mẫu khác.

Khi chuẩn bị LOR cho MBA thì nên viết thế nào?

LOR thì quan trọng ở việc chọn người, khi chọn người viết LOR thì nên chọn người trực tiếp làm việc với mình, hiểu rõ mình, sẵn sàng đầu tư thời gian cho mình để viết hiệu quả nhất. Còn những ông làm to mà viết qua qua thì không giải quyết được vấn đề gì. LOR mỗi trường hỏi riêng về các kỹ năng, và khi nhờ người viết thư giới thiệu mình phải thuyết phục sao cho hợp lý. Anh có nói là “em nộp vào Harvard và Standford và thư giới thiệu của anh đóng vai trò then chốt trong hồ sơ xin học, nó chiếm 50% trong bộ hồ sơ rồi” sẽ khiến thư của mình được đầu tư hơn. Chứ ngay từ đầu mọi người không chú trọng vào nó đâu, chính vì vậy mình cần nhờ những người thân với mình thì họ mới sẵn sàng ngồi nghe và trao đổi với mình để tìm ra ý cho thư giới thiệu.

Thư giới thiệu còn khó hơn essay vì essay do mình tự viết, thư giới thiệu thì do người khác viết. Mình cần chọn đúng người rồi thường xuyên gặp trao đổi và nói dần nói dần cho người ta hiểu. Bạn nào có người thân đi học ở bên Mỹ về mà nhờ được là tốt nhất và người ta quý mình nữa thì họ sẽ đầu tư thời gian để viết vì mỗi trường có câu hỏi khác nhau. Đối với LOR thì lúc nào cũng cần đưa ra dẫn chứng và đưa ra thương hiệu để mỗi người viết thư giới thiệu có lý luận riêng không thể trùng nhau. Trong quy định thì mình không được tự viết thư giới thiệu nhưng mình cũng có thể tự viết trên cơ sở trao đổi giữa 2 bên. Như anh là trợ lý tổng giám đốc nên sếp anh viết cho anh, tầm nhìn và cách viết của anh ý khác nên không thể nào mình viết thay được. Trường đọc sẽ biết ngay nhưng về ý tưởng thì mình có thể lên dàn ý cho sếp xem. Trong quá trình làm LOR, lưu ý cần trao đổi thường xuyên và bám sát quá trình viết.

Về networking thì anh thấy yếu tố nào là quan trọng?

Theo anh nên hiểu rõ về trường, tìm hiểu về những người theo học ở đấy. Khi mà anh nộp các trường top thì anh tìm hiểu và đọc rất nhiều vể alumni của Harvard và Standford, tuy người ta không giúp cho mình về việc viết essay, nhưng trao đổi với người ta giúp cho mình thay đổi quan điểm về trường, về con người ở đấy. Qua bạn bè giới thiệu thì anh thường trao đổi với các bạn Việt Nam ở bên trường đó và họ thường rất nhiệt tình share cho mình, còn alumni thì họ cũng hơi ngại về việc chia sẻ kinh nghiệm. Do đó nên gặp alumni trực tiếp thì sẽ hiệu quả hơn.

Chia sẻ về resume

Anh nghĩ resume độ dài 1 trang là đủ. Anh kinh nghiệm 9 năm nhưng cũng chỉ viết trong 1 trang. Resume của anh gồm 3 phần:

– Phần 1 về quá trình học, để ở đầu;

– Phần 2 là về kinh nghiệm làm việc, anh đưa ra nhiều số liệu và các giải thưởng, thành tích, mình có thể lượng hóa các thành tích để hiệu quả hơn;

– Phần 3 là phần ngoại khóa.

Trong bộ hồ sơ apply MBA thì thường có những giấy tờ gì?

Bộ hồ sơ bao gồm: Essay, LOR, Bảng điểm đại học scan (khi nào mình được nhận vào học thì trường yêu cầu gửi bản gốc) và các giấy chứng nhận trên bản online như GMAT, IELTS và cuối cùng là phỏng vấn. Trường bạn thích nhất không nên nộp đầu tiên mà nên nộp sau 1,2 trường để có kinh nghiệm. Khi phỏng vấn MBA thì mình nên đọc kỹ lại CV, đọc kỹ từng kinh nghiệm, câu chuyện của mình để khi người ta hỏi sâu vào thì mình trả lời được ngay và logic.

Khi phỏng vấn thì nên chú ý điều gì?

Anh nghĩ là giao tiếp con người khá là quan trọng để quảng cáo bản thân vì khi đó mình có nhiệt huyết hơn và không nên quá nặng nề về lý thuyết hoặc nội dung, nếu không thì câu chuyện cũng mất đi sự tự nhiên. Khi mình viết essay, resume thì mình cũng có 1 plan rồi và khi phỏng vấn thì mình cũng theo plan đó thôi, mình đừng quá lo về nội dung đó. Thời gian phỏng vấn cũng khá ít khung giờ và với anh thì vào tầm 12h đêm, vì thế anh phải điều chỉnh lại khung giờ sinh hoạt của mình để có thể tỉnh táo và minh mẫn khi phỏng vấn. Tuy nhiên anh vẫn thích phỏng vấn trực tiếp hơn, gặp trực tiếp sẽ hay và thoải mái hơn. Còn khi không hiểu gì thì mình có thể hỏi người phỏng vấn và ở phần cuối có câu hỏi như là bạn có muốn biết thêm về trường thì mình có thể hỏi còn nếu không hỏi thì cũng không sao.

Kinh nghiệm phỏng vấn visa?

Khi phỏng vấn visa mình chứng minh mình giỏi và sẽ không ở lại là đủ.

Nguồn: Nhóm lửa

Hành trình MBA và giấc mơ Harvard

Minh Bùi tên đầy đủ là Bùi Quang Minh tên thường gọi là Minh Beta, sinh năm 1983 là một người bạn của Thịnh. Minh Bui apply học bổng Fulbright nhưng sau đó lại xin học bổng của trường Harvard chứ không lấy Fulbright nữa. Dưới đây là bài viết tóm tắt quá trình apply MBA và chia sẻ kinh nghiệm của Minh Bui. Minh nghĩ sao viết vậy, hy vọng giúp ích được ít nhiều cho các bạn sẽ apply những năm tới.

 

 

Hành trình MBA và giấc mơ Harvard

 

… Gọi là giấc mơ Harvard vì cái tên này là ước mơ của mình từ khi còn học high school ở Ams. Lúc đó nó chính xác là một giấc mơ, rất rất xa vời. Đến giờ, khi nghĩ đến việc mình sắp được sang Harvard để học MBA, mình vẫn còn lâng lâng :D.

 

Disclaimer: Cái note này ghi chép lại những kinh nghiệm cá nhân của mình trong quá trình apply để đi học MBA. Những đánh giá và nhận định ở đây có thể mang tính chủ quan. Mình viết bài này để dành riêng cho mình, và cũng mong muốn chia sẻ một chút gì đó với các bạn đi sau. I tend to rant, so bear with me. Đọc kỹ hướng dẫn sử dụng trước khi dùng nhé 😀

 

Quick facts (cho các bạn chưa biết về MBA):

  1. MBA là gì: MBA = Master of Business Administration, tức là Thạc Sĩ Quản Trị Kinh Doanh. Khác với các bằng thạc sĩ khác, MBA đa số đều yêu cầu bạn có kinh nghiệm làm việc một vài năm. Bạn không cần phải có background về business/economics để học MBA, hầu như ngành nào cũng có thể theo học MBA.
  2. GMAT là gì: GMAT là một bài test mà hầu hết các trường danh tiếng đều yêu cầu khi bạn apply học MBA
  3. Học MBA làm gì: Để nâng cao kiến thức về lĩnh vực quản trị & kinh doanh (duh), để chuyển từ công việc chuyên môn lên các vị trí quản lý, để được tăng lương (nếu bạn xác định muốn đi làm cho các công ty/tập đoàn sau khi tốt nghiệp) hoặc để nâng cao kỹ năng về business start-up nếu bạn muốn làm riêng.
  4. Bằng MBA khá có giá trị, nhất là các trường top. Ví dụ như các sinh viên của Harvard và Stanford khi tốt nghiệp có rất nhiều cơ hội việc làm, với mức lương khởi điểm trung bình lên tới $140,000 một năm chưa kể bonus cuối năm.  Vì nó có giá trị nên rất nhiều người muốn theo học, như Stanford có đến hơn 7000 hồ sơ xin học cho lớp học hơn 300 sinh viên, mà toàn là các nhân vật hoành tráng apply cả.

 

I.               MY STATS:

 

–       Mình qua Úc học bằng học bổng AusAID của chính phủ Úc, tốt nghiệp Sydney University năm 2007 với bằng 1st class honors, có một vài awards và học bổng của trường.

–       GMAT 750 (Q50, V41) or 98 percentile.

–       TOEFL được waiver nhưng lúc thi để nộp Fulbright là 113/120 TOEFL iBT.

–       Work: 2 năm làm research/trading commodities ở Louis Dreyfus Commodities (công ty MNC về commodities, gốc Pháp, văn phòng ở Singapore), sau đó về VN mở business riêng (DOCO Donuts & Coffee), rồi vừa run biz vừa rejoin LDC, văn phòng ở Việt Nam (senior position).

–       Extra: Vice President của hội sinh viên VN ở NSW, Úc (VDS), tổ chức nhiều hoạt động văn nghệ, một vài giải thi hát, 1 bài hát đã released, tham gia 1 vài dự án phim ảnh linh tinh…

 

II.              KẾT QUẢ APPLY:

 

(Khi viết tên các trường mình sẽ mở ngoặc kèm theo Rank xếp hạng chương trình, theo US News 2013 để các bạn dễ hình dung, ví dụ Harvard (#1) và Stanford (#1) vì 2 trường này đồng hạng cao nhất trên US News)

 

–       Tháng 4/2011, mình apply học bổng Fulbright (học bổng toàn phần của chính phủ Mỹ). Tháng 9 thì nhận được học bổng này. Bước tiếp theo là apply vào các trường.

–       Fulbright đứng ra apply cho mình vào 4 trường: Stanford (#1), UC Berkeley (#7), UCLA (#15), và Emory (#19).

–       Cả 4 trường này mình đều phải làm hồ sơ như 1 applicant bình thường. Ngoài ra mình còn tự apply thêm nhiều trường nữa – tổng cộng là hơn 10 trường, tất cả đều cùng một Round với deadline trong tháng 1/2012. Lý do: Sợ là không vào được trường nào, apply nhiều cho chắc. Lúc đó mình đang có học bổng Fulbright nên sống chết cũng phải vào được 1 trường nào đó.

–       Kết quả: mình được nhận vào tất cả các trường mình applied (Harvard, Stanford, Wharton, Berkeley Hass, Cambridge, Chicago). Đa số các trường đều cho $$$. Có một vài trường mời đi phỏng vấn thì mình từ chối vì lúc đó đã có Admit của các trường mình thích hơn rồi. Đa số các trường đều cho học bổng. 3 trường xếp hạng cao nhất là Stanford (#1), Harvard (#1),  và Wharton của U.Penn (#3) release kết quả vào 3 ngày liên tiếp là 28, 29, 30 tháng 3 (!)… và mình được Admitted vào cả 3 trường. Rất rất hài lòng với kết quả này, vì thật sự thì đây là một điều khá ít khi xảy ra, kể cả với các bạn Mỹ. I’m really proud of this achievement.

 

III.            VÀI KINH NGHIỆM CHUNG

 

1.     Start early:

–       Nếu mình có lời khuyên nào cho các bạn, thì lời khuyên quan trọng nhất là hãy chuẩn bị càng sớm càng tốt. Nếu bạn xác định được là mình muốn theo học MBA thì bạn sẽ chú ý để luyện tiếng Anh nhiều hơn, có thêm thời gian học GMAT, đạt kết quả học tập ở bậc đại học tốt hơn, và chăm chỉ tham gia các hoạt động ngoại khóa hơn…

–       Đến giai đoạn nước rút thì thời gian càng quan trọng. Mình chỉ có 2 tháng để thi lại GMAT và viết essays, and I kick myself often for delaying all this until the last minute.

 

2.     Aim high:

–      Năm 2011, khi đã xin được học bổng Fulbright, mình còn không có ý định apply lại vào Harvard vì tự nhiên lúc đó thấy lười biếng và nghĩ thôi học trường nào cũng được. Đó là lý do mình không ôn lại GMAT sớm hơn và không apply trường nào ở Round 1. Đến khi bắt đầu apply ở Round 2 thì càng ngày càng máu và lúc đó mới quyết tâm apply vào Harvard và Stanford. Lúc này thời gian không còn nhiều nữa, mình vừa phải đi làm, vừa phải ôn GMAT và vừa phải viết essays trong khoảng thời gian rất ngắn.

–       Nếu tâm lý mình không thay đổi kịp, thì mình đã không apply vào Harvard và Stanford, và mình cũng không lo thi lại GMAT hay chắm chúi đầu tư vào essays. Không apply thì đương nhiên không được nhận.

–       Do đó, mình khuyên các bạn chuẩn bị sớm và aim high để đạt kết quả tối ưu.

 

3.     Know your story and be focused:

–       Mình khá là may mắn vì các công việc và ngành học của mình lại rất liên quan đến nhau. Nói là may mắn vì mình không plan trước những việc này, mà toàn là hứng lên thì theo, may thế nào lại vẫn liên quan 😀

–       Nếu các bạn xác định được từ sớm, thì bạn hãy nhìn sự nghiệp của mình như một cái cây đang lớn thẳng. Hãy biết bạn đang ở đâu, bạn đang mọc như thế nào và bạn muốn vươn đến đâu. Các công việc của bạn nên nằm trên đường thẳng đó, hoặc là đừng có chệch quá và đừng nhảy lung tung. Nếu bạn thay đổi liên tục, bạn sẽ gặp nhiều khó khăn khi giải thích những quyết định này – Admissions people sẽ nghĩ quyết định học MBA của bạn cũng là 1 cái random choice.

–       Sẽ tuyệt vời hơn nữa nếu bạn kết nối được cái cây đó đi xa hơn nữa, đến những điểm bắt đầu là tuổi thơ, là quá khứ, là cội nguồn, là những mong ước thơ bé của bạn. Nếu đường thẳng đó chạm được đến những cái gốc rễ sâu kín nhất thì nó sẽ vững chắc hơn nhiều, và như một cái cây có gốc, nó sẽ dễ đơm hoa kết trái hơn!

–       Ví dụ như câu chuyện của mình: Mình học đại học với 3 majors, gồm có Economics, Finance và Agribusiness. Công việc của mình ở Louis Dreyfus là về commodities (research và buôn bán đường, coffee, oilseeds… cả futures contracts lẫn physical products). Mình đã start-up DOCO Donuts & Coffee – về lĩnh vực thực phẩm ăn uống. Khi viết essays, mình đã nhắc đến quá khứ nghèo khó của gia đình, khi mà thực phẩm là nỗi ám ảnh và là mong ước hạnh phúc. Mình đã nhắc đến những người họ hàng gần còn nghèo khó, phải chạy bữa hàng ngày. Và mình nói về kế hoạch trong tương lai: làm về food processing, để bring customers food and happiness, để tạo việc làm cho nhiều người và để benefit Vietnam’s agriculture.

 

4.     However, be fun

–       Sự nghiệp của bạn nên là 1 cái cây lớn thẳng, nhưng bạn nhớ tô màu cho nó. Đừng quá tập trung vào việc học tập và công việc mà quên đi các lĩnh vực khác.

–       Hãy là một leader trong mọi lĩnh vực, kể cả trong hobby của bạn. Đối với mình, mình thích âm nhạc và hát hò, nên cái hobby này đã đi suốt với mình từ khi mình còn học đại học. Hãy dùng mọi resouces của bạn để vừa enjoy cái hobby đó, vừa làm được điều gì có ích và phát triển kỹ năng leadership của mình.

–       Trong bài essays và khi phỏng vấn, Ad-com tỏ ra rất quan tâm khi mình viết về dự án âm nhạc của mình (Việt Nam ơi). Thậm chí họ còn mở bài hát trên youtube ra xem :D.

–       Mình nghĩ ad-com đánh giá cao các ứng viên năng động, dám sống hết khả năng với các lĩnh vực mình quan tâm.

 

5.     Be humble, personal and sincrere

–       Khi làm hồ sơ xin học, nhất là cho các trường top, nhiều bạn có tâm lý là phải gồng mình lên để thể hiện. Don’t. Hãy để các con số và các thông tin khác trong Data Sheet tự nói lên các thành quả của bạn, đừng kể lể quá nhiều về chúng.

–       Các trường rất kị các ứng viên arrogant. Họ muốn tìm các ứng viên khiêm tốn và thành thật. Họ muốn thấy bạn đã có những thành công nhất định nhưng lại rất open to learn, và willing to change.

–       Khi viết essays, mình viết nguyên 1 bài essay khá personal, lead bằng cái tên Minh Beta. Mình giải thích tại sao mình chọn cái tên này, và nó liên quan gì đến cách suy nghĩ và nhìn nhận của mình. Đây là 1 đoạn trích trong bài essay cho Harvard:

 

Answer a question you wish we’d asked? (400 words)

 

I wish you’d asked: “Why do you often go by the name Minh Beta?”

 

I have used this pseudonym for years to distinguish myself from others named Minh Bui, a popular Vietnamese name. I appreciate that Beta refers to an “unfinished” product, which resonates with my life’s philosophy; I consider myself a “work in progress” and a change agent, constantly seeking self-improvement and subsequently creating positive societal change.”

 

6.     Apply for as many as you can!

–       Nhiều người sẽ khuyên bạn là nên tập trung vào 1 vài trường thôi. Mình thì nghĩ khác. Chiến lược của mình là tập trung apply vào 3-4 trường chính, nhưng rải hồ sơ khắp nơi. Kinh nghiệm của mình là các trường thường hỏi nhưng câu essays khá giống nhau, nếu không giống thì cũng biến tấu từ essay này sang essay kia được, và không mất quá nhiều thời gian. Tất nhiên là cái này tùy vào goal của từng bạn, và đương nhiên là đừng mất công apply vào trường nào bạn không định đi học nếu được nhận. Apply vào nhiều trường thì khả năng được nhận vào trường tốt của bạn sẽ cao hơn.

–       Mình apply cả chục trường, và dùng bài luận của Berkeley và Harvard làm gốc để phát triển ra essays của các trường khác. Trong tháng 1/2011, trung bình 2 ngày mình apply 1 trường. A lot of copy and paste! Nhưng đương nhiên là mình phải nhào nặn cho khớp câu hỏi của từng trường. This strategy worked for me.

 

IV.            CÁC YẾU TỐ RIÊNG

 

1.     GMAT

 –       Mình không có bí quyết ôn thi gì đặc biệt, nhưng mình khá là thích GMAT vì nó rất “smart”. Vì thích nên mình cảm thấy học cũng dễ vào hơn.

–       Mình recommend các bộ sách: Official, Manhattan và Sentence Correction Bibble. Trang web của Manhattan với các bài tests cũng rất hay và sát với bài thi thật.

–       Kỹ năng quan trọng bậc nhất của GMAT là quản lý thời gian. Cái này tuy đơn giản nhưng bạn phải thật sự kỷ luật. Mình thi GMAT mấy lần mà khi thi lần cuối vẫn không thật sự gò mình theo biểu đồ thời gian hợp lý được, vẫn bị tâm lý la cà và “làm cố” để đúng.

 

2.     Resume

 –       Ngắn gọn hết sức. Resume của mình nộp cho các trường chỉ 1 trang. Năm nay Harvard thay đổi essays ngắn hơn năm ngoái rất nhiều, nên Resume có lẽ phải dài hơn. Nhưng dù gì thì cũng mình nghĩ không nên để Resume quá dài.

–       Dùng “Action verbs”, các từ mạnh, mang tính tích cực. Tham khảo: http://www.ocs.fas.harvard.edu/students/resources/resume_actionwords.htm

–       Cố gắng miêu tả thành quả và kinh nghiệm bằng các con số và chỉ số cụ thể mang tính định lượng. Đừng miêu tả chung chung.

–       Nếu có thể thì hãy viết resume để nêu bật được định hướng và khả năng về leadership của bạn.

 

3.     Essay

 –       Liệt kê tất cả những gì bạn muốn chuyển tải ra và tìm cách “nhét” chúng vào các câu trả lời Essays. Một hướng tốt là liệt kê các câu chuyện theo nhiều chiều, nhiều phương diện. Các câu chuyện của bạn nên phản ánh nhiều chiều về cuộc sống của bạn, về thời gian (cũ vs gần đây), lĩnh vực (công việc v.s sở thích), cá nhân v.s cộng đồng…

–       Hãy nhớ là Data sheet đã chuyển tải được khá nhiều thông tin về bạn, nên đừng phí nhiều word count ở Essay để lặp lại thông tin.

–       Do not brag! Tell things the way they are. People will be impressed if your stories are impressive.

–       Cố gắng viết súc tích và truyển tải càng nhiều thông tin càng tốt. Mình đã bỏ rất nhiều thời gian để dò từng

chữ một, cân nhắc chữ nào cần chữ nào không. Vì bạn chỉ có ngần đó chữ, make them count!

–       Khi viết essay và chuẩn bị hồ sơ, hãy tiên lượng những mối băn khoăn người đọc sẽ hỏi về bạn. Tại sao bạn lại chọn công việc này? Tại sao bạn bỏ việc kia? Tại sao bạn thích hát mà không đi làm ca sĩ chuyên nghiệp… Bạn chỉ có một cơ hội để giải thích những điều này trong hồ sơ. Nếu Adcom (Admissions Committee) có băn khoăn điều gì thì họ cũng sẽ không có cơ hội hỏi bạn – until U get an interview. Mà với các trường top thì họ có quá nhiều good applicants – they simply wont take the risk.

 

4.     Interview

 –       Tùy trường, nhưng theo mình thì Interview chỉ để họ hiểu thêm về bạn. Tất nhiên cũng tùy từng trường hợp, nếu application của bạn thật sự tốt thì Interview chỉ để confirm điều này. Cũng có thể là họ thích hồ sơ của bạn nhưng có một vài thắc mắc… hoặc là họ đã định cho bạn Out nhưng muốn cho bạn thêm một cơ hội cuối cùng. Nhìn chung thì Interview không mang quá nhiều sức nặng – trừ khi bạn perform exeptionally well/badly, đó là cảm nhận của mình.

–       Lời khuyên này bạn sẽ nghe nhiều & thấy nhàm, nhưng vẫn đúng: Just be yourself. Các trường chỉ muốn thấy bạn là người tự tin, có common senses, nhanh nhạy và có thể survive in the business world.

–       Nhưng đồng thời, preparation is the key. Khi chuẩn bị phỏng vấn cho Harvard, mình đã list ra tất cả các điều trên trời dưới bể họ có thể hỏi và ứng phó thử, để nếu không may họ hỏi một vài câu hỏi cắc cớ thì mình không bị động. Cuối cùng thì buổi phỏng vấn diễn ra rất tự nhiên, như là coffee chat vậy (thank god!).

 

Mình cũng chỉ biết đưa ra các lời khuyên chung chung như vậy để các bạn tham khảo. Nếu bạn nào có câu hỏi cụ thể thì có thể tham gia vào buổi Coffee Chat tại Hà Nội vào ngày 26/6 tới.

 

Nguồn: Minh Bui (Minh Beta)

 

Kinh nghiệm apply MBA ở USA – Minh Hà

MBA MỘT CHẶNG ĐƯỜNG DÀI

Tổng hợp tất cả những kinh nghiệm và cảm xúc trong quá trình apply MBA

 

Mùa apply đi qua là lúc tôi lượn phố mua cho mình quần áo mới, mua vải may một bộ ra trải giường theo design riêng, đăng kí khóa học trang điểm, đăng kí leo Fanxipan, í ới tụ tập bạn bè chính thức hưởng thụ cuộc sống một cách đàng hoàng và sung sướng kiểu không cần biết đến time management là gì Nghĩ lại chặng đường apply đã qua thật quá nhiều kỉ niệm. Tôi muốn chia sẻ lại với các bạn những cảm xúc và trải nghiệm thật nhất của chính tôi, với mong muốn là góp phần giúp cho con đường các bạn đi sau bớt gập ghềnh hơn. Khi bước vào con đường apply MBA, tôi bị lạc vào một biển thông tin mênh mông và lung túng không biết bắt đầu từ đâu và đi như thế nào để tiết kiệm thời gian. Với bài viết này, tôi hi vọng có thể giúp các bạn có một bức tranh tổng quát, có các nguồn thông tin, các kinh nghiệm từ sự va vấp và thu hoạch của tôi.

Bản thân tôi đã từng được đọc câu chuyện của những người khác và đã cảm thấy tự tin hơn rất nhiều. Nên tôi nghĩ câu chuyện của tôi sẽ giúp bạn phần nào. Tôi cũng đã từng nhận được những sự giúp đỡ to lớn từ những người khác mà nếu không có họ, tôi sẽ không bao giờ có được kết quả hôm nay. Bài viết này cũng là một cách để tôi tỏ lòng biết ơn đến những người đã nhiệt tình giúp đỡ tôi, đặc biệt là gia đình Vòng Tay Bè Bạn và hai big brother là anh Tiến và anh Tường. Tôi cũng muốn gửi lời cám ơn thật lòng đến US Guide và forum Vietmba vì mỗi bước tôi đi, tôi đều tìm được những thông tin cần thiết và kinh nghiệm chia sẻ. Triết lý của US Guide chính là cảm hứng mạnh mẽ cho tôi mong muốn được chia sẻ và giúp ích đối với các bạn khác.

Ghi chú tí tẹo: Với tôi, kết quả apply không phải là điểm kết thúc mà nó là điểm khởi đầu cho một chặng đường khác. Tôi không muốn gọi những gì có được tại thời điểm này là thành công, fame lại càng không dám, vì phía trước còn quá nhiều thách thức. Chỉ muốn kể cho bạn một câu chuyện mà thôi. Và đó là câu chuyện có đủ sắc màu vui buồn, có được và mất, có khôn ngoan và ngớ ngẩn, được viết từ góc nhìn của riêng tôi. Bên cạnh đó, những điều viết ra ở đây có thể còn nhiều thiếu sót hoặc chưa đầy đủ. Tôi rất mong các anh chị và các bạn khác góp ý để những kinh nghiệm này có thể hữu ích hơn.

 

i. Giới thiệu về bản thân Gái. K40 khoa Kinh Tế Đối Ngoại, ĐH Ngoại Thương. GPA 8.37. Lớp trưởng. Thành viên và là Phó Chủ tịch phụ trách Hoạt động cộng đồng của tổ chức Tình nguyện trẻ Vòng Tay Bè Bạn. Tính đến thời điểm apply là có 3 năm kinh nghiệm. Quá trình công tác: Brand Service Manager của một công ty của VN về tư vấn thương hiệu, PR&Marketing Manager của một công ty chứng khoán (vị trí tại thời điểm apply). Điểm mạnh là tôi từng ở những vị trí có liên quan đến leadership/management và có đam mê + định hướng nghề nghiệp rõ ràng về marketing/branding. Điểm yếu là tôi chưa bao giờ làm cho công ty nước ngoài, tức là không có một cái corporate brandname đáng kể nào trong hồ sơ. Cũng như tính chất công việc của tôi khó đo đếm đánh giá bằng con số cụ thể. Nếu có con số, chẳng hạn như trị giá một hợp đồng tư vấn thương hiệu thì tôi cũng không dám kể ra vì sợ làm các bác adcom ngất xỉu vì bé quá! Đây là một hạn chế lớn vì resume bao giờ cũng phải result-oriented.

Một đặc điểm về vụ apply của tôi là gần như cái gì cũng phải làm 2 lần. IELTS thi 2 lần (6.5 và 7.5). GMAT thi 2 lần (650+5 và 710+5.5). Apply cũng 2 mùa. Mùa đầu tiên là năm 2007 nộp mỗi Emory, bị ding. Mùa 2008 nộp 4 chú thì có Duke được 50% tuition (đã negotiate) và Minnesota được 100% tuition (chưa negotiate). Riêng TOEFL ôn phọt phẹt có vài tuần nên tôi chắc mẩm cũng thì 2 lần thì cuối cùng lại bị 106 ngay từ lần đầu tiên nên tặc lưỡi không thi lại nữa. (Mùa năm nay còn quả visa chưa biết cơ sự thế nào).

Tôi luôn tin rằng những gì tôi đạt được là có lý do của nó. Tôi không tin vào may mắn trời cho (hơi giống Mai An Tiêm ). Tôi chỉ tin vào những gì tôi sẽ đạt được từ nỗ lực của chính mình. May mắn, nếu có, đó là tôi được sinh là tôi, với tất cả những ưu nhược điểm của bản thân, và được có một gia đình và những người bạn tuyệt vời.

ii. Những trạng thái tâm lý Điều đầu tiên mà tôi muốn chia sẻ với bạn là tâm lý – một trong những yếu tố quan trọng nhất để giúp bạn đi đến đích. Suốt phần vừa qua của chặng đường MBA, tôi đã phải đối mặt với những trạng thái tâm lý đặc biệt và muốn chia sẻ với bạn, để nếu bạn có gặp tình huống như tôi thì cứ yên chí rằng bạn không phải là người duy nhất!

Nước Mỹ quá xa xôi! Trước khi appy MBA ở Mỹ, tôi từng nộp hồ sơ một vài trường ở Anh và Úc với suy nghĩ hiển nhiên là đi Úc/Anh thì dễ hơn Mỹ. Với tôi, nước Mỹ quá xa xôi. Ngoài ra, tôi nghĩ mình muốn học chuyên sâu về marketing, chứ MBA chả để làm gì, trong khi bằng sau đại học ở Mỹ chủ yếu là MBA.

Có lần tôi vào web một số trường ở Mỹ đọc về marketing. Mặc dù là MBA nhưng độ chuyên sâu về marketing của chương trình đó còn hơn đứt mấy trường top top ở Anh/Úc. Tôi đọc mà trong lòng ngẩn ngơ Eo ơi, sao mình không thể có cơ hội đến đây!? Hồi đó tôi vẫn nghĩ rằng tôi không thể có cơ hội đến Mỹ. Xung quanh tôi bạn bè toàn đi Úc/Anh/Châu Âu Có lần mẹ tôi cầm tờ báo đọc cho tôi nghe Hà ơi, bài báo này nói là đi Mỹ không khó này, tôi còn chẳng buồn đọc.

Nhận thức thay đổi hoàn toàn khi tôi đến Đại hội US Guide 07/2007. Có lẽ tôi là một trong những minh chứng rõ ràng nhất về tác động thay đổi nhận thức mà US Guide mang lại. Cuộc chiến apply bắt đầu từ đây. Cảm nhận đầu tiên của tôi là bị bơi trong biển thông tin vô tận và rối tung khi đặt chân vào các forum của Vietmba. Cảm nhận thứ hai: GMAT là nhiệm vụ bất khả thi. Tôi tự động viên mình người ta làm được mình cũng làm được.

Trong suốt quá trình apply, tôi vẫn thỉnh thoảng nhận được những lời nhận xét kiểu: Đi Mỹ á? Sao không đi Anh hay Úc gì đó cho dễ?. Một anh bạn tôi, người mà tôi rất nể trọng, thì thành thật bảo tôi là Cái bọn US Guide anh lạ gì chúng nó. Em đếm xem bao nhiêu đứa đã đi được? Em apply Mỹ làm cái quái gì. Hix, tôi gân cổ lên cãi nhưng mà trong lòng cũng suy nghĩ lắm. May mà, trước đó tôi đã apply ở Anh và Úc nên đã biết mùi: admission thì rất dễ dàng, nhưng học bổng thì không dễ như tôi tưởng, có thì cũng rất hẻo (nói cho công bằng thì một phần là hồi đó tôi ít kinh nghiệm hơn, hồ sơ cũng kiểu cây nhà lá vườn, chả tham khảo nghiên cứu gì). Quan trọng là khi tìm hiểu về Mỹ rồi thì tôi thực sự thích, nhất là khi tôi học về marketing và muốn phát triển các kỹ năng quản lý (tôi nhận ra management cũng là cái tôi cần, không chỉ marketing).

Vậy là: Quyết tâm đi Mỹ!!

GMAT bất khả thi Tôi nhớ một buổi sáng Chủ nhật tháng 7, ngày đầu tiên làm bài reading GMAT (quyển Princeton) tôi muốn nổ đom đóm mắt vì từ mới điên cuồng, bài đọc làm trong 10 phút thì tôi làm trong một tiếng mà vẫn sai lên sai xuống. Tôi cực kì thắc mắc là làm thế quái nào cái bài này giải quyết trong 10 phút được! Vô lý! Không thể! Kinh khủng!!

Học GMAT là một giai đoạn đáng nhớ. Lần đầu tiên tôi cảm thấy mình cần phải học tập một cách có kế hoạch, có kỷ luật và nghiêm túc thực sự. Đầu tiên là khó khăn khi ngồi vào bàn học mỗi buổi tối. Điều này không dễ với tôi vì suốt một thời gian dài đi làm về là chỉ có ăn uống, làm việc nhà, xem tivi hoặc chơi bời và ngủ. Riêng khoản rửa bát với tôi đã mất quá nhiều thời gian mà chẳng biết làm thế nào khác!! Nghe thì củ chuối nhưng đấy là thực tế. Những ngày đầu ngồi dưới ánh đèn được 15 phút là ngáp ngắn ngáp dài. Học được nửa tiếng là phải đi nạp năng lượng để chống buồn ngủ. Hồi học GMAT cũng là thời kì công việc của công ty tôi bận nhất. Lúc đó chứng khoán lên ầm ầm, công ty tôi tổ chức lễ khai trương, một trong những lễ khai trương nghe dân tình đồn là hoành tráng nhất Hà Nội lúc đó. Lần đầu tiên trong đời đi làm event, gặp ngay quả event lớn, tôi ngày nào phải làm việc muộn, chịu sức ép rất lớn vì việc tổ chức event luôn chứa đựng nhiều rủi ro. Suốt hơn 1 tháng liên tục như vậy, về đến nhà là mệt phờ. Ngồi vào bàn học càng khó hơn. Nhất là khi lại có lý do quá chính đáng để bao biện cho thói lười cố hữu của mình! Thứ hai là sức ép của deadline. Tôi bắt đầu dòm ngó GMAT từ giữa tháng 7 (sau Đại hội US Guide), học tử tế bắt đầu từ tháng 8 (sau một trận du hí đã đời để yên tâm từ giã thời son rỗi). Âm mưu đặt lịch thi là tháng 10. Lên list những sách cần phải giải quyết trước ngày thi. Nhóm học GMAT 3 đứa của tôi tham vọng tới mức định giải quyết một đống sách trong có mấy tuần. Vd: OG trong 1 tuần, ha ha ha đúng là điếc không sợ súng. Càng học thì càng thấy kế hoạch mà chúng tôi đặt ra là bất khả thi. Chúng tôi học nhóm ở quán cà phê được 3 buổi thì tan rã vì mỗi đứa có một tiến độ và việc riêng khác nhau. Trong 3 buổi đó chúng tôi dành đến 40% thời gian ngồi than thở với nhau là GMAT khó quá. Con số 700 sao mà xa vời!

Nhưng cuối cùng, chỉ sau một tháng, tôi đã tạo cho mình một thói quen ngồi vào bàn học mỗi tối mà không còn ngáp ngủ, hầu như tối nào cũng học tập trung được khoảng 2 tiếng. Sau sáu tháng luyện chưởng, đến ngày thi, lúc nhìn con số 710 thậm chí còn thấy thất vọng vì đã nghĩ mình có thể được cao hơn! Thi xong GMAT tôi vẫn giữ thói quen ngồi vào bàn làm việc mỗi buổi tối. Trình độ tiếng Anh thì lên hẳn vài bậc. Đấy thực sự làm những thay đổi lớn.

Thất bại và mất mát Năm 2007 tôi chỉ nộp một trường là Emory. Lúc đó tôi cảm thấy mình chưa sẵn sàng lắm cho chuyện nộp hồ sơ, phần vì GMAT chưa đâu vào đâu, phần vì kinh nghiệm đi làm còn ít, phần vì chân ướt chân ráo bước vào cuộc chiến, chưa có nhiều thông tin Được sự động viên của anh Tiến, tôi quyết tâm nộp. Hồ sơ thì thấy hài lòng, nhưng phần interview thì tôi cảm thấy không ổn. Tháng 3/2007, giữa lúc đang một mình ở Sài Gòn trong một chuyến công tác đầy khó khăn, tôi nhận được email thông báo trượt của Emory. Trượt thẳng cẳng. Không waitlist. Không một tia hi vọng. Lúc đó tôi rất buồn. Cánh cửa MBA dường như khép lại. Con đường phía trước bỗng trở nên xa tít tắp. Khủng hoảng tài chính bắt đầu nhuốm màu lên cuộc sống của tôi. Lang thang một mình trên vỉa hè quận I, một bên là những tòa nhà tráng lệ, những poster hàng hiệu hào nhoáng với những người mẫu môi hồng mắt tím sang trọng, một bên là những người lao động ngồi bệt trên vỉa hè, trong bộ quần áo nhàu nhĩ, tay cầm bữa trưa đựng trong một chiếc hộp nhựa rẻ tiền hoặc một chiếc túi nilon nhăn nhúm.. tôi thấy mình sao mà bé nhỏ giữa thế giới này… Lúc đó là cách thời điểm bây giờ tròn một năm. Một năm đó đi qua, ở Việt Nam, tôi làm được rất nhiều việc và trưởng thành lên rất nhiều. Mùa apply 2008 tôi thấy mình khác xa với cô bé ngây thơ của 2007. Tôi có nhiều thông tin hơn, dày dạn hơn, tự tin hơn và bình thản trước các tình huống. Tôi biết ơn anh Tiến vì đã khuyên tôi apply năm 2007. Nếu không có lần nộp Emory đó, tôi đã không thể có sự vững vàng như tôi đã có trong mùa apply năm nay. Nếu giả sử được đi năm ngoái, tôi đã không thể có một năm tuổi trẻ đầy ắp như thế! Một năm qua tôi có thêm bao nhiêu bạn bè, có thêm những khám phá mới về bản thân, vững vàng và được yêu thương Đúng là tái ông thất mã

***

Ngày nhận kết quả của Duke qua mail, FedEx chuyển cho tôi một cái hộp giấy rất đẹp, trong đó có thư admission, quà tặng (một cái hộp đựng namecard đẹp lung linh), CD, các tài liệu khác Nhận buổi chiều thì buổi tối trên đường về nhà tôi làm mất luôn cái hộp! Hix hix, rơi đâu không biết nhưng tóm lại là đi tìm khắp mà không tìm được. Lần đầu tiên tôi làm mất một món đồ quan trọng. Tối hôm đấy tôi thấy buồn và tự trách mình vô ý. Nếu trường biết tôi làm mất thì họ sẽ khó mà cho một đứa đoảng như tôi (thêm) tiền và thậm chí có thể họ còn nghi ngờ. Mà không thể không nói cho họ biết vì mấy cái form mà tôi phải điền để gửi lại thì không có trên mạng để gửi online. Tôi vẫn hi vọng sẽ có người nhặt được và gọi điện trả, vì trên bìa FedEx có số mobile của tôi. Nhưng không ai gọi cả. Ông bạn người Bỉ của tôi bảo là: Mày ở Việt Nam, và trường sẽ không tin mày làm mất cái hộp đâu! Mày phải đợi đến lúc có thông tin học bổng rồi mới nên nói. Hơi buồn, nhưng đấy là điều mà người bạn Tây này thành thật chia sẻ với tôi.

Ngày hôm sau đến văn phòng, mở email ra thấy ngay một email của Duke tiêu đề là Admit Package Delivery trong đó ghi là: bọn tao xin lỗi đã gửi nhầm hộp cho mày, mày xem giúp tao tên của ai trong cái hộp đó, bọn tao đang gửi cái hộp đúng cho mày, FedEx sẽ đưa đến mày trong vài ngày tới và lúc nhận cái hộp mới thì trả cho tao cái hộp cũ Ặc ặc. Tôi không muốn nói ngay với trường vụ mất cái hộp, vì quyết định học bổng tôi chưa có trong tay. Vụ mất cái hộp có thể làm tôi mất học bổng. Tôi tìm cách hoãn binh vài ngày nhưng hộp mới vẫn không đến và hộp cũ thì bặt vô âm tín. Tôi chẳng biết phải quyết định thế nào. Cuối cùng, quyết định là nói thật, dù không biết học bổng sẽ ra sao. Trường tỏ ra rất thông cảm. Vài ngày sau cái hộp mới đến, trong đó có thư học bổng 25% tuition. Hóa ra cái hộp cũ thiếu thư học bổng, chứ không phải nhầm tên. Mãi về sau tôi mới xin thêm tiền, và thật bất ngờ là Duke cho tôi lên gấp đôi, thành 50% tuition.

Tối hôm bị mất cái hộp, tôi email kể lể với một người bạn. Anh viết lại cho tôi là: All loss is a doorway. All pain is an entrance. All suffering is a gate. Anh đã từng mất những thứ quan trọng như là: chiếc xe đạp duy nhất của gia đình, Nhà nước lấy mất nhà, số tiền để đi chợ trong cả tuần cho cả nhà, bộ sưu tập tem trong nhiều năm, cháy nhà, album gia đình và tuổi thơ, lòng tin của một người bạn thân, niềm kính trọng về một người thầy, người anh sinh đôi, người cha, không được đi học đại học, đất nước mà anh sinh ra và lớn lên Bây giờ, anh đã tìm lại được những sự mất mát đó. Và anh nhận ra một sự thật là không có gì quan trọng trong đời sống này cả. Hãy thả mọi thứ buồn phiền xuống cho nó trôi đi

Chuyện cái hộp đã đi qua. Nó ngày càng nhỏ bé trong kí ức của tôi. Nhưng bài học của nó vẫn luôn ở lại. All lost is a doorway

Eight days a week Đây không phải eight days để yêu thương như một bài hát của the Beatles mà là eight days a week để cày như trâu trong một thời gian dài. Vụ apply năm 2007 vướng thi GMAT và trùng với lịch làm việc dày đặc của công ty trong mùa chứng khoán hưng thịnh nên phải cày đã là một nhẽ. Vụ apply năm nay thị trường chứng khoán đi xuống, ngân sách PR bị cắt giảm, tôi lẽ ra là nhàn tênh, thì lại nhàn cư vi bất thiện, đâm ra còn bận hơn cả thời kì trước. Kết thúc mùa apply 2007, tôi lao vào một dự án cộng đồng lớn là Hội Họa Kết Nối (Circle Painting) với tổng cộng 140 tình nguyện viên và hơn 1000 người tham gia, khối lượng công việc khổng lồ. Đâm lao phải theo lao. Trong suốt tháng 6 và tháng 7, hầu như ngày nào cũng làm việc khoảng 15 tiếng cho Hội Họa Kết Nối. Âm mưu đi trước đón đầu cho mùa apply 2008 tan thành mây khói. Hết Circle Painting tôi lại lon ton nhảy vào một dự án của Boston Consulting Group làm trong gần 3 tuần vì không thể không xem nó thế nào, trong khi vẫn phải hoàn thành công việc ở công ty hiện tại (hai nơi làm việc lệch giờ nhau, một nơi 7h30, một nơi 9h, nên tôi vẫn chạy được cả 2 nơi mỗi ngày!). Hết tháng 8, nghỉ dự án thì quay sang thi TOEFL và lập công ty riêng về online marketing theo lời rủ rê của một người bạn. Tháng 9 thi TOEFL xong thì bắt đầu làm hồ sơ phát đầu tiên là Duke vào tháng 10. Nghĩa là lúc đó tôi vừa lo apply, vừa lo trăm thứ việc với công ty mới thành lập, vừa vẫn làm fulltime với công ty chứng khoán, và thỉnh thoảng vẫn phải ngó nghiêng việc của Vòng Tay Bè Bạn! Ah, đợt đó tôi còn đi dạy lớp IELTS 2 buổi/tuần nữa chứ! Bó chiếu. Lúc này công ty chứng khoán của tôi lại liên tục làm lễ khai trương sàn vàng ở các đại lý (tránh vỏ dưa thì gặp vỏ dừa, chứng khoán xuống thì vàng lại lên!). Tôi nhớ một ngày giữa tháng 10/2008 tôi đi công tác Biên Hòa để tổ chức một cái lễ khai trương. 6h dậy tập thể dục, ăn sáng, trang điểm, mặc áo dài để phi đến sàn lúc 7h. 8h bắt đầu lễ khai trương. 9h phi về khách sạn để check out. 9h30 bắt xe về Sài Gòn phi thẳng đến văn phòng một khách hàng về thiết bị viễn thông ở Huỳnh Văn Bánh. Đây là khách hàng của công ty online marketing riêng của chúng tôi. Do công ty ở HN nên tranh thủ dịp này vào SG thì gặp gỡ một loạt các khách hàng SG luôn. 10h30 thuyết trình đến 11h30. 12h ăn trưa với một khách hàng về dịch vụ chuyển nhà. 14h30 phi đến một khách hàng là trung tâm tiếng Anh. Xong lại đến gặp một khách hàng sản xuất ga gối đệm ở đường Kinh Dương Vương lúc 16h30, tít tuốt đầu bên kia của SG. Xe ôm lao vun vút mất 40 phút mới tới. 18h30 lại gặp một khách hàng nữa ở đường Cù Lao ở một nẻo xa xôi nào đó. 20h về lại quận 1 gặp khách hàng làm về tinh dầu thiên nhiên. Lúc này bụng đói điên cuồng nên hình như tôi phải gọi một cốc cacao nóng để khỏi tụt huyết áp. Khách hàng hỏi Em ăn tối chưa? thì đành phải cười tươi như hoa bảo là Em ăn rồi! 22h về khách sạn mệt rã rời. Được cái 6 khách hàng của tôi đều rất nice, chắc tại thương tôi thân gái dặm trường , nên tôi cũng không cảm thấy áp lực gì (hiện tại chúng tôi có 3 hợp đồng từ 6 cuộc gặp đó!!). Về khách sạn đầu tiên là phải tẩy trang cái mặt son phấn từ sáng xong rồi lôi mì tôm ra ăn. Một trong những điều tôi thích nhất ở cái khách sạn một sao này là nó lúc nào cũng có mì tôm cốc ở trong phòng! Mặc dù ít khi ăn nhưng có những lúc thực sự cần đến. Ăn xong, 22h30 mở máy tính ra ngồi viết essay. Lúc đó là còn khoảng 1 tuần 10 ngày nữa là đến deadline của Duke, vậy mà cái essay 4 vẫn ì ạch. Các essay kia thì đang bị anh Tường chê tơi bời. Tôi định không nộp round 1 nữa. Lúc đó tôi thực sự bối rối. Gọi điện cho Nhung béo, nó động viên tôi nộp round 1 vì round 2 cạnh tranh kinh lắm. Ông bạn người Bỉ của tôi thì kêu là: mày để round 2 hồ sơ mày chả tốt hơn bao nhiêu trong khi lợi thế của mày giảm hẳn. Thế là liều! Và bạn có tin được không, tôi được 50% tuition của Duke! Riêng vụ này phải cám ơn Nhung béo lắm lắm. Nó cũng nộp round 1 như tôi, vậy mà vẫn động viên tôi nộp. Nếu tôi để đến round 2 thì khó lòng mà được như thế.

Có thể bạn đang nghĩ là tôi không biết set priority hoặc quá tham lam. Cũng có thể. Nhưng tôi không hối hận vì những gì mình đã làm. Với tôi, đơn giản là cơ hội đến mà nó quá hấp dẫn và không quay trở lại thì tôi không muốn bỏ qua. Và chừng nào cảm thấy còn cố được thì tôi sẽ cố. Vì tôi tin rằng khi quen với cường độ lao động đó, tôi có thể lên cường độ cao hơn mà không gặp khó khăn! Thực ra tôi không hề có ý nói là tôi đã làm đúng đâu! Nếu được khuyên thì tôi sẽ khuyên bạn không nên tham việc một cách ngông cuồng như tôi. Anh Tường có viết cho tôi một câu mà tôi luôn nhớ trong đầu là Em làm application cẩn thận và có scholarship/FA là em kiếm được nhiều tiền hơn em đi làm trong một năm đấy. Với câu nói này của anh thì tôi đã mạnh tay hơn trong việc set priority và gạt đi không ít vụ hấp dẫn khác.

Nhiều lúc nhìn lại, một năm 2008 thật là khủng khiếp. Chỉ trừ đợt đi chơi Hà Giang ngoạn mục vào dịp 30/4 thì cả năm gần như tôi chẳng có khoảnh khắc vui chơi tự do nào. Có đi chơi tôi cũng không được hưởng trọn vẹn cảm giác thoải mái vì trong đầu đã được lập trình về time management và các deadline. Chưa bao giờ tôi có một năm quần quật như năm 2008. Hội du lịch chán quá bỏ tôi ra khỏi mailing list. Bạn bè thì than phiền rồi không thèm rủ tôi đi chơi nữa. Tóc bị dài và duỗi mà tôi cũng không có thời gian đi làm lại. Nhiều lúc nhìn vào gương ngậm ngùi tự hỏi mình mất đi cái vẻ hồn nhiên từ bao giờ, và để được cái gì cơ chứ?!

Nhưng, bạn biết không, một mặt khác, sự bận rộn đó lại đem đến những màu sắc phong phú cho cuộc sống của tôi cũng như cho chính application của tôi. Càng va chạm, càng thách thức bản thân, tôi càng có nhiều chất liệu trong application. Nếu tôi không lao động cật lực như thế, tôi đã không thể có những câu chuyện đầy màu sắc trong essay và interview. Hơn nữa, tôi càng tự tin khi đối mặt với mọi tình huống, trong cũng như ngoài chuyện apply. Nhưng biết đâu, nếu, vâng, nếu. Nếu tôi không lao đầu điên cuồng như thế, biết đâu tôi lại có thời gian chuẩn bị tốt hơn và được một miếng bánh to/ngon hơn Tóm lại, điều mà tôi muốn nói với bạn là, application chỉ là một phần của cuộc sống, và nếu bạn đã rất bận rộn thì bạn vẫn có thể làm được nhiều hơn. Tuy nhiên, biết set priority là một kỹ năng rất quan trọng để đạt được các đích cuối cùng. Và chỉ có bạn mới tự tìm được điểm cân bằng hợp lý cho chính mình.

Một điều nữa muốn chia sẻ là tôi luôn cố gắng duy trì thói quen tập thể dục buổi sáng và đi nhảy vào cuối tuần, dù là rất bận. Thậm chí càng bận tôi lại càng phải tập. Thể thao giúp tôi thăng bằng tốt hơn và có nhiều năng lượng hơn để chiến đấu. Và rất hạn chế thức khuya (ngoài chuyện buồn ngủ ra thì thức khuya tổn hại nhan sắc và sức khỏe lắm lắm :p)

Khi nào lấy chồng? (mục này chỉ dành cho các bạn gái nhé) Ơ thế không định lấy chồng à? Hix, câu này tôi nghe mòn hết cả vành tai lẫn màng nhĩ mà vẫn không thoát được mỗi khi ai đó biết tôi có ý định đi học tiếp. Khổ cái là không khai không được, vì bạn bè người quen toàn hỏi tôi là Sao dạo này bận gì thế? Sao không đến sinh nhật tớ/con tớ? Sao không đi chơi với lớp mình? Sao 20/11 không qua thăm cô giáo?, VIP quá, hẹn mãi mà không gặp được Hà Đành phải thành thật nói là mình đang ôn thi, hòng mong người ta thông cảm, châm chước cho sự thiếu quan tâm/bận rộn của mình. Mà nói ôn thi thì người ta sẽ hỏi bạn là thi cái gì! Blah blah Và cuối cùng là Thế không định lấy chồng à! ặc ặc

Bực nhất là dịp Tết, cứ đến nhà là người ta hỏi Thế bao giờ cho cô/dì/chú/bác/anh/chị ăn cỗ?. Một người hỏi không sao, hai người hỏi càng vui, 10 người hỏi cũng no vấn đề. Nhưng người thứ 20, 30, người thứ 100 hỏi thì bạn sẽ muốn gào vào mặt người ta là Tôi mệt vì phải vừa cười vừa trả lời lắm rồi! hoặc bạn sẽ thèm được làm tờ FAQ để phát cho người ta đọc cho xong chuyện.

Nhục nữa là về quê. 10 người tôi gặp thì 10 người sẽ hỏi tôi câu hỏi thường gặp này. Mà nào có phải 10 người đó quan tâm gì đến tôi đâu! Tất nhiên là tôi vẫn phải cười tươi và bảo là Ôi, ăn cỗ thì có gì khó đâu ạ. Cháu mời cô/dì/chú/bác/thím/anh/chị lúc nào chả được. Nhưng chưa xong, người ta còn nhiệt tình hơn, tiếp tục bảo tôi là Con gái có thì cháu/em ạ, kén nó vừa thôi. Tuổi tôi ở quê thì được liệt vào dạng báo động . Hu hu hu tôi đâu có cần người ta khuyên cơ chứ. Có phải tôi không nhận thức được vấn đề đâu!

Nhưng mà cú nhất là người ta không những khuyên tôi mà còn quay sang nói với bố mẹ tôi. Bố mẹ tôi được tôi quán triệt tư tưởng từ rất sớm rồi nên lập trường khá vững vàng trước dư luận xã hội. Nhưng than ôi! Nước chảy đá mòn. Thỉnh thoảng bố tôi nói gần nói xa Cái gì cũng có quy luật của nó là tôi biết ngay ám chỉ điều gì. Tôi biết thế nên thường xuyên tung hỏa mù với bố mẹ. Được cái tôi quan hệ rộng, bạn bè đồng nghiệp đối tác người quen nhiều vô biên nên bố mẹ tôi cũng đỡ lo. Hoặc lo nhưng không dám nói cho tôi biết, vì biết tính tôi rồi. Thực sự tôi thấy may mắn vì bố mẹ tôi hiểu và tôn trọng cá tính của tôi. Từ nhỏ, tôi lớn lên độc lập và tự quyết định mọi bước đi trong cuộc đời mình. Tôi luôn ý thức về bản thân và không uốn mình theo những định kiến xã hội (không biết thế là tốt hay xấu, nhưng đấy là tôi!).

Tại sao tôi lại kể với bạn điều này? Vì nếu bạn là con gái, tôi dám cá bạn sẽ đối mặt với tình huống tương tự nếu đi học MBA trước khi lấy chồng. Quả thật không dễ dàng khi nhìn tới tương lai xa tít tắp phía trước, sau 2 năm MBA Nhưng bạn ơi, rốt cục đời là một cuộc phiêu lưu Có ai biết trước điều gì đâu! Với cá tính ưa nổi loạn của mình thì có cố thủ ở Hà Nội cũng chắc gì tôi đã lấy được chồng!  Tôi sống cho hiện tại. Cái gì tôi thích thì tôi làm. Nếu bảo bây giờ tôi từ bỏ ước mơ MBA để ngồi đợi kiếm một anh, làm đám cưới ầm ĩ, rồi lo chợ búa bếp núc chăm chồng nuôi con thì tôi thiếu oxy mà héo hon mất. Tôi là tôi, nên đừng bắt tôi phải sống theo cách của người khác.

Vậy thì, đi thôi!!

1. SELF ASSESSMENT 

Một trong những việc đầu tiên bạn cần làm của quá trình apply MBA là self-assessment. Tôi nhớ trong quyển How to get into top MBA programs (Bạn có thể tìm các sách được nhắc đến trong bài này ở Thư viện US Guide) có một mục về phần này, trong đó có rất nhiều câu hỏi như về Education, Work experience, Extracurriculum Activities, Future plan, Personal questionsNgoài ra, bạn có thể bổ sung những nội dung khác theo trường hợp cụ thể của bạn và tham khảo thêm trên forum vietmba.com.

Mục đích là self-assessment là để bạn có một bức tranh toàn diện, chi tiết và đầy đủ về bản thân. Nội dung của self-assessment đóng vai trò nền tảng cho toàn bộ các công việc trong quá trình apply của bạn, từ CV, essay cho đến interview. Trong self-assessment, bạn cần phải đưa ra những tiêu chí để thể hiện mình, tương tự như key communication messages để xây dựng hình ảnh thương hiệu. Ví dụ cho trường hợp của tôi:

Self positioning: INNOVATIVE LEADERCommunication Guidelines:1. Leadership 2. Creativity 3. Passion for brand management/marketing 4. Contribution to community 5. Strong interest in [school name]Bạn không nên đưa quá nhiều thông điệp vì trí nhớ con người có hạn (Jack Trout). Các guideline này cũng có thể được thay đổi một chút để phù hợp với văn hóa của từng trường nếu cần. Từ cái xương sống đó, bạn sẽ dựng tiếp các câu chuyện, các sự kiện theo khung câu hỏi sẵn có của self-assessment. Như thế, các câu chuyện sẽ thống nhất với một chủ đề chung, chính là hình ảnh một con người mà bạn muốn admission committee cảm nhận. Và về sau khi bạn viết essay hay trả lời interview, bạn cũng sẽ theo cái mạch đã thống nhất đó. Giả sử bạn nào có định nói dối, ví dụ như bạn không thực sự thích tha thiết một ngành nào nhưng buộc phải chọn một ngành thì self-assessment cũng sẽ giúp bạn nói dối một cách nhất quán!

Bạn có thể tự hỏi làm thế nào để ra được các tiêu chí này? Xin thưa, không dễ. Đó là một quá trình viết rồi sửa, sửa rồi viết Những câu chuyện về bạn hoàn toàn có thể lại dẫn đến một thông điệp khác chứ không phải thông điệp mà bạn dự định ban đầu trong guideline. Không sao cả, mình bỏ tiêu chí đó đi và thay bằng tiêu chí mới phù hợp hơn. Làm self-assessment cũng chính là một quá trình quan sát và khám phá về bản thân. Bản thân tôi cũng như một số bạn bè, khi làm xong self-assessment thì cảm thấy sung sướng vì nhận ra giờ đây mình hiểu mình quá. Mình biết mình là ai, giá trị của mình ở đâu, mình muốn làm gì… Bạn cũng sẽ tự đánh giá được là mình có thực sự muốn đi học MBA hay không, để mà quyết tâm theo đuổi. Vì thế, quá trình viết self-assessment là một quá trình lâu dài, không chỉ chuyện viết và sửa mà nó là chuyện quan sát bản thân và ghi chép lại. Thế nên bạn cần chuẩn bị việc này thật sớm. Như thế bạn cũng có thời gian để ngấm những gì mình viết ra.

Về self-assessment thì tôi phải vô cùng cám ơn anh Tiến. Anh là người đầu tiên nói với tôi về self-assessment, đã xem, sửa, và hướng dẫn tôi từ những bước đi bỡ ngỡ đầu tiên đó. Anh cho tôi niềm tin rằng con đường nghề nghiệp mà tôi đang đi là đúng đắn. Điều đó giúp tôi tự tin lên rất nhiều, không chỉ trong chuyện apply mà trong cả công việc. Mặc dù bận rộn, anh vẫn dành thời gian cho một đứa lính mới tò te như tôi. Nếu anh có nói là anh chỉ sửa giúp em bản final thôi thì tôi cũng không dám than thở. Nhưng anh đã nhiệt tình sửa cho tôi từ cái self-assessment đến mấy cái draft essay dài lê thê còn lấm tấm lỗi chính tả (vì tôi không kịp sửa) mà không một lời phàn nàn. Tôi đã nhận của anh sự giúp đỡ lớn lao không điều kiện. Điều đó khiến tôi tự nhủ mình phải sống tốt hơn, phải giúp đỡ được nhiều người hơn. Pay it forward.

————Phần bổ sung (02/09/2010)1. Tiếp cận self-assessment như thế nào: Self-assessment giống như một bức ghép hình, trong đó mỗi miếng ghép là một phần của con người bạn. Ở đây có mấy điểm cần lưu ý:

– Bức tranh đó là tổng quan hình ảnh của bạn, là cái mà bạn muốn admission cảm nhận về bạn. Bức tranh đó là nền tảng cho sự nhất quán của toàn bộ hồ sơ (essay, interview, resume…). Bức tranh đó “phải” có những phần như: why MBA, why now, why you, short-term/long-term goals (&why), các success stories về leadership, initiative, team player, communications, aspiration và một loạt các nội dung khác như challenge/failure, ethics, personality, weaknesses… Self-positioning đóng vai trò như “chủ đề” của bức tranh, các stories kia là màu sắc, hoa lá tạo nên bức tranh theo chủ đề đó.

– Việc lựa chọn miếng ghép nào để đưa vào tranh là quyết định của bạn và do đó, nó phản ánh “thế giới quan” của bạn. Việc lựa chọn và kể một câu chuyện trong self-assessment không chỉ quan trọng ở cách kể, mà quan trọng hơn, là câu chuyện mà BẠN LỰA CHỌN để kể. Nó thể hiện bạn coi trọng cái gì, bạn quan tâm đến cái gì… (what matters to you), thì cái đó sẽ được thể hiện ra qua miếng ghép mà bạn chọn. Có những người cùng trải qua 1 sự kiện như nhau, nhưng có người lựa chọn để kể câu chuyện đó, có người lại không, vì hai người có thế giới quan khác nhau, coi trọng những thứ khác nhau.

– Nếu bạn coi mỗi strength (or key communication message) của bạn là một màu sắc thì bức tranh này không nên có quá nhiều màu sắc. Vì nhiều màu quá thì nhìn vào sẽ hoa mắt, rốt cuộc không thấy màu nào nổi bật cả. Do đó phải chọn “tông màu chủ đạo”, và chuẩn bị các “miếng ghép” để làm tông màu đó nổi bật lên.

2. Không nên nghĩ là đọc xong Quyển “How to get to top MBA” thì chắc chắn làm được Self-assessment ngon lành. Thế thì dễ quá!. Bản thân tớ dùng quyển này như bước khởi đầu để có bức tranh tổng quát về apply MBA, và để lấy câu hỏi gợi ý cho Self-assessment. Minh Hà luôn nghĩ rằng không có một công thức nào đúng cho tất cả mọi người. Những gì viết ra ở đây chỉ là trải nghiệm của bản thân tớ, kiểu như 1 case study, và bạn cần chọn lọc cái gì phù hợp với bạn để áp dụng.

Hope it helps.—————-

2. CV 

CV là một câu chuyện thú vị khác mà tôi muốn chia sẻ với bạn. Tính ra tôi có thâm niên làm CV không ít, vì đã đi làm từ ngày sinh viên, thế mà khi ngồi với anh Tường, tôi vẫn ồ à mắt tròn mắt dẹt. CV là một phần quan trọng của application vì nó là bức tranh tổng quan nhất về bạn và thường tạo ấn tượng đầu tiên. Interviewer có thể chỉ biết bạn qua nguồn thông tin duy nhất là CV (họ thường không được tiếp cận phần còn lại của hồ sơ của bạn để có thể độc lập đánh giá). CV cũng là sản phẩm ít phải customized nhất khi chuyển bộ hồ sơ từ trường này sang trường kia. Do đó, nó xứng đáng được bạn dành thời gian.

CV cho MBA thường cô đọng trong 01 trang A4. Có một số format cho essay, bạn có thể xem trong quyển How to get into top MBA programs hoặc lên website một số trường để tham khảo. Có trường sẽ post CV mẫu lên để hướng dẫn bạn. Ví dụ như Duke, khi bạn tạo account để apply online thì phần hướng dẫn có một cái CV mẫu có nội dung như thật. Wisconsin còn có cả 1 file PDF rất chi là dài hướng dẫn viết CV. Sau đây là những kinh nghiệm tôi rút ra cho việc làm CV, tổng hợp từ những điều mà tôi học hỏi được:

1) Result oriented: Quyển American Way viết rằng: Americans generally pay more attention to the factual than to the emotional content of messages. They are uncomfortable with displays of more than moderate emotion, and they are taught in school to detectand dismiss emotional appeals in other peoples statements or arguments. They are urged to look for the facts and weigh the evidence when they are in the process of making a judgment or decision. (p53). (Cám ơn bạn Dương, phụ trách Thư viện US Guide, đã gửi quyển sách này cho tôi). Vì thế, một điều tối quan trọng trong CV là bạn phải lượng hóa được các kết quả, các tác động của những công việc bạn làm. Thay vì kể về responsibility, bạn nên chú trọng đến impact, result, và cần lượng hóa càng cụ thể càng tốt. Nếu bạn nhìn cái CV mẫu của Duke trong ví dụ nêu trên, bạn sẽ thấy nó ghi rõ: tao đã làm dự án bao nhiêu triệu đô, làm tăng doanh số được bao nhiêu phần trăm, hoặc lên bao nhiêu tiền, kiếm được bao nhiêu khách hàng Những con số rất là bắt mắt.

Tuy nhiên, trong chúng ta không phải ai cũng có cơ hội được làm cái dự án triệu đô  Điển hình là tôi. Làm tư vấn và thiết kế thương hiệu thì một năm được gần 10 khách hàng đã là nhiều. Năm 2003, Viettel làm quả tư vấn và thiết kế thương hiệu $ 45,000 với JWT mà đã xôn xao dự luận, được nói là chơi trội. Huống chi khách hàng của tôi toàn doanh nghiệp vừa và nhỏ. Chúng tôi không phải là JWT. Do đó, tôi không ghi con số doanh thu hay số tiền dự án mà lượng hóa bằng cách ghi % doanh thu mình giúp công ty tăng lên, tên các dự án lớn của Nhà nước mà tôi tham gia, một vài dự án mà khách hàng sau đó đã rất thành công (và thành công như thế nào) Về chứng khoán cũng thế. Nếu công ty bạn ra đời sau và thị phần bé thì bạn có thể khai thác con số tăng trưởng về khách hàng và doanh số (công ty bé thì bù lại là thường tăng trưởng nhanh). Ngân sách PR & marketing tôi cũng không dám đưa ra (hix hix). Bạn thử tưởng tượng xem, CV của thiên hạ toàn giơ triệu đô, mình giơ con số vài chục nghìn thì dọa được ai. Adcom đâu biết ở Việt Nam thu nhập bình quân đầu người chỉ có 1000$/năm! Thế là đành phải moi móc lấy cái số vốn hàng triệu đô của công ty đem bỏ trong ngoặc đơn để adcom thấy là tao đang làm manager cho một công ty quy mô lớn.

Về học tập thì có thể kể bạn ở top mấy trong trường/lớp, có nghiên cứu gì, được những học bổng gì, tính chất nó như thế nào Ví dụ như ở trường tôi, dân được học bổng Sumitomo thường được coi trọng, vì đó là học bổng xịn nhất, nhưng ra đường thì ai biết Sumi là gì. Thế nên lại phải chua thêm mấy chữ để adcom biết. Nếu bạn được học bổng của Nhà nước thì cũng cực kì nên kể vì Government scholarship nghe to đùng đùng! Tóm lại là, bạn nên tìm mọi cách để lượng hóa thành tích trong CV của mình.

2) Dùng động từ mạnh: Với những công việc đã qua, bạn nên bắt đầu cái bullet bằng một động từ mạnh ở thì quá khứ. Các động từ mạnh có hiệu ứng rất tốt trong việc thể hiện sức nặng của bạn đấy. Sau đây là các động từ bạn có thể dùng, đặc biệt phù hợp nếu bạn muốn nói 2 thông điệp leadership và creativity:

Awarded (động từ phân từ II)CreatedDesignedDevelopedDirectedEstablishedFacilitated FoundedInitiated LedManagedNominated (động từ phân từ II)ProposedTrained/Coached

Ngoài ra:Analyzed, Conducted, Executed, Gained

3) Chú trọng vào thông điệp, loại bỏ chi tiết không quan trọng Trong CV trước đây, tôi có kể một công việc part-time đã làm với ý đồ giải thích tại sao tôi được bổ nhiệm làm manager khi vừa mới chân ướt chân ráo ra trường. Sau khi trao đổi với anh Tường, tôi đã mạnh dạn bỏ phần đó ra để dành chỗ cho những cái quan trọng hơn. Sau đó, nhìn lại CV của mình thấy chắc hơn hẳn. CV hạn chế, bạn không nhất thiết phải kể hết, quan trọng mà mình nói được cái mình cần nói, và không mâu thuẫn với tính trung thực của hồ sơ.

Trong CV, tôi cũng kể tên 2 công việc tình nguyện tôi đã làm. Anh Tường góp ý rằng 2 việc này cùng nói một thông điệp về em là làm volunteer, vậy thì chỉ nên giữ 1 ý vì 1 ý là nói được thông điệp đó rồi, nên dành chỗ cho những cái khác. Sau khi xét thấy đất đai vẫn dồi dào, tôi giữ cả 2 ý đó trong hồ sơ, nhưng làm rõ sự khác nhau giữa hai công việc: một cái là () interpreted and assisted foreign sports delegations, một cái là () organized summer entertainment and education activities for children, instructed hygienic lifestyle practices and reproductive healthcare for local people. Như vậy, nó nhấn được thêm một chút về các diversity trong experience của tôi.

4) Những câu chuyện sinh động khác về cá tính Nếu bạn biết đánh đàn, vẽ tranh, làm thơ, sáng tác kịch bản hay diễn kịch, được giải thưởng thể thao, thành viên một câu lạc bộ gì hay hay, hoặc có một năng khiếu/sở trường nào đó thì hoàn toàn nên kể ra ở phần Additional Information. Tôi nhớ hồi interview Duke và Carlson, cả hai interviewer của tôi đều hứng thú khi nghe đến mấy trò đánh đàn organ và các vở kịch hồi đi học của tôi, và đoạn nói chuyện đó rất vui vẻ. Bản thân mình cũng thế thôi, nhìn hồ sơ của ai mà thấy có một vài chi tiết sinh động như thế, mình cũng cảm thấy đây chắc hẳn là interesting person, và nếu người đó vào trong tập thể của mình, họ sẽ giúp tập thể vui hơn, diverse hơn.

Nếu phần Social activities không đủ dài thì có thể ghép chung nó vào phần Additional Information cũng ok.————————(Phần bổ sung)Khi vào học Carlson, Minh Hà được training về resume, mới nhận ra là resume cũ của mình hóa ra vẫn còn vấn đề. Có một vài điểm rút ra hi vọng là giúp ích cho những bạn nào đang chuẩn bị apply.

1. The formula for creating a results oriented statement is:

WHAT I DID + WHY I DID IT = RESULTS/OUTCOME

Với mỗi câu trong resume, đặc biệt là phần experience, bạn cần trả lời 3 câu hỏi: What did I do? Why did I do it? What is the result/outcome? Khi nghe coach nói, tớ nhìn lại resume mới thấy là có những bullet mình chỉ để what I did thôi chứ không trả lời 2 câu hỏi sau – vì tớ nghĩ là không lượng hoá được outcome nên không viết. Nhưng thực ra không phải vậy. Có 2 cách lượng hoá outcome: qualitative và quantitative. Nếu bạn không thể dùng quantitative thì có thể dùng qualitative, vẫn rất powerful. Ví dụ:

BEFORE:Supervised development team during integration testing.

AFTER (quantitative):Supervised 5-person development team during integration testing; completed testing ahead of schedule, reducing costs of 15%.

BEFORE:Worked with other departments to improve project management.

AFTER (qualitative):Partnered across departments to introduce Microsoft Solutions Framework methodology, resulting in a more consistent process for managing software projects.

BEFORE:Conducted promotional activities.

AFTER (qualitative):Developed and managed nice successful sales promotions that increased customer base, customer retention rate, and product penetration per household.

2. Trên web của Graduate Business Career Center có hướng dẫn về resume format (nó là dạng file word chạy macro), list of action verbs & high-impact phrases và sample resume cho từng major. https://www.carlsonschool.umn.edu/Page8823.aspxBạn có thể tham khảo để thấy các câu hỏi What-Why-Outcome được giải quyết như thế nào.

Hope it helps. ———————————–

3. GMAT

Tài liệu

Tôi đến với GMAT đầu tiên qua quyển Cracking the GMAT của Princeton. Có lẽ đấy cũng là cái may, vì đọc xong quyển đó thì tôi thấy mình hiểu về bản chất của GMAT và thích nó như thích một trò chơi. Tôi đọc phần lời mở đầu với một sự hứng thú đặc biệt. Tôi nhớ tác giả kể là tao đến trụ sở công ty ETS và thấy một dinh thự cực kì khang trang, chúng nó giàu như thế nào nhờ cung cấp sản phẩm độc quyền là GMAT và TOEFL. Đi sâu vào hệ thống của ETS, bạn sẽ biết rằng những người ngồi nghĩ câu hỏi cho bạn thi hóa ra chẳng phải giáo sư tiến sỹ gì cao siêu mà có khi là mấy cậu lập trình trẻ măng nhí nhảnh Tóm lại, bạn sẽ nhận ra GMAT chẳng là cái gì kì bí, chẳng phải là thước đo chỉ số IQ của bạn, mà chỉ là một thứ bạn cần có để hoàn thành bộ hồ sơ MBA. Tôi rất thích anh chàng Joe Blogg mà tác giả dựng nên. Mỗi lần mình định lao vào điền một câu dễ thế là lại khựng lại, tự hỏi mình có phải là Joe Blogg không . Kỹ thuật POE (Process of Elimination) trong quyển này khá hữu ích.

Sau đây là những sách mà tôi khuyên bạn không nên bỏ qua (những sách mà tôi dùng là cũng do được người khác khuyên, mình dùng thấy đúng nên khuyên lại bạn :p):1) Cracking the GMAT Princeton (lý do như đã nêu ở trên)2) Official Guide (hay gọi là OG) tài liệu hướng dẫn chính thức của ETS. OG là cẩm nang, hiển nhiên phải dùng. Thi thật cũng rất giống kiểu hỏi và nội dung trong OG. Hồi tôi thi thì làm OG 10 và 11. Hai quyển này có phần trùng và khác nhau. Mỗi năm ETS lại ra một bản mới, giống như Bộ Giáo dục nước ra sửa đổi sách giáo khoa hàng năm . Đến lượt bạn thi, phiên bản mới thay đổi thế nào thì bạn phải hỏi người vừa thi trước bạn. OG phần SC tôi phải làm 2 lần để ôn lại ngữ pháp.3) Manhattan phần nào nào tôi cũng thấy cực kì hữu ích. Cám ơn Nhung béo đã giới thiệu quyển này! Sentence Correction (SC): sách củng cố ngữ pháp cho bạn theo các dạnh mà GMAT hay hỏi, cho bạn bài tập thực hành luôn và phân loại OG theo các dạng ngữ pháp đó. Critical Reasoning (CR): chỉ cho bạn các loại lỗi reasoning thường gặp của GMAT, phân loại câu trong OG để bạn luyện luôn. Reading: dạy bạn cách vẽ sơ đồ bài đọc theo dạng skeleton (đầu lâu rồi đến tay chân ). Học GMAT một thời gian tôi biết đến Manhattan. Hồi đầu tôi làm OG sai liểng xiểng. SC thì toàn bị nhầm. Reading thì bơi, đọc mãi mà ** hiểu, làm lâu ơi là lâu. Đến khi dùng Manhattan thì eo ơi: lên tay kinh khủng! Kĩ năng vẽ skeleton giúp tôi tăng tốc reading vượt bậc.4) Peterson: Tôi chỉ luyện writing khoảng 2 tuần trước ngày thi và thi rất suôn sẻ (5 và 5.5). Tài liệu mà tôi dùng là Peterson. Tôi nghĩ riêng quyển này là đủ cho writing Essay 1 (Analysis of an Argument). Sách chỉ cho bạn các loại lỗi trong lập luận và cách xử lý các lỗi đó. Ví dụ như lỗi mẫu nghiên cứu không mang tính đại diện thì sẽ có những mẫu câu gì để giải quyết. Cái Essay 2 (Analysis of an Issue) thì tôi viết theo kiểu essay 2 của IELTS nên tôi không dùng tài liệu GMAT nào cho phần này. 5) Test set: có khoảng 20 test (là file), chỉ nên làm khi đã xong OG. Nên time management y như thật khi làm test set. Nên soạn answer sheet với các cột A|B|C|D|E, cột Corect/Incorrect và cột Note để ghi chú các lỗi sai với từng câu, về sau review cho dễ (cái form này là Nhung béo soạn cho bọn tôi). Dùng kĩ thuật POE khi làm test set.6) GMAT prep: là phần mềm có giao diện y như thi thật, do ETS thiết kế. Chỉ có vài đề luẩn quẩn trong đó nên bạn không thể làm nhiều (làm nhiều hơn 3 lần thì câu sẽ lặp lại, lúc đó không còn đánh giá đúng khả năng của mình nữa), chỉ nên làm trong vòng 1 tuần trước ngày thi để quen với thao tác trên máy tính và vững về tâm lý. Thêm nữa là file GMAT -Time Management của Khắc Cường (Cường chân dài) là tài liệu bạn không thể bỏ qua. Ngoài ra tôi thấy quyển Kaplan Premium có phần lý thuyết và công thức cho bài toán xác suất khá tốt, còn câu hỏi thì không giống thi như OG. Bạn cũng có thể ngó qua 3000 Question Bank để thử phản xạ sau khi xong OG, nếu cảm thấy xong OG mà chưa nắm chắc hoặc bị hết tài liệu ôn thi (he he).

Bạn nên chuẩn bị các mẫu câu sẵn cho essay, lúc thi cứ tự động phang vào, khỏi phải nghĩ cho mất thời gian. Nên chuẩn bị template sớm và lúc luyện chỉ luyện theo template thôi cho quen tay. Sau đây là một số template cho Essay 1 tôi đã nằm lòng bị trước lúc thi:

Opening: 1) The argument that . is not entirely logically convincing, since it ignores certain crucial assumptions.

2) According to this editorial/sbs speech/ In sb argued that (argument). To support this assertion /conclusion, the editorial/speaker/author of this article cites (st)/ points out that However, the argument suffers from several reasoning flaws, which together make the argument unconvincing.

BodyFirst, the argument assumes that. There are a number of reasons why this might not be true. For example, . Or perhaps,Second, the argument never addresses the point thatFinally, the author fails to consider .———-One of such problems is thatAnother potential problem involves the / Another flaw involvesFirst, the argument relies on a poor analogy between X and Y. It is entirely possible that

ConclusionTherefore, the argument is not completely sound. The evidence in support of the conclusion does little to prove the conclusion. Ultimately, the argument could be strengthened by making it plain that.(, that. , and that.).

Essay 2 của GMAT thì giống A/D-Template của IELTS Writing Task 2 nên tôi sẽ trình bày dưới đây.

Kế hoạch học tập

Có tài liệu rồi thì quan trọng nhất là kế hoạch học tập. Cái này là nỗi niềm không của riêng ai. Ai cũng bận trăm công nghìn việc. Kể cả bạn nào nghỉ ở nhà để ôn thi thì vẫn phải có kế hoạch rõ ràng để khỏi trở nên lười biếng (hoặc ít nhất nếu có lười biếng thì cái kế hoạch sẽ là căn cứ rõ ràng để bạn tự sỉ vả bản thân ). Bạn cần liệt kê ra những tài liệu mình cần hoàn thành và khung thời gian thực hiện từng việc đó. Thường thì bạn sẽ làm nhiều việc song song, tức là làm nhiều tài liệu GMAT một lúc, và ngoài GMAT thì còn lo ngắm trường Nên không có plan thì sẽ dễ bơi lắm. Tôi làm cái thời khóa biểu nho nhỏ như ngày đi học phổ thông và đặt trên bàn làm việc để theo dõi tiến độ của mình. Thường thì cũng không hoàn thành 100% quota nhưng sẽ biết mình có chậm ở mức chấp nhận được hay không. Đợt nào thấy mình chăm ngoan thì có thể châm chước cho phép mình đàn đúm tí tẹo. Còn đợt nào thấy bê trễ quá thì tôi có can đảm để say no với những lời rủ rê.

Time management cho bài thi là rất quan trọng. Cực kì quan trọng. Khi bắt đầu làm Test Set là phải làm quen luôn với time management. Time management là kĩ thuật quản lý thời gian lúc thi GMAT, chia các blog thời gian ứng với các câu hỏi. Vd, 15 câu đầu của verbal thì được phép làm trong bao nhiêu phút, bao nhiêu phút tiếp theo thì phải đến được câu bao nhiêu, phân bổ thời gian lúc đầu và lúc cuối bài thi như thế nào…

Nếu bạn có gặp câu hỏi nào khó đọc key mà không hiểu, hỏi bạn không được thì có thể lên forum vietmba.com vào box GMAT để hỏi. Cường chân dài hình như vẫn là mod cho box đó. Còn câu nào củ chuối bạn không hiểu, hỏi không ra thì nên bỏ qua vì thi không gặp đâu!  Cho khỏi mất thời gian (trừ những câu về hiện tượng ngữ pháp thì không nên bỏ qua).

Tâm lý ngày thi

Tâm lý là yếu tố quan trọng nhất để bạn phát huy hết khả năng trong ngày thi. Chuyện tâm lý của tôi thì thôi rồi là buồn cười. Bạn biết không, đến bây giờ mỗi lần thấy Richard Gere là tôi lại nhớ đến kì thi GMAT. Chuyện là thế này, tối hôm thi GMAT hồi tháng 12/2007 thì có một film gì rất hay mà Richard đóng vai chính, đại loại là một chàng lãng tử đi phiêu lưu đến xứ nọ và gặp một nàng công chúa Tóm lại tôi rất thích Richard và thích mô típ của phim này. Vừa xem phim, một tai tôi vừa nghe thấy Mai thi rồi, mình không nên xem phim, xem khuay mình sẽ mất ngủ, và không thể thi được, kì thi này rất quan trọng một tai kia thì nghe thấy Ôi giời, xem tí có sao. Xem nốt tí rồi tắt, còn sớm mà Túm lại đấu tranh tư tưởng mãi thì tắt được tivi ở giữa chừng phim (nếu không vì GMAT thì không ai nhấc tôi ra được khỏi cái tivi khi đang có phim tôi thích). Nhưng tiếc thay, sau đó tôi không tài nào ngủ được. Không ngủ là bắt đầu lo là mai không thi được. Trong khi đây là cơ hội cuối cùng cho mình để thi GMAT, vì deadline đến rồi Càng lo càng không ngủ được. Một vòng luẩn quẩn điên cuồng. Đây là lần thứ hai tôi lâm vào tình trạng mất ngủ (lần đầu thì là ốm trước một kì thi ở trường Ngoại thương), còn bình thường tôi là con sâu ngủ.

Sáng hôm sau thức dậy, bố mẹ nhìn cái mặt tôi thì biết ngay là có chuyện chẳng lành. Tôi bị tụt huyết áp, không ăn được mấy, đầu thì ong hết lên vì cả đêm không ngủ được. Vào phòng thi mặt mày vẹo vọ. Hôm đó là ngày 22/12 nên trung tâm Horizon lại chuẩn bị cho lễ Noel. Người ta bưng cây thông lên cầu thang ầm ầm, còn bàn nhau treo quả thông ở chỗ nào làm tôi điên hết cả người. Hai lần liền tôi phải giơ tay lên bảo chị admin là nói mọi người trật tự cho em thi. Đúng là người tính không bằng trời tính. Tôi đã chọn ngày tránh lớp học cho khỏi ồn thì lại rơi vào ngày trang trí Noel. Kết cục là 650! Chán như con gián. Điều an ủi duy nhất là mặc dù trong lúc IQ bị down trầm trọng nhưng toán tôi vẫn được 50. Có lẽ một điều may mắn cho tôi là tôi thích GMAT, thích làm toán cấp 1, thích học cách tư duy và phản biện của GMAT, nên tâm lý của tôi cũng thoải mái khi thi lại lần 2.

Tôi thi lại lần 2 vào tháng 2/2008, tức là 2 tuần sau Tết. May mà sàn HO và HA cho chứng khoán nghỉ tết nhiều nên tôi có thời gian tập trung cao độ cho GMAT. Mồng 1/2 tôi submit Emory, 18/2 thi lại GMAT và gửi điểm bổ sung cho trường trước khi trường ra admission decision. Kết quả là tôi bị ding Emory. Và thế là thi vội thi vàng GMAT cũng chả để làm gì cả. Giả sử lần thi thứ 2 có lởm khởm thì rõ ràng tôi có khối cơ hội về sau để thi lại!!

Về sau, bạn bè tôi đứa nào thi GMAT mà bảo lo quá thì tôi đều kể về chuyện tôi thi GMAT 2 lần. Lần 1 tưởng sống tưởng chết đây là cơ hội cuối cùng. Lần 2 cũng tưởng chết đây là cơ hội cuối cùng. Nhưng hóa ra cả 2 lần đều chả là gì cả. Cho nên, hai bài học rút ra ở đây là:- Bạn nên thi sớm để nếu không như ý thì còn thời gian thi lại (ít nhất 31 ngày sau mới được thi lại). Như vậy, tâm lý ngày thi sẽ thoải mái hơn. – Take it easy: cái giá của bạn chỉ là $250, đắt nhưng mà không quá đắt. Điểm thấp thì ta thi lại. Sao đâu. Và tâm lý thoải mái thì bạn sẽ do your best trong ngày thi. Nói thêm một chút là đa số các trường ở Mỹ đều chỉ lấy điểm GMAT cao nhất mà bạn kê khai. Cũng có trường xem điểm gần đây nhất, có trường cộng lại chia trung bình nhưng chỉ là thiểu số.

Vào phòng thi

Trước khi thi tôi ghé qua chỗ Horizon nhìn cho biết nơi biết chỗ (tồi tàn hơn mình tưởng). Khi chọn ngày thi thì tôi hỏi người ta về lịch lớp học ở đó, vì bọn trẻ con mà tan lớp thì có thể ồn. Nhưng như đã nói ở trên, người tính không bằng trời tính, nên take it easy bạn ạ. Bạn nên mang nước uống hoặc bánh kẹo/trái cây trong cặp để ra chơi có thể măm măm. Trái cây thì lúc nào cũng là phương thuốc tốt nhất giúp tôi tỉnh ngủ. Chứng minh thư/hộ chiếu thì tất nhiên là không được quên.

Lúc thi thì trước khi tính giờ, sẽ có thời gian chuẩn bị. Tôi xin thêm một tập giấy nháp để kẻ cái bảng time management ra trên một tập, còn tập kia thì kẻ trước các cột A|B|C|D|E và ghi số từ 1 đến 37 (math)/43 (verbal) để sau làm POE cho nhanh. Bạn phải tuân thủ Time management và không được bỏ qua các câu cuối bài kể cả không kịp thời gian. Bỏ trống không làm kịp những câu cuối sẽ bị trừ điểm nặng hơn là làm sai!!

Khi thi xong thì bạn sẽ được phát một tờ giấy báo điểm. Bạn nên giữ tờ này vì trên đó có cái code mà về sau bạn sẽ dùng nó để log in đọc kết quả GMAT online.

Vài lời cuối về GMAT– Học GMAT nên có bạn, có người để trao đổi, để xả xì trét thì bạn sẽ cảm thấy nhẹ nhàng vui vẻ hơn.- Ngày đầu làm test set (verbal) thì tôi chỉ đúng được 19 hay 20 câu gì đó trong tổng số hơn 40 câu. Nhưng dần dần mọi việc tốt lên. – Nếu bạn là dân thích toán thì toán GMAT khá dễ, nhưng vẫn nên làm các dạng trong OG cho quen tay, để tránh mắc các lỗi dở hơi.- SC hay có dạng 5 câu ABCDE chia làm 2 nhóm, một nhóm 3 câu có một loại lỗi (hoặc không lỗi) giống nhau và nhóm 2 câu có một loại lỗi (hoặc không lỗi). Nếu bạn biết chắc về loại lỗi đó thì có thể Eliminate được bớt một nhóm.- Bạn nên làm thẻ visa/master debit sớm để còn trả tiền thi GMAT, TOEFL (nếu thi), application fee về sau sẽ tiện hơn là phải nhờ người khác. Phí làm thẻ rất thấp và không phải kí quỹ như credit.- GMAT cho gửi điểm miễn phí đến 5 trường và bạn có cơ hội duy nhất để đăng kí 5 trường đó lúc trước khi bắt đầu làm bài trong phòng thi. Bạn phải tự nhớ hoặc search trên các trường đó để đăng kí. Có nhiều bạn khi thi GMAT thì sợ điểm kém nên không dám gửi điểm cho trường. Hoặc nghĩ rằng mình chưa chắc chọn.

4. IELTS hay TOEFL Chắc không có mấy ai dở hơi thi cả IELTS lẫn TOEFL iBT như tôi!

Mỗi kiểu thi đòi hỏi những kĩ năng khác nhau. TOEFL thì khá giống GMAT, ôn sẽ thích hơn IELTS. IELTS thì có vẻ academic hơn, nhất là phần Writing Task 1. Tôi trót học IELTS từ ngày sinh viên, với cả hồi đầu không định đi Mỹ nên thấy thi IELTS tiện hơn trong mấy trò thủ tục. Thi IELTS thì bạn nhận được sự support tận tình từ British Council và IDP, tài liệu ở thư viện BC cũng nhiều. Gửi điểm IELTS cho trường thì không gửi online được. $5/lần nếu chuyển mail thường (20 ngày) nhưng chuyển nhanh qua DHL thì $54/lần. Thi TOEFL iBT thì gửi điểm online khá tiện, $17/lần, mất trên dưới 10 ngày gì đó thì đến nơi. IELTS và TOEFL thì đều khoảng 2 tuần sau là có kết quả, chưa kể thời gian từ lúc có điểm đến lúc trường nhận được. Khi thi thì bạn nên đăng kí gửi điểm cho các trường bạn nhắm hoặc có thể nhắm, để tránh tốn những khoản tiền không đáng về sau, tương tự như trường hợp GMAT.

Emory, Duke, Carlson đều nhận IELTS. Tuy nhiên 2 trường tôi định apply nữa là Kellogg và Wisconsin thì không nhận IELTS. Tôi viết thư cho IELTS Organization để complain (vì hồi đó trên web của tổ chức này có ghi Kellogg và Wis nhận IELTS), thế là nó xin lỗi và xóa 2 trường đó khỏi web của nó đi! Tôi viết thư cho Admission office ở Kellogg và Wisconsin để thuyết phục mà không được. Hai trường này nhận IELTS cho PhD hay program gì đó nhưng không nhận IELTS cho MBA mới dở hơi chứ! Tôi search 50 trường top thì thấy khoảng 30-35 trường rải đều trong cả Top 10, Top 20, Top 30, Top 50 (mỗi phân khúc khoảng 65% trường) nhận IELTS còn lại thì chỉ nhận TOEFL. Ban đầu tôi nghĩ là sẽ chỉ chọn trường nhận IELTS thôi, nhưng về sau tôi quyết định thi thêm TOEFL vì 3 lý do: 1) Kiểu thi TOEFL khá giống GMAT nên không phải ôn nhiều 2) Có Toefl thì chọn trường vô tư hơn 3) Nhỡ năm nay oạch thì sang năm yên chí dùng TOEFL apply lại, vì đến 04/2009 thì IELTS của tôi hết hạn rồi! Nếu lựa chọn lại thì có lẽ tôi không nên thi thêm TOEFL mà dùng thời gian đó để research thêm về trường, và dùng IELTS để apply.

Tóm lại nếu bạn không quen với IELTS và không chốt trường rồi thì tôi khuyên bạn nên thi TOEFL cho đỡ phải nghĩ là trường mình thích có nhận IELTS hay không. Còn nếu đã lỡ thi IELTS rồi thì hi vọng bạn không rơi vào trường hợp thi thêm TOEFL như tôi.

Kinh nghiệm ôn TOEFL thì tôi không có mấy, tôi học rất phọt phẹt trong 3 tuần. Phần speaking thì hơi bị vấn đề vì tôi không quen nói trong 45 hay 60 giây gãy gọn hết ý. Ai cũng bảo nên dành thời gian cho speaking. Tôi phải record phần nói của mình và lưu file lại để sau đó mở ra nghe và tự rút kinh nghiệm. Bạn cũng có thể dùng phần mềm của quyển Barron để làm quen với phần mềm tích hợp kĩ năng (mặc dù giao diện hơi khác thi thật). Thực ra thì tôi cũng không biết là còn phần mềm gì nữa không, nghe nói có Cambridge, nhưng tôi không có thời gian để đi lấy thêm tài liệu. Nhớ nhất hồi thi TOEFL là tôi phải luyện không ngủ trưa, vì giờ thi rất oái oăm là 11am 3pm. Vì không có lựa chọn khác nên tôi buộc phải dành ra một tuần trước khi thi để luyện không nghỉ trưa. Ban đầu cũng hơi vất vả nhưng chỉ 2 ngày là quen. Lúc thi xong rồi thì cũng không còn nhu cầu nghỉ trưa nữa vì thấy điều đó thật là xa xỉ!

Kinh nghiệm IELTS thì nhiều vì về sau tôi có dạy 2 khóa IELTS, chứ hồi đi thi thì chỉ chân đất mắt toét tự học thôi. Tôi chỉ muốn nói về phần Writing Task 2 vì nó giống Essay 2 của GMAT (Analysis of an Issue). Bạn có thể học/photo vở đồng chí nào học cô Đức, hoặc xin tài liệu writing ở IELTS Academy chỗ Tạ Quang Bửu. Phần writing ở đây dạy theo template, sẽ giúp bạn tiết kiệm được nhiều thời gian khi vào phòng thi (cứ theo template mà phang). Task 2 có 3 dạng là Discussive Essay, Argumentative Essay và Account Essay thì có 2 cái đầu là giống dạng của GMAT Essay 2. Mỗi dạng đều có template riêng. Bạn có thể dùng template của cô Đức hoặc thầy Patrick để xào ra cái template của bạn. Quyển Peterson cũng có những mẫu GMAT Essay 2 khá tốt thì phải.

Dừng mục IELTS/TOEFL ở đây nhé!

5. CHỌN TRƯỜNG

Chọn trường có lẽ là phần tôi làm hơi sơ sài. Về lý thuyết thì tôi biết phải làm gì nhưng thực tế là khi bơi trong biển thông tin và kẹt deadline thì bạn dễ xuề xòa nhắm mắt đưa chân lắm. Vì thế phần chọn trường làm càng sớm càng tốt, để có thời gian ngâm cứu hoặc tìm người quen mà hỏi han, và để ý, quan sát

Bạn nên đưa ra tiêu chí chọn trường cho riêng bạn. Cái này thì chẳng ai giống ai. Tiêu chí của tôi là: 1) Tốt về marketing 2) Cho nhiều tiền 3) Gần thành phố 4) Ranking càng cao càng tốt. Thực tế thì có thể không nhiều trường có đủ các yếu tố bạn cần (ví dụ tiêu biểu là rank càng cao thì thường cho càng ít ). Tiêu chí chỉ giúp bạn định hướng mà thôi. Ngoài ra bạn có thể có các tiêu chí phụ như: Thành phố đó có mức chi phí không quá đắt, Thành phố đó gần những tập đoàn/công ty bạn thích, Trường có hệ thống hỗ trợ sinh viên quốc tế tốt, Văn hóa thân thiện, nhiều CLB/hoạt động hay, Tỉ lệ ra trường có việc cao/việc ở ngành gì

Các nguồn để research thông tin về trường là: – Website và brochure của trường: quan trọng nhất vì nó là nguồn chính thống, nó cho bạn những thông tin mà trường muốn bạn biết về trường. Bạn nên vào web xem faculty về lĩnh vực mình quan tâm gồm những người như thế nào, học ở đâu ra, có công trình nghiên cứu gì để xem lĩnh vực đó có phải là thế mạnh của trường không.- Đăng kí vào hệ thống email (Mục Brochure/Info Request) trường sẽ cho bạn load brochure online hoặc gửi brochure qua bưu điện cho bạn đồng thời đưa email bạn vào mailing list để gửi thông tin thường xuyên cho bạn. Cái này nên làm sớm để 1) không bị miss thông tin quan trọng, vd như adcom đến thành phố của bạn hay các vụ chat online với Admission office/sinh viên 2) để chứng tỏ với trường là tao quan tâm đến mày từ sớm đấy nhá.- Các trang có thông tin chuyên về MBA và có ranking: 1) Business week: Bạn cần mua account để đọc. Hình như $29. Có thể chung nhau mua cho đỡ phí, vì cũng không cần dùng thường xuyên. Nhưng không nên bỏ qua. Nhớ là phải phân lịch ra, nếu 2 người cùng log in một lúc thì nghe nói account sẽ bị hủy. 2) usnews.com vân vân- Viết thư cho sinh viên của trường (vd: MBA association) để hỏi han, hoặc bới ra tên thằng nào thì vào Facebook tìm nó và say hello thử xem (nhớ do homework).- Vào các forum đọc/hỏi (vd: vietmba, business week), các dạng blog như blogspot, facebook- Hỏi cựu sinh viên hoặc người từng apply trường đó (nhớ do homework).- Google

Chọn trường nhiều khi cũng cảm tính lắm. Thấy anh/chị kia đi trường A được nhiều tiền, mình lại ngưỡng mộ anh chị í nên cắm đầu đi theo. Hoặc bạn có thể bị ảnh hưởng bởi những yếu tố rất vớ vẩn như Brochure bọn này xấu, Bà admission này chả nice gì cả, Ông X đi học trường Y mà tao lại không ưa ông ý, Trường này năm ngoái cho chị X tiền rồi, năm nay không biết còn cho Việt Nam nữa không Bạn nên gạt hết những yếu tố này ra ngoài để không bị ảnh hưởng thiếu khách quan đến kết quả nghiên cứu trường của bạn. Quan trọng là thực sự mình cần gì. Nên thu thập thông tin nhiều chiều và lựa chọn thông tin có căn cứ. Ngoài ra bạn cũng có thể cân nhắc về essay của các trường, càng giống nhau thì bạn càng đỡ vất vả.

Mùa 2008, tôi chọn Duke và Carlson là ưu tiên hàng đầu. Hai trường này nhận IELTS nên tôi có thể nộp trong round 1. Hai trường deadline cũng cách nhau kha khá (cuối tháng 10 và đầu tháng 12) nên tôi có thời gian xoay xở. Trường ưu tiên tiếp theo của tôi là Wisconsin vì có MBA về Brand Management, cũng có xu hướng cho nhiều tiền và gần thành phố. Trường thứ tư là Kellogg là trường được coi là hàng đầu về marketing, tôi muốn thử sức mình xem thế nào. Nhung bảo tôi không nên nộp Kellogg vì trường có vẻ không ưa sinh viên VN và gần như chắc chắn không cho tiền. Tôi cũng biết rằng nếu không có học bổng to thì tôi cũng không có cơ hội ở đây, nhưng cuối cùng tôi vẫn quyết định nộp để xem Kellogg thế nào, chủ yếu là để thỏa mãn sở thích của bản thân, chứ chẳng theo tiêu chí đề ra. Tôi cũng định nộp thêm một vài trường nữa nhưng không thể sắp xếp được thời gian. Về sau chỉ có Duke và Carlson là tôi có kết quả tích cực, còn Kellogg thì ding, Wisconsin thì không gọi phỏng vấn mà đẩy thẳng vào waitlist. Nếu có thời gian, bạn nên nộp nhiều hơn tôi, khoảng 6 trường, sẽ có nhiều cơ hội lựa chọn hơn. Nhưng mà lưu ý với bạn là nộp 6 trường thì cần làm việc một cách tập trung chứ cứ rải ra 1 tháng 1 trường như tôi thì về sau ngán lắm. Lúc làm hồ sơ Wisconsin (4 Feb) thì tôi chán vụ apply đến tận cổ. Lúc Tết nhất thiên hạ đi chơi ầm ầm mình phải ngồi viết essay, cám cảnh vô cùng. Và kết cục là tặc lưỡi làm liều, hồ sơ xấu đẹp thế nào cũng nhắm mắt submit cho thoát nợ. Lát nữa tôi sẽ tường thuật về vụ essay rất thảm hại này của mình.

Nhiều người nói là nên apply một trường lower priority trước. Các trường high priority làm sau để rút kinh nghiệm. Tôi thì đã có quả Emory demo rồi nên không làm theo lời khuyên này. Chỉ có một điểm rút ra là càng những trường đầu thì càng có xu hướng nghiêm túc, tử tế, càng về sau càng vớ vẩn, cảm hứng tụt lè tè. Nhưng công nhận là khi làm hồ sơ Carlson thì tôi rút được một số kinh nghiệm từ Duke nên làm Carlson chắc chắn hơn Duke. Nhưng hồ sơ của Duke lại chính là nền tảng cho hồ sơ Carlson.

6. TẠO DỰNG MỐI QUAN HỆ

Phần Tạo dựng mối quan hệ sẽ được chia làm 2 phần: mối quan hệ với trường và mối quan hệ với những người có thể giúp đỡ bạn trong quá trình apply.

Về phía trường, có hai tình huống hoàn toàn đối lập nhau là cách mà tôi và Nhung cùng apply Carlson. Tôi gửi điểm GMAT đến Carlson từ tháng 2/2008. Một anh gì đó trong Admissions Office gửi thư chúc mừng điểm GMAT của tôi và chúng tôi có vài cái email qua lại. Từ đó, tên tôi nằm trong mailing list của trường. Tháng 9/2008, chị Linh Gilles, đại diện của trường về Việt Nam tham dự MBA Fair ở Sài Gòn. Tôi định bay vào SG đợt đó vì trong cái fair đó có Duke và Carlson. Tôi viết thư hỏi Linh là có thể sắp xếp cho tôi interview luôn ở SG được không, và hỏi chị có ra HN không, nếu ra thì tôi có thể tổ chức một cuộc gặp với những bạn quan tâm đến Carlson, vì số bạn như vậy ở HN rất nhiều. Linh trả lời là sẽ ra HN, sẽ interview tôi ở HN và rất vui nếu tôi có thể tổ chức một cuộc gặp như vậy. Chúng tôi gửi ảnh cho nhau để biết mặt. Vào đúng ngày giờ thì tôi đến Metropole để phỏng vấn. Sau đó ra Biz Café để làm presentation về Carlson. Mọi việc diễn ra cực kì thuận lợi, suôn sẻ, rất đông người tham dự. Sau đó chúng tôi giữ liên lạc thường xuyên. Dịp Noel, Linh gửi thiếp cho tôi còn tôi cũng chúc tụng lại tùm lum. Ngoài Linh thì đại diện MBA Association cũng email cho tôi để hỏi thăm và hỏi có cần thông tin/giúp đỡ gì không. Tôi email cho Megan và chúng tôi có những email qua lại rất thân thiện và cực kì nhiều thông tin hữu ích. Tôi tham gia cả vụ chat online của trường. Tóm lại, mối quan hệ rất tốt, cộng với hồ sơ làm cẩn thận nên kết quả 100% tuition không nằm ngoài dự đoán của tôi. Câu chuyện của Nhung béo bạn tôi thì hoàn toàn ngược lại. Từ đầu Nhung không hề nghĩ đến Carlson. Khoảng 10 ngày trước deadline Nhung mới nghĩ đến Carlson và viết thư hỏi Linh nếu nộp điểm TOEFL muộn thì có sao không. Linh đồng ý. Thế là Nhung bắt đầu làm hồ sơ trong 4 ngày cuối cùng trước deadline. Kết quả, Nhung cũng được một cục 100% tuition như tôi! Hai đứa nhận kết quả cùng một giờ! (về các điểm khác trong hồ sơ thì hai đứa cũng ngang ngang nhau vì cùng học một trường, cùng làm chung công ty trong một giai đoạn). Thế nên cũng chẳng nói được là mối quan hệ với admission staff quan trọng hay không. Chỉ kể ra đây để bạn biết thế thôi. Lựa chọn cách nào là tùy bạn.

Tạo dựng mối quan hệ với những cá nhân có thể giúp đỡ bạn là một kĩ năng quan trọng. Bạn khó có thể thành công hoặc sẽ rất vất vả nếu làm mọi thứ một mình. Các nguồn lực xung quanh mình rất nhiều và biết cách khai thác các nguồn lực hiện có cũng là một kĩ năng quan trọng trong cuộc sống. Hơn nữa, mọi người xung quanh bạn thường là sẵn lòng giúp đỡ trong phạm vi có thể. Vì thế đừng bỏ qua cơ hội thử tìm sự giúp đỡ của ai đó. Nếu họ bận, nếu họ không sẵn sàng thì ít nhất bạn đã thử! Và không phải hối tiếc là bạn đã không làm tất cả những gì có thể. Trong quá trình apply, tôi đã nhận được rất nhiều sự giúp đỡ của mọi người, và cũng qua đó mà mở rộng mối quan hệ của mình. Ví dụ nhé, nếu tôi không PM cho chị Thắng để hỏi về Carlson, tôi đã không biết là chị Thắng nice như thế, đã không biết chị Thắng cũng thích bài Còn ta với nồng nàn như tôi . Đừng ngại tìm kiếm sự giúp đỡ. Nhưng bạn cần phải chú ý: 1) Hãy chân thành 2) Hãy làm việc nghiêm túc và do homework để chứng tỏ bạn coi trọng thời gian của người khác 3) Hãy biết nói lời cám ơn và trân trọng sự giúp đỡ của người khác. Hãy phản hồi/cám ơn ngay cả khi người được hỏi trả lời là họ không thể giúp bạn. Nếu họ đã giúp đỡ bạn, hãy thông tin cho họ về những kết quả mà bạn đạt được về sau, nếu bạn đã sẵn sàng để công bố. Tâm lý thông thường là khi bạn dành công sức để giúp ai đó, bạn có xu hướng muốn biết sự giúp đỡ của mình đem lại lợi ích như thế nào.

Nếu có thể thì bạn nên tìm bạn cùng apply. Sẽ đỡ nhiều lắm đấy. Tôi may mắn có được một người bạn cùng đồng hành trong quá trình apply là Kẩm Nhung (Nhung béo). Chúng tôi đi cùng nhau từ những ngày vật lộn với GMAT cho đến những ngày ngồi ca thán essay Không học cùng lớp với nhau ngày nào nhưng chúng tôi thân nhau từ chuyện học hành, công việc đến những trò như trang điểm, nấu ăn, quần áo. Lúc nào tôi chán ngán với essay thì gọi điện than vãn với nó. Thấy nó cũng bi đát như mình, hai đứa nói chuyện một lúc thấy đỡ bi đát hơn, thế là quay lại chiến đấu tiếp. May mắn kì lạ là hai đứa sẽ đi Carlson cùng nhau mùa 2009 này!!! (àh, giả sử visa của tôi ok). Và cả hai cùng được full tuition!!! Điều đó sẽ làm tôi cảm thấy ấm hơn khi ở mùa đông Minnesota————————–Phần bổ sung:Khi vào học ở Carlson và trở thành mentor, tôi hiểu thêm về tâm lý của mentor khi có người contact nhờ giúp đỡ. Bạn thử hình dung, chương trình MBA cực kì bận, nhiều thứ phải lo cùng một lúc, nên thời gian trở nên quý giá hơn bao giờ hết. Nên nếu mentor quyết định dành thời gian để giúp một ai thì họ cần phải tin rằng người đó có khả năng phảt triển và thành công. Một anh bạn Tây của tôi sống ở VN nói với tôi rằng “Khi có người contact nhờ sửa application, tao sẽ hẹn gặp người đó để nói chuyện, xem có phải là người xứng đáng để tao giúp không. Thời gian của tao có hạn nên tao muốn giúp người nào có tài, có đức và motivated. Tao không muốn lãng phí thời gian vào người không có năng lực hoặc xấu tính (anh ấy dùng từ “mean to people”)”. Mặc dù tôi không hoàn toàn đồng ý với quan điểm của anh này, nhưng tôi thấy anh có lý và chắc hẳn không ít người có cùng suy nghĩ như vậy. Do đó, lời khuyên của tôi là: nếu có thể thì bạn hãy nhờ người recommend bạn với potential mentor. Người recommend nên là người có mối quan hệ với mentor. Như vậy cơ hội để bạn được giúp đỡ sẽ cao hơn.

7. XIN FEE WAIVER

Quan điểm về fee waiver thì cũng đa dạng, có người nghĩ là nên xin, có người nghĩ nếu xin sẽ ảnh hưởng đến hình ảnh của mình, có người cho là tùy từng trường… Bạn có thể đọc ở thread này: http://www.vietmba.com/showthread.ph…ght=fee+waiver (phải log in). Tôi thì kết hợp vừa xin vừa không xin, tùy theo trường đó tôi xếp priority đến đâu. Nếu xin thì nên xin sớm, sẽ dễ hơn là xin muộn. Tôi viết thư xin fee waiver của Duke vào tháng 9, trường cho ngay lập tức! Công nhận Duke nice dã man. Xin Kellogg thì bị từ chối thẳng thừng – thế là tốn $250 . Carlson thì tôi không xin vì không muốn rủi ro. Wisconsin thì ghi rõ là không cho nên khỏi hỏi. Kết quả là mặc dù cho fee waiver nhưng Duke vẫn cho tôi scholarship khá xông xênh, nên rõ ràng trong trường hợp này, vụ waiver hay không không ảnh hưởng. Nhưng, lưu ý là đây chỉ là một trường hợp bạn nhé.

Sau đây là mẫu thư xin fee waiver của tôi. Hai thông điệp chính là: Sự đóng góp của mình cho trường + Hoàn cảnh tài chính khó khăn = Xứng đáng.

Dear Allison <p> </p>I am going to apply for the Duke MBA daytime program this fall 2009 and I would like to be considered for an application fee waiver. <p> </p>I graduated with High Distinction from Foreign Trade University, one of the most prestigious universities in Vietnam . As part of the preparation for the MBA, I took the GMAT test early this year and scored 710 (93rd percentile). <p> </p>I have intensive experience in marketing and management. I currently work in the PR & Marketing position for XXX Securities, a local company operating in the financial market. My work experience has provided me strong management skills and marketing knowledge which I believe will allow me to take advantage as well as contribute to your program and add values to the school diversity. <p> </p>As a woman applicant from a developing country, I have to overcome many obstacles, one of which is financial matter. Although an MBA requires far more substantial financial investment, the application fee is a significant amount compared with our monthly average income. Therefore I really hope that you would accept this request. <p> </p>I am looking forward to hearing from you. Best regards Minh Ha <p> </p>8. CHECKLIST, APPLICATION FORM & TRANSCRIPT/DEGREE

Bạn nên kiểm tra phần check list hồ sơ của trường sớm để đảm bảo là không sót giấy tờ hoặc văn bản gì. Có trường yêu cầu bằng đại học, giải thích hệ điểm của Việt nam so với Mỹ, hoặc một cái gì đó thì bạn đều cần thời gian để làm các giấy tờ này. Đừng để sát nút kẻo trở tay không kịp. Nếu cần giải thích điểm của bạn theo hệ thống điểm của Mỹ thì bạn có thể đến IIE để yêu cầu làm, cũng nhanh thôi. IIE không convert điểm mà họ giải thích hệ thống điểm của VN như thế nào và trên 7,0 đã là top bao nhiêu rùi. Các giấy tờ khác phải công chứng ở trường/ cơ quan công chứng.

Thường bạn sẽ phải gửi transcript và degree bằng hardcopy đến trường trước application deadline (Duke thì sướng, scan là xong). Mỗi lần gửi như thế là mất hơn 50$ (FedEx/DHL) rất tốn kém. Trường hợp của tôi thì như sau: Tháng 8, lúc Lệ Hằng đi Mẽo, tôi gửi Hoa hậu 5 cái phong bì có logo củ khoai FTU, đã niêm phong đóng dấu đỏ chót (trường Ngoại thương được cái làm dịch vụ công chứng và niêm phong rất chuyên nghiệp ). Trong mỗi phong bì là transcript và degree có dấu sao y bản chính. Trường tôi cấp transcript song ngữ và có dịch vụ dịch degree sang tiếng Anh siêu tốc (phòng Quan hệ quốc tế có sẵn file trong máy rồi, chỉ thay tên, thay lớp, in ra kí cái rẹt, đóng dấu cái cộp là xong). 5 cái phong bì đó chưa dán địa chỉ nơi nhận, bỏ chung trong một cái phong bì to cùng với một tập label in sẵn tên, địa chỉ những trường cần nộp. Về sau, khi quyết định chọn trường chính thức thì tôi nhờ Lệ Hằng dán label và gửi đến các trường tôi chọn, chỉ khoảng $7/lần.

Khi làm application form online thì bạn nên copy paste ra một file word và lưu lại để dùng cho những trường tiếp theo. Việc này sẽ giúp bạn tiết kiệm được khối thời gian, vì form các trường thường na ná nhau.

Nhớ đừng để sát ngày mới ngó vào application form, vì application form không phải lúc nào cũng chỉ hỏi những thông tin đơn giản đâu. Bạn nên ngó qua trước một lượt từ sớm. Ví dụ củ chuối nhất của tôi là online application form của Wisconsin. Hồi đó là Tết, tôi làm hồ sơ không được tập trung lắm nên application form không sờ tới. Một phần là đã có kết quả của Duke nên cũng chủ quan. Hai ngày trước round 2 deadline, mở form ra điền thì té ngửa ra là phần Financial Aid hay Financial Statement gì đó nó đòi 3 essay nữa!!! Ặc ặc. Chết mất. Trong khi 4 essay kia của tôi thì vẫn chưa hoàn thành, essay 4 thì đang cực lởm khởm bung bét. Bây giờ nảy nòi ra 3 cái essay nữa hỏi về các skill gì gì Tôi đọc câu hỏi mà bần thần mất một lúc, kiểm tra lại thấy không có gì nhầm lẫn. 3 essay kia vẫn lù lù trước mặt! Thực ra một phần do tôi bị bánh chưng làm cho mờ mắt nên research không kĩ, hình như trường có ghi đâu đó là nếu apply FA thì phải viết essay riêng nhưng tôi không để ý. Thế là còn 2 ngày cuối vắt chân lên cổ viết 3 essay phát sinh, hoàn thành 4 essay dang dở từ trước, điền application form rồi nhắm mắt submit vài tiếng trước deadline (application chỉ $50 chứ nếu $500 thì có khi tôi đã không nhắm mắt đưa chân như thế ). Lúc đó tôi chán quá rồi nên tính nếu vỏ chuối Wisconsin thì còn Duke, hoặc năm sau apply trường khác, chứ để vụ Wisconsin dây dưa nữa thì điên mất.

9. ESSAY

Như đã nói ở trên, self-assessment là nền tảng tốt cho bạn viết essay. Mỗi paragraph sẽ truyền đạt một điều gì đó về bạn. Và 4-5 cái essay cộng lại sẽ ra một bức tranh đầy đủ về bạn.

Một điều quan trọng trong essay là nó có personal & unique hay không, tức là có nói được về chính bạn với cá tính, ước mơ, tài năng, hoàn cảnh của bạn mà không thể lẫn với một ai khác hoặc nghe na ná đâu đó hay không. Để truyền đạt được điều đó thì bạn cần có những câu chuyện cụ thể, có những chi tiết như cái tên, địa danh, dự án, số liệu, thách thức, sự kiện cụ thể. Cảm hứng và đam mê (nếu có) cũng sẽ là yếu tố giúp bạn khác biệt. Tôi rất thích những essay mà tôi đã viết cho Duke. Một phần là cách hỏi của Duke cũng cho phép mình có nhiều không gian để múa may. Đây cũng là trường đầu tiên tôi apply nên rất khí thế. Các essay của tôi thường bắt đầu bằng một cái hook. Cái hook đó có thể bắt đầu từ những dấu hỏi to đùng về nghề branding ở Việt nam khi tôi còn là sinh viên. Lúc đó tôi là trợ lý cho một bà chuyên gia thương hiệu người nước ngoài. Tôi đặt câu hỏi vì thấy doanh nghiệp Việt Nam đổ bao nhiêu tiền của ra mà vẫn làm brand không đúng cách. Tôi đặt câu hỏi vì dân ta hiểu văn hóa của ta mà không tự làm brand được, lại phải đi thuê Tây. Tôi đặt câu hỏi vì có bao nhiêu sản phẩm của Việt Nam mình có chất lượng tốt nhưng đều xuất khẩu dưới global brand, doanh nghiệp được hưởng miếng bánh quá nhỏ trong chuỗi giá trị và người dân thì vẫn cứ nghèo khổ. Rồi câu chuyện đó đi dần đến ước mơ thay đổi của tôi, và dẫn dắt đến câu chuyện MBA. Cái hook đó có thể bắt đầu từ vụ Vedan bí mật đổ nước thải ra sông Thị Vải, giết chết dòng sông và đời sống xung quanh trong 14 năm mà vẫn được chính quyền tặng giải thưởng về thành tích bảo vệ môi trường! Từ câu chuyện đó, tôi đi dần đến những impact tôi sẽ tạo ra khi làm một leader of consequence concept mà Duke luôn tự hào (Cái mục này thì tôi phải cám ơn chị Ngân đã giải thích khái niệm leader of consequence cho tôi, và đặc biệt là anh Tuấn Linh, Fulbrighter và là một trong các Founder của Vòng Tay Bè Bạn, đã truyền cảm hứng và giúp tôi mổ xẻ câu hỏi nhăn răng này của Duke). Mỗi người sẽ có một cách riêng để thể hiện mình. Mỗi chúng ta đều khác biệt. Quan trọng là bạn tự nhìn ra những giá trị của bản thân để chuyển nó thành những thông điệp, những câu chuyện thuyết phục. Và nhớ là result-oriented khi kể về achievement/leadership…

Khi chứng minh em thực sự yêu trường thì bạn cũng phải cực kì chi tiết. Anh Tường khuyên tôi là em nên kể ra công trình nghiên cứu gì, phòng lab nào, giáo viên nào, club gì, hoạt động nào của trường mà em thích Nếu bạn chỉ nói là trường rất tốt về marketing, giáo viên thì tuyệt vời, giỏi và tâm huyết thì nghe hơi bị hàng chợ vì nó đúng với bất kì school nào! Hãy cụ thể, càng cụ thể càng tốt. Cụ thể không có nghĩa là nói nhiều đâu. Bạn không có nhiều đất nhưng vẫn tạo được sự cụ thể bằng một vài cái tên, một số điểm nhấn. Điều này cũng đòi hỏi bạn phải nghiên cứu trường kĩ để biết trường tự hào về cái gì, điểm mạnh là gì, match với bạn như thế nào. Riêng điểm research về trường thì tôi thấy Carlson là tôi làm tốt nhất. Một là tôi dành nhiều thời gian. Hai là cách trình bày thông tin của Carlson trên website/brochure phải nói là rất chi tiết, đầy đủ và hệ thống. Carlson không hào nhoáng nhưng cực kì hiệu quả. Kellogg thì tôi làm không tốt vì thông tin của Kellogg rất nhiều mà lại hơi trùng lặp nhau, mặc dù văn phong khác nhau nhưng thông điệp thì không khác. Ngôn ngữ marketing của Kellogg thì công nhận là đỉnh, cực kì hào nhoáng và đúng là hàng khủng, nhưng khi cần rút ra điểm gì mình cần đưa vào essay thì lại nó lại không cụ thể và hiệu quả như Carlson. Khi viết essay thì tôi thường dùng ngôn ngữ của trường để đưa vào essay. Ví dụ: Duke hay dùng từ energetic để mô tả về student body, Carlson thì thích từ real-world/experential để mô tả về chương trình học, Kellogg thì hay dùng từ ample opportunities để kể về các hoạt động ngoại khóa cho sinh viên, Wisconsin thì nghiện từ top-notch để chỉ faculty Ngoài ra bạn phải customize thông tin của mình theo trường nữa.

Khi viết essay thì bạn nên tham khảo quyển 65 Successful Harvard Business School Application Essays. Trên forum vietmba còn nói đến một quyển gì nữa có vẻ cũng hay nhưng tôi biết đến lúc đã apply xong xuôi rồi nên cũng không đi tìm thêm. Bạn có thể vào một số trang web cung cấp dịch vụ viết essay. Mặc dù không dùng dịch vụ của họ nhưng mình có thể đọc một số bài phân tích essay question của các trường top, cũng hữu ích. Các trang mà tôi biết là: http://blog.accepted.com/acceptedcom…hip-essay.html, http://www.mbamission.com/blog/2008/…ogg-2008-2009/ và forum Business Week.

Cuối cùng, phải soát kĩ để không mắc lỗi chính tả và ngữ pháp!—————Phần bổ sung:Minh Hà đọc essay của các bạn năm nay thấy có một vấn đề nổi cộm chung là viết không thoát ý và bố cục không rõ ràng. Trong thế giới bận rộn, người đọc thường không đủ kiên nhẫn để nghe bạn kể chuyện à ơi mãi không hiểu ý chính là gì – bạn cần phải “to the point” ngay từ câu đầu tiên của mỗi paragraph. Sau đó thì support ý đó bằng lý lẽ và ví dụ.

Minh Hà lấy ví dụ về Structure Thinking ở Carlson Consulting Enterprise để minh họa:

Memo ATina left a message to say that she can’t make the meeting at 4:00. Richard called to say that he can make it later but he would prefer tomorrow but not before 11:00. James’ assistant says that he won’t be back from Boston until tomorrow late. We can’t get a conference room tomorrow, but we can on Wednesday. Wednesday at 2:00pm sounds like a good time. How does that work for you?

Memo BCan we reschedule the meeting to Wednesday at 2:00pm? That would be more convenient for Tina and Richard, and would allow James to be present. It is also the only time we can get a conference room

Chắc bạn đã thấy memo A & memo B được structured khác nhau như thế nào, và cái nào hiệu quả hơn.

——————Value of Structure

• Makes Message Precise: Forces the writer to be clear about what s/he is communicating to the reader, preventing messages that are unclear, unintended, or intellectually empty

• Reveals Gaps in Thinking: Enables the writer to identify gaps by anticipating and responding to the reader’s questions before the communication is delivered

• Provides Clarity to Reader: Prevents the reader from “working” to understand the message, thereby eliminating the possibility that your message is misunderstood or ignored entirely

Structured Thinking không chỉ áp dụng cho Essay, Consulting, mà ngay cả giao tiếp trong kinh doanh và trong cuộc sống nữa.——————

10. LOR

LOR (Letter of Recommendation) là câu chuyện vất vả khác trong quá trình apply. Tôi nhớ mang máng là anh Tiến (?) có viết một tài liệu hướng dẫn, hay ai đó có post bài của anh lên forum vietmba (tôi nhớ láng máng là một bản tiếng Việt không dấu). Bạn nên tìm đọc. Trong đó có thông tin rất đầy đủ. Ah, vừa tìm được cái link này thấy cũng được nè: http://www.mbamap.com/mba-apply/mba-…ion-letter.htm

Mỗi trường sẽ có một form LOR khác nhau nhưng về cơ bản nó là sự trộn đi xào lại của những ý sau về applicant: – circumstances you know the applicant- managerial and leadership abilities- talents or outstanding characteristics- chief liabilities or weaknesses- creativity and independence of thinking – teamwork/interpersonal skill- caree focus/performance- English language ability- additional statementNên recommender chỉ cần chuẩn bị một file rồi sau đó copy paste và customize một tí cho các trường khác.

Kinh nghiệm tổng hợp của tôi như sau:- Người giới thiệu nên là sếp trực tiếp, đó là loại reference mà trường ưa nhất. Vì họ quản lý mình sát sườn và các câu chuyện/đánh giá cũng sâu sắc, phong phú hơn, phù hợp với bối cảnh cho MBA. Nếu trường đòi 3 LOR thì có thể nhờ thêm professor, một khách hàng có vai vế hoặc người lãnh đạo tổ chức tình nguyện bạn tham gia- LOR và essay là hai tài liệu bổ trợ để vẽ bức tranh về bạn. Do đó giữa LOR và essay sẽ có những cái trùng lặp để hỗ trợ nhau và sẽ có những cái khác để bổ sung cho nhau. Do đó, khi làm việc với recommender, bạn cần xác định là LOR người đó viết cho mình cần truyền đạt những điều gì về bạn. Hoặc tốt nhất là bạn liệt kê các sự kiện cũ cho recommender sao cho phù hợp với thông điệp mình muốn nói.- Hãy giúp recommender nhớ lại và viết càng chi tiết càng tốt. Các cái tên, các câu chuyện, các con số Điều này cũng tương tự như essay.- Nếu các recommender viết bằng tiếng Việt và yêu cầu bạn dịch thì nhớ là văn phong phải khác nhau.- Nếu bạn ngồi với recommender để hỗ trợ khi họ submit LOR (nếu họ không submit độc lập) thì bạn nhớ vụ IP (internet protocol) phải khác nhau giữa các LOR.

11. INTERVIEW

Bình thường tôi vẫn tự cho mình là người sắc sảo nhưng cứ vào interview là IQ hay bị tụt đột xuất. Để tôi kể cho bạn nghe vụ interview Emory tôi sờ tiu pịt cỡ nào, sau đó mình sẽ tính đến giải pháp nhé.

Cô bé Hà chuẩn bị interview cho Emory với tâm trạng rất là phấp phỏm, hồi hộp. Đây là lần đầu tiên cô interview một cái gì nghiêm túc, và lại là qua điện thoại. Interview xin việc thì chưa bao giờ vì một là cô làm từ sinh viên part-time rồi đi lên, hoặc là do người quen mời qua làm nên cũng không phải interview. Tiếng Anh thì phát âm tốt nhưng vào những tình huống này thì không đủ để diễn đạt. 7h45 tối, cô ngồi trước máy tính xem lại các câu hỏi đã chuẩn bị, cảm thấy mình chưa được thuộc bài lắm. Cô đặt cái điện thoại ngay cạnh máy tính hòng quay bài cho dễ. Trước đó cô đã mock interview với vài người nhưng vẫn cảm thấy chưa yên tâm. Bố mẹ thì im thin thít không dám sờ đến điện thoại vì biết con gái sắp in tơ viu. 8h08 phút tối, một bà trong admission committee gọi điện tới (Hà đã phải gửi CV qua email cho bà í từ trước). Bà í xin lỗi vì gọi điện muộn. Sau phần chào hỏi how are you này nọ thì bắt đầu vào câu hỏi phỏng vấn theo đúng kiểu khuôn mẫu, tức là Walk through your CV, why MBA, why Emory Hà trả lời tằng tằng theo nội dung đã chuẩn bị. Mặc dù đã giả vờ ngắt ngứ tí tẹo và đóng kịch thật tự nhiên nhưng hình như vẫn lộ ra là câu trả lời theo kiểu học thuộc. Có nhiều câu cô còn lướt chuột tìm trên màn hình để đảm bảo trả lời không sót ý. Đến câu hỏi example of your creativity thì rơi vào câu em Hà không chuẩn bị. Thế là em kể về một sáng kiến về trò chơi em tổ chức cho Vòng Tay Bè Bạn trong một buổi party Tiếp đến là một vài câu vớ vẩn gì nữa rồi tới phần Do you have any question for me? Em cũng tằng tằng phang lại theo sự chuẩn bị từ trước, hỏi một cách rời rạc kiểu 1,2,3,4 chứ không liên kết được giữa các câu hỏi với nhau như một cuộc nói chuyện tự nhiên. Sau interview thì em quên béng mất không gửi thank you letter cho interviewer. Sáng hôm sau em nhớ ra, mở mail ra gửi thì đã thấy Thank you letter do interviewer gửi cho mình! Nhục ơi là nhục. Kết quả là em bị ding không oan uổng.

Ôi chuyện buồn quá! Theo bạn thì em Hà mắc lỗi ở đâu? Nên sửa đổi gì? Bạn thử trả lời xem nào. 5 phút nhé…

Ok. Các vấn đề của em Hà và những kinh nghiệm rút ra như sau:- Chuẩn bị không kĩ. o Có rất nhiều câu cơ bản mà em không biết để chuẩn bị. Thông điệp em muốn nhấn là Creativity nhưng em lại không chuẩn bị những câu chuyện cụ thể, hấp dẫn, result-oriented để minh họa. Nên khi bị động, em đã không thể nhớ ra một chuyện gì thuyết phục mà em lôi một cái ví dụ rất trẻ con ra để kể. Có thể em sáng tạo thật nhưng ví dụ đó không đủ tầm để nói về khả năng của một người sắp đi học MBA. o Nghiên cứu về trường không sâu nên em không dám hỏi những câu hỏi sắc vì sợ nhỡ câu trả lời có trên website rồi. Thành ra câu hỏi dành cho interview cũng hơi yếu.- Thiếu tự tin. o Từ thiếu tự tin nên mới ngồi trước máy tính lướt chuột để quay. Điều này làm cho câu trả lời của em thiếu tự nhiên và không sáng tạo, không ngẫu hứng và thu hút.o Thiếu tự tin nên em làm cho bố mẹ cũng hồi hộp theo, đâm ra không khí cả nhà trước buổi interview là rất hồi hộp! – Quên không gửi thank you message sớm.o Cái này thì bó tay.

Lần apply 2008 tôi khá hài lòng với các cuộc interview của mình, mặc dù không làm thêm một cái mock interview nào nữa. Một năm đi qua, rút kinh nghiệm lần trước, cộng với va chạm nhiều với khách hàng và đối tác, tôi đối diện với các cuộc interview với vị thế khác. Phát đầu tiên là với Carlson tháng 9/2008. Đây không phải trường top 10, lại là interview trực tiếp và Linh thì rất nice nên tôi cảm thấy rất thoải mái. Tháng 12 interview với Duke qua phone với alumni, một cuộc nói chuyện rất tự nhiên và vui vẻ. Anh alumni của Duke sắc sảo và dễ thương. Tháng 1 interview với anh Nguyễn Bảo Hoàng, alumni Kellogg thì tôi cực kì hứng thú. Đây là một cuộc trò chuyện và chia sẻ thực sự chứ không phải là interview. Anh Hoàng nice tới mức bảo là (bằng tiếng Anh): Tao sẽ viết toàn điều tốt cho hồ sơ của mày. Nhưng năm nay là năm apply rất khó khăn nên tao cũng không biết kết quả sẽ như thế nào. Mày hãy thông tin cho tao khi có kết quả. Tôi cười và bảo sẽ thông báo cho anh dù là tin xấu hay tin tốt.

Sau những gì đã đi qua, tôi có thể chia sẻ với bạn những điều sau về interview.1) Chuẩn bị thật kĩ cho các câu hỏi interview. Ngoài các nội dung trong self assessment thì bạn nên bám vào Self image để viết các câu chuyện khác. Cũng giống như self assessment, chuẩn bị interview cũng là một quá trình quan sát bản thân. Bạn nên đọc thêm ở đây:http://www.vietmba.com/showthread.ph…ight=interview Sau đây là những câu tôi đã chuẩn bị/không chuẩn bị mà gặp phải trong mùa interview vừa rồi (hơi lộn xộn, thông cảm nha!). Tổng hợp từ các gợi ý của anh Tuấn Linh, Fulbrighter & Founder của Vong Tay Be Ban, anh Tường và một số forum:

How are you a good manager? (Duke)How do you deal with confict? (Carlson)What activities in Duke would you participate in? (Duke)What are the obstacles for Vietnamese companies to build strong brands? (Kellogg)———-Walk your resume focusing on leadership/ Introduce yourselfWhat is your post-MBA plan?Why MBA? Why [school name]?What do you see yourself doing 5 years in the future? Why? Tell me about a time when you saw the solution before someone else?Tell me about a time you overcame a problem/took initiative. Tell me about a time when you had to interact with people in a difficult situation.Tell me about a time you observed good or bad leadership, either in you or someone else. Did you ever have a bad manager that wasn’t doing well. What did you do?What are your strengths?What are things you need to improve on?Tell me about something you have done because you were curiousWhats unique about you that you can contribute to the [school] community? Some drill-down questions.Have you failed before? give me an example when you failed?What motivates you? What is your most significant accomplishment?Key skills/qualities that enabled you to accomplish these things?Is there anything you wished I would have asked you that I didn’t? Know what types of leadership style(s) you exhibit and be prepared to provide examples of situations where you exhibited those styles Tell me about a time you had to make a decision, how did you make it Tell me about a course in your undergrad that you considered influentialTell me about a good leader you have observed/worked for? What made him good? Some follow up questions on what makes a good leader.What’s the last book/movie you read What was your biggest obstacle? What characteristic a leader need?What film you like to watch?What is your passion?What is another special things abour yourself?Would you describe the situation in which you were criticized?Các phẩm chất của 1 MBA applicant mà bạn cho là quan trọngDescribe an ethical dilemma faced at work?What are the pros/cons of your style?In what way do you stand out from your peer group? Describe a situation where you have worked as part of a successful team. What role did you play?How you can contribute to the program and class? Why you think we should choose you? Why u chose marketing? Your career path? STAR (situation, task, action, result)Describe some of your projects?Tell about country branding program/business situation in VN? How do you like/ dislike your job?What would be your ideal job? What was the most difficult decision you ever had to make?In what way do you stand out from your peer group? Describe yourself as a leader in a specific situation? What were your biggest challenges? Your leadership style? Which events or activities represent turning points in your life ( i.e., when you changed direction)?What was your greatest failure and what did you learn from it? Singapore govt scholarship: unaware of social and political issues.What fear have you overcome? (How and why?) so young and had never run a business myself. Overcame: knowledge & confidence & respect.What do your friends most like (and dislike) about you? Helpfulness, sense of humor. Dislike: dont think dislike. We may be different we respect the differences.What are the four or five key words that would describe you? What on your list demonstrates this? Helpful, Creative, Ambitious, Charismatic.What do you want to do in free time? Your hobbies?What do you consider your biggest fault?What are the most valuable lessons you’ve learned from past work experiences?Which of the skills you’ve picked up at the positions listed on your resume here, do you feel will best translate into this position and why?Describe a problem you encountered at one of your jobs and how you handled it?What do you do to relieve stress?EXTRA-CURRICULAR ACTIVITIES Why you took part in such activities? Most memorable experience?Do you have any questions? What would your colleagues miss least about you?When was your belief challengedWhat are your strongest abilities?What skills would you be bringing to the classroom?What are your greatest strengths/weaknesses?What does “success” mean to you?What does “failure” mean to you?What are your three major accomplishments?What kinds of people do you enjoy working with?What kinds of people frustrate you?In the past year, what have you been dissatisfied about in your performance?What can you tell me about your past bosses? Dont talk bad anybody. If there is nothing good to say, just dont say it.Which is more important to you: money or the type of job?What have you learned from your activities in college?What qualities should a successful manager possess?What two attributes are most important in your job?What major problem have you encountered and how did you deal with it?

Bạn cần sắp xếp các câu trên theo mục lớn, vd: A) Your background B) Your field of study, C) Your career path D) Why [school] name E) Leadership F) Character G) Beyond Graduation H) Extra-curricular activities .

2) Đây là những điều anh Tường khuyên tôi. Advised: – Be specific- Exchange name card- Listen carefully to the questions, and then answer them in a succinct, honest, and sincere way. – The purpose of the interview is not for you to sell yourself. Rather it is for you to share with us the lessons learned in professional and personal situations, whether in the role of a team member, a team leader, or as an observer.

3) Những điều khác:- Hãy tự tin. Chẳng có gì đáng để không tự tin cả. Cùng lắm là ding chứ gì đâu! – Tự tin sẽ giúp bạn phát huy bản thân tốt nhất, ví dụ như tính hài hước.- Nhớ tắt di động. Vụ Duke tôi quên không tắt, đang interview thì có điện thoại, tôi bình tĩnh bảo Sorry, I have a call. Just a moment pls rồi ra tắt máy. Vào xin lỗi nó bảo tao quên ** tắt, alumni bảo không sao và chúng tôi vui vẻ nói chuyện tiếp.- Nghe tiếng Anh và tập nói thật nhiều trước thời gian interview tầm 1 tháng. Đợt đó tối nào tôi cũng bật CNN.- Chú ý vào timeanddate.com để kiểm tra giờ chính xác của cuộc interview. Trường chỉ gửi cho bạn giờ phỏng vấn tính theo múi giờ tại khu vực của trường, bạn phải tự xem nó ứng với mấy giờ chỗ bạn. – Nhớ gửi thank you email sau khi PV xong. Trong đó ngoài chuyện cám ơn thì có thể nhắc đến một chi tiết thú vị từ interview hoặc nêu một ý nào đó bạn muốn bổ sung cho một câu trả lời nào đó trong cuộc PV.- Trong trường hợp không phỏng vấn face to face và bạn không muốn phỏng vấn qua phone thì có thể đi sang nước khác để PV (thường là với alumni). Hơi tốn kém nên bạn cần tính xem có đáng đầu tư không. Hồi Duke tôi đăng kí đi Thái nhưng sau đó trường không có alumni PV ở Thái nên chuyển PV qua phone. Phỏng vấn face to face thường là vui và dễ diễn đạt hơn qua phone.- Trang phục: business attire. Với nữ thì thường là áo vét đi kèm với váy hoặc quần cùng bộ. Áo trong là sơ mi hoặc cổ tròn/quây/hai dây đều không sao. Giày có mũi che ngón chân. Dùng tất giấy nếu mặc váy. Mục này là Phương Hoa nem tư vấn cho tôi.- Anh Quang Haas, một trong những người đầu tiên giúp đỡ tôi hồi 2007, khi làm mock-interview cho tôi thì có khuyên là: Mỗi câu hỏi em chỉ có dưới 1 phút để trả lời. Nên phải to the point, gọn gàng. Bọn Mỹ không có kiên nhẫn để nghe một câu trả lời dài dòng. Điều này tôi luôn ghi nhớ về sau. Trên thực tế, sẽ có những câu bạn trả lời dài quá 1 phút, có những câu ngắn, thậm chí chỉ vài từ nhưng quan trọng là cách trả lời phải gọn gàng và sáng ý, và to the point.

12. NEGOTIATION

Bạn đọc thread này trong forum vietmba nhé: http://www.vietmba.com/showthread.ph…ight=negotiate Trong mọi trường hợp, lời khuyên thì nhiều nhưng quyết định thì của bạn. Cả bài viết của tôi cũng thế thôi, chỉ là một case study cho bạn tham khảo.

Khi tôi nhận kết quả của Duke thì chưa có gì trong tay để đàm phán vì round 1 tôi chỉ apply Duke và Carlson, Duke có kết quả từ tháng 12 trong khi Carlson phải giữa tháng 2 mới biết. Mà Carlson cũng không phải là đối trọng của Duke. Negotiate thì không thể để lâu. Suy đi tính lại tôi quyết định negotiate luôn với Duke trên cơ sở chính là: Việt Nam nghèo và tao là nữ nhưng đất nước tao đang thay đổi rất nhanh, trở thành cơ hội hấp dẫn cho thế giới và tao sẽ make impact cho Việt Nam cũng như đóng góp xyz cho Duke. Cũng nói thêm một cách vắn tắt là tao thích Duke vì sao.

Đến thời điểm này thì tôi negotiate được với Duke về scholarship từ 25% tuition lên 50%. Khi đàm phán Carlson thì tôi đưa tên Duke vào, bảo là Duke cho tao generous scholarship package. Kết quả Carlson chưa biết thế nào. Thông tin này trường yêu cầu là confidential. Hi vọng nếu một ngày đẹp trời Duke biết được thì cũng lượng thứ cho tôi, vì tôi post ra đây cũng do thiện chí muốn giúp đỡ các bạn khác, và biết đâu quảng cáo được tí cho Duke :p (công nhận Duke thật là dễ thương).

13. TIMELINE

Phù, vụ apply nhiều thứ phải nghĩ quá bạn nhỉ! Đừng lo, một timeline tốt sẽ giúp bạn phân bổ thời gian, nguồn lực và thực hiện một cách hiệu quả, để không phải va vấp và làm mọi thứ hai lần như tôi. Nhưng nếu có phải làm hai lần thì cũng chả sao, tái ông thất mã mà bạn. Nhưng dù sao đã làm thì phải quyết tâm!!

Mình tính ngược từ lúc bạn apply nhé. Ta xác định sẽ chiến round 1 cho nó nhiều cơ hội. Ok, chốt là tháng 10 phải xong toàn bộ 5 trường đi. Vậy timeline sẽ như sau:

Tháng 10&11- Hoàn thiện và Submit hồ sơ (nhớ kiểm tra checklist từ sớm)- Tham gia các MBA fair để phỏng vấn trực tiếp nếu có thểTháng 9- Xin fee waiver (nếu muốn)- Chốt trường sẽ apply- Tìm hiểu sâu về trường để lấy dữ liệu viết essay- Essay: viết sửa viết sửa viết sửa. Tháng 8- Nghiên cứu về trường, tìm người quen (việc này nên làm sớm hơn nữa thì càng tốt)- Đọc câu hỏi essay năm bạn apply (tầm này một số trường đã có) và nghĩ hướng- Ra shortlist 10 trường- Ké các bạn đi Mỹ học để gửi transcript sang Mỹ- Chuẩn bị LOR, CV- Đăng kí Chương trình Personal Coaching (xin mentor) trên forum vietmba (** biết forum us-guide có không, forum bên này cũng hay lắm). Có khi tháng 9, tháng 10 bạn mới có mentor nên đừng phụ thuộc vào chương trình này. Hãy chủ động tìm mentor ngoài chương trình Personal Coaching, tạo lập mối quan hệ càng sớm càng tốt.Tháng 7:- Làm self-assessment (việc này nên làm sớm hơn nữa thì càng tốt)- Đọc các essay năm trước và brainstorm (các essay năm sau thường chỉ khác 1 tí hoặc thậm chí giống y chang luôn).Tháng 6:- Thi xong GMAT, TOEFL/IELTS- Tìm hiểu thông tin về hệ thống giáo dục Mỹ, các nội dung liên quan đến apply- Tìm thông tin về trường, đăng kí vào mailing list và yêu cầu trường gửi brochure- Chuẩn bị các giấy tờ cần công chứng/ xác nhận (nếu trường nghỉ hè thì phải làm sớm hơn)Tháng 5: – Đăng kí thành viên forum vietmba và us-guide càng sớm càng tốt, chịu khó post bài để đóng góp + làm quen + đọc được các thread có nội dung sâu về MBA bị đặt chế độ private + tìm cơ hội có được mentor. Nên nhìn trước ngó sau trước khi post bài, nhỡ có bị ban nick hoặc bị mắng thì cứ bình tĩnh, từ từ rồi khoai sẽ nhừ – Làm trước càng sớm càng tốt những việc nêu trên nếu có thể – Làm các việc khác mà tôi quên không kể ra ở đây!

Cái timeline này là tôi kể ra những việc chính bạn cần làm và áng chừng thời gian. Nếu bạn làm những việc này sớm hơn thì tốt, nhưng nếu muộn hơn thì chắc cũng không chết đâu. Nhưng rõ ràng cơ hội sẽ giảm đi. Hồi apply tôi dán 1 câu lên trên vách bàn làm việc của mình. Câu đó như sau:Do chậm trễ, một việc dễ biến thành việc khó.Do chậm trễ, một việc khó biến thành việc không làm nổi.

Mặc dù đã hô khẩu hiệu to như thế nhưng bệnh nước đến chân mới nhảy ngấm hơi bị sâu trong máu tôi (hix, tôi tự bao biện là mình bận thế cơ mà!). Cái giá của nó là bị ding 50% số trường. Một điều hết sức củ chuối suốt quá trình apply của tôi là làm cái gì cũng sát deadline và gấp gáp. Mặc dù đã thử một phát từ 2007 nhưng đến 2008 mọi thứ vẫn như mới, ngoài điểm GMAT có trong tay. Bốn trường tôi nộp trong năm 2008 chỉ có Minnesota là tử tế nhất còn 3 trường kia thì đến gần deadline còn phải suy nghĩ xem mình có nên chờ round sau không. Với Duke (round 1, giữa tháng 10), tôi gửi anh Tường xem essay trước 1 tuần 10 ngày gì đó và viết em xin lỗi vì gửi anh hơi sát ngày. Với Minnesota (round 1, đầu tháng 12), tôi cách deadline 3 ngày và viết là em xin hứa đây là lần cuối cùng em làm gấp gáp thế này (đúng giọng lưỡi viết bản kiểm điểm). Nhưng đến Kellogg (round 2, tháng 1) thì tệ đến mức đến chiều ngày deadline vẫn còn cặm cụi với essay nên thành ra không dám gửi anh xem nữa (các bạn nhớ nhé, đừng bao giờ hứa với ai đây là lần cuối cùng). Đến Wisconsin (round 2, tháng 2) thì mất dạy vô cùng là 2 ngày trước deadline tôi phát hiện ra mình bị sót 3 essay hỏi về các skill gì gì đó, trong khi 4 essay lớn thì vẫn chưa cái nào hoàn thiện!!! Cuống cuồng đến tận 12h đêm ngày deadline thì nhắm mắt submit .

Tôi nghe giang hồ đồn là một số mentor sẽ yêu cầu bạn gửi essay trước 1 tháng để họ sắp xếp thời gian comment. Như thế mà sau 1 tháng họ bảo bạn phải viết lại thì bạn dễ hy sinh lắm. Có mentor thì chỉ comment trên hồ sơ final của bạn thôi. Điều này hoàn toàn thông cảm được vì ai cũng bận rộn với chuyện học hành, công việc, cuộc sống Không phải ai cũng may mắn được anh Tiến và anh Tường làm mentor như tôi để mà lấn lướt :p Nên bạn phải trao đổi với mentor trước và thống nhất về cách phối hợp và thời gian. Bạn phải nỗ lực để chứng tỏ rằng mình là người xứng đáng được nhận sự giúp đỡ.

Lời kết: Con đường MBA cũng giống như một cuộc phiêu lưu. Bên cạnh những thách thức và khó khăn, bạn sẽ có những người bạn đường mới, những khám phá mới, những cảm xúc mới. Cuộc sống phong phú hơn, rộng lớn hơn

Đây chỉ là chặng khởi đầu. Bản thân tôi sẽ có rất nhiều điều phải làm phía trước. Những thách thức tôi chưa bao giờ biết đến. Nhưng tôi vững tin vì luôn có những người sẽ giang tay giúp đỡ khi tôi cần. Bài viết này tôi không có điều kiện nhắc hết được tên những anh chị, bạn bè đã chia sẻ, động viên và hỗ trợ tôi trong suốt quá trình apply. Tôi luôn nhớ đến họ và luôn cầu chúc cuộc sống sẽ luôn mỉm cười với họ. Họ đã truyền cảm hứng cho tôi để thắp lên mong ước tạo dựng một cộng đồng người Việt đoàn kết, trí tuệ và khao khát vươn tới.

 

Tác giả: Minh Hà MBA

Đời du học (Mỹ) không như là mơ

Như đã hứa cách đây không lâu là mình sẽ viết một bài chia sẻ về cuộc sống du học sinh để các bạn ở nhà có một cái nhìn chân thực về đời du học, tránh những mơ mộng hay ảo tưởng để rồi sang đó bị “vỡ mộng” và phải đối mặt với vô vàn khó khăn mà các bạn không lường trước. Bài viết này sẽ tập trung nói về các khó khăn mà du học sinh Việt Nam thường gặp phải khi đi du học. Tuy là có rất khó khăn như vậy, nhưng không phải là không thể làm được, bởi lẽ có bao nhiêu thế hệ đi du học trước đây còn khó khăn, thiếu thốn hơn bây giờ nhiều mà họ vẫn vượt qua được, thì tại sao chúng tại lại không thể phải không nào? Mình mong tất cả các bạn, sau khi đọc bài này, không cảm thấy e ngại, chùn bước mà sẽ tiếp tục tinh thần muốn đi du học, bởi với mình để thành công khi du học, bạn cần có một sự nỗ lực lớn hơn nhiều lần nỗ lực thông thường. Và khi đó, mọi chông gai đều có thể vượt qua hết.

 

Vỡ mộng

Có lẽ chúng ta ở Việt Nam biết đến Mỹ qua phim ảnh là chủ yếu, ở đó nước Mỹ thật đẹp, thật hào nhoáng, hiện đại. Nào là San Francisco với cây cầu Golden Gate nổi tiếng thế giới. Nào là Washington DC với những tòa nhà quyền uy. Hay là Los Angeles với những minh tinh màn bạc. Vâng, cái đó đúng nhưng chỉ là một phần nhỏ của nước Mỹ. Phần còn lại của nước Mỹ, rất tiếc lại không hào nhoáng, lộng lẫy và choáng ngợp như thế. Rất nhiều trường đại học của Mỹ được đặt tại các khu vực khá hẻo lánh, xa trung tâm, nên xung quanh khá là vắng vẻ, buồn tẻ và chán ngắt. Tôi thì học ở tiểu bang Missouri, quả đúng như cách phát âm tên bang, nó khá giống từ “misery” tức là “tội nghiệp”. Sau này, khi có dịp đi qua nhiều bang nông thôn của Mỹ, tôi mới nhận thấy là bên cạnh những thành phố lớn sôi động, náo nhiệt thì nông thôn nước Mỹ rộng lớn còn khá buồn tẻ. Nếu bạn đang sống ở Hà Nội hay Sài Gòn mà bạn phải sang những thành phố nông thôn này, thì chắc chắn bạn sẽ “vỡ mộng” về một Hoa Kỳ lộng lẫy. Ở những thành phố nông thôn của Mỹ, phương tiện công cộng rất hạn chế, không tiện lợi như bus ở HN hay SG. Ăn uống, chợ búa thì xa xôi nên phải có xe hơi, chứ không phải chạy ra đầu ngõ là có ngay phở, bún, miến như ở nhà. Điều này bạn sẽ cảm nhận được sự bất tiện vào mùa đông.

 

 

Tuyết – giấc mơ tan tành

Mình đoán là với các bạn ở Việt Nam, chắc hẳn ai cũng có một ao ước là được nhìn, chạm và chơi với tuyết. Với các bạn gái lãng mạn hơi xíu thì chắc ước mình được sang Mỹ để ném tuyết như anh Bae Yong Jun của Bản tình ca mùa đông, hay tung tăng đi học khi tuyết rơi bay bay như trong phim Truyện tình Harvard. Lúc mới sang, ngày đầu tiên nhìn thấy tuyết, mình cũng vô cùng háo hức, chạy ngay ra ngoài để tuyết rơi vào tay. Sau này đó, thì giấc mơ tuyết tan biến và nhanh chóng trở thành sự căm ghét. Tuyết mới rơi xuống, trắng, bông, sạch. Nhưng sau đó, nó tan chảy ra và trộn vào bùn đất ở đường thì thôi rồi bẩn khủng khiếp. Mà khi có tuyết thì lạnh tê tái, ngày đầu do háo hức còn ra ngoài, đợt sau có tuyết thì thôi nằm trong nhà đắp chăn, đọc sách, nghe nhạc ngắm tuyết rơi ngoài cửa sổ là đủ rồi. Người yêu có rủ đi ném tuyết hay nặn người tuyết, mình cũng xin hoãn. Tuyết cũng khá nguy hiểm nữa, vì nó làm đường rất trơn và thậm chí mặt đường đóng băng nên lái xe rất dễ gây tai nạn. Chính bản thân mình đã có lần được em “tuyết” ép phải trổ tài drift trên mặt đường, may mà không va phải thằng nào chứ không thì mệt.

Du và học

Giờ thì đến chuyện học, nhiều bạn thuộc diện COCC, do bố mẹ thường đi study tour mà study thì ít mà tour thì nhiều, nên nhiễm cái gen, cậy có tiền nên đi du học để giải quyết khâu “oách” là chính nên coi nhẹ việc học hành, đi du học thì có vẻ không quan tâm lắm tới chuyện học mà quan tâm tới du nhiều. Nếu bạn đi du học mà xác định việc học là nhẹ nhàng, rất có thể bạn đã mơ tưởng. Các trường đại học chuẩn (ở đây ý mình là được kiểm định chất lượng, chứ không phải trường rởm bán bằng) có những đòi hỏi khá khắt khe với sinh viên. Trường càng rank cao, nổi tiếng thì đòi hỏi càng khắt khe hơn. Đây cũng là một điểm lưu ý của mình với các bạn khi chọn trường là nên chọn trường phù hợp với năng lực và khả năng của mình. Giống như lượng sức gánh được 50kg thì có thể cố thêm tí gánh bao 60kg, nhưng mà gánh bao 100kg thì coi chừng gãy lưng. Thực tế mình thấy là ở Việt Nam, nói đến du học Mỹ, các bạn chỉ quan tâm tới Harvard, Yale, Princeton hay Stanford, còn mấy trường ít tên tuổi thì lại không quan tâm lắm. Nhưng các bạn thấy là nếu đi học cao học, thì ranking của graduate school trong từng trường đại học đó mới quan trọng, và có rất nhiều đại học tên không nổi lắm, nhưng ngành học cụ thể lại có thể rank cao hơn cả Harvard. Do vậy, khi chọn trường, mình thấy quan trọng nhất là phải chọn trường “phù hợp” với khả năng học tập của bạn chứ không phải giải quyết khâu “oách”. Một sự thật, là sức ép ở các trường đại học nổi tiếng là rất lớn. Các trường hợp sinh viên tự tử do sức ép học tập là chuyện không còn xa lạ. MIT hàng năm vẫn có sinh viên tự tử. Như hồi lên New York University thăm cô bạn, cô bạn tôi dẫn đi thăm thư viện trường, một tòa nhà cao và rất hiện đại. Đang say sưa ngẩng cổ lên ngắm, cô bạn bảo mới rồi có 1 cậu học hành chán, mới nhảy từ trên xuống chết ngay tại chỗ, hic. Còn bản thân mình khi đi du học bên Mỹ thì cũng đã thực sự chứng kiến 2 trường hợp du học sinh Việt Nam phải về nước giữa chừng vì không theo được mà 2 bạn đó ở Việt Nam đều học giỏi và được học bổng sang Mỹ học cả. Lấy dẫn chứng cụ thể thế để các bạn thấy là mình không phải là kể chuyện không có dẫn chứng để hù dọa các bạn. Học đại học và cao học ở Mỹ rất vất vả, cái khổ nhất là phải đọc rất nhiều mà toàn là sách tiếng anh dầy cộp. Nếu không có kỹ năng đọc lướt, bạn sẽ không bao giờ hoàn thành bài đọc mà giáo sư giao mỗi tuần vài trăm trang sách. Do tiếng anh không phải là ngôn ngữ mẹ đẻ của chúng ta, nên khả năng đọc và tiếp thu của chúng ta chậm hơn tụi Mỹ nhiều, cho dù điểm tiếng anh của chúng ta cao chót vót, do vậy phải có kỹ năng đọc lướt để lấy ý chính, chứ ngồi chăm chú đọc, cả đời du học sinh sẽ chả bao giờ đọc hết được lượng sách yêu cầu. Thế nên, mình thấy mấy em du học sinh sang Mỹ, chả biết trường của mấy em ấy thế nào, hoặc các em ấy học kiểu “thần đồng” gì mà vẫn sản xuất “Vlog” sòn sòn như gà đẻ trứng để chém gió trên mạng ấy mà vẫn học “khá và giỏi” được thì cũng “sợ”  phết đấy. Chả biết học xong về nước làm gì, hay lại tự phong mình cái chức “giáo sư” như cậu cử nhân Đại học nông nghiệp làm ở FPT rồi lên VTV3 “chém gió” thành thần, phán nhăng phán cuội, phản khoa học, phản giáo dục.

 

 

Sick

Lần đầu tiên tôi ra nước ngoài năm 2006, lúc đó tôi mới 22 tuổi và đang học năm 2 đại học, khi đó tôi bị ngộ độc thực phẩm do ăn hải sản và phải vào bệnh viện cấp cứu gấp. Lúc xe cứu thương đến đưa tôi đi, thứ duy nhất tôi mang theo là cuốn từ điển. Bởi lúc đó, trong lúc đau ốm như vậy, đầu óc tôi không còn tâm trí nào để nói tiếng Anh nữa. Lúc đó, tôi chỉ mong được ở Việt Nam được nói chuyện bằng tiếng Việt với bác sỹ và người thân để cảm thấy an tâm. Trong lúc đau, nhiều lúc tôi rất sợ cái cảm giác mình phải chết ở nơi đất khách. Có vẻ hơi dramatic, nhưng chính sự kiện đó khiến tôi sau này khi đi du học rất sợ bị ốm. Do vậy, khi đi du học, tôi mang 1 hộp rất nhiều thuốc mà nhiều loại không dễ mua ở Mỹ vì ở Mỹ nhiều loại thuốc phải có đơn của bác sỹ mới mua được. Đây cũng là lời khuyên của mình với các bạn sắp đi du học là nên mang theo mấy loại thuốc thiết yếu nhất để phòng thân. Hôm nào rảnh, tôi sẽ viết 1 bài chi tiết về những thứ bạn nên mang đi và không nên mang đi khi du học. Việc giữ cho mình một sức khỏe tốt cả về thể chất lẫn tinh thần là một điều tối quan trọng khi đi du học. Tôi nhấn mạnh ở đây là cả sức khỏe tinh thần nữa, bởi có thể thể chất của bạn khỏe mạnh, nhưng sức khỏe tinh thần của bạn không tốt, nó sẽ kéo sức khỏe thể chất xuống nhanh khủng khiếp. Nhiều bạn sẽ thắc mắc sức khỏe tinh thần ở đây là gì? Đó là giấc ngủ, trạng thái hạnh phúc, nỗi cô đơn, nỗi nhớ nhà, sự hưng phấn. Nhiều bạn du học sinh khi mới sang do lệch múi giờ nên hay bị mất ngủ, nhiều người nhanh chóng điều chỉnh cơ thể để thích nghi, nhiều bạn không thể ngủ được. Đây là vấn đề hệ trọng, bên nên đi khám bác sỹ. Bởi nếu mất ngủ dài ngày, thể chất của bạn xuống nhanh khủng khiếp và gây ra hàng loạt hệ quả khác. Rồi nhớ nhà, cô đơn, những cảm giác này thường hay xảy ra với du học sinh khi mới bỡ ngỡ nơi đất khách quê người. Những trạng thái cảm xúc tiêu cực này là bình thường nếu chỉ tồn tại trong thời gian ngắn, nhưng nếu nó kéo dài thì sức khỏe tinh thần của bạn đang có vấn đề cần lưu tâm. Bởi tối nào bạn cũng khóc, cũng buồn thì còn đâu tâm trí mà học. Rồi một điều nữa là cảm giác hưng phấn, cái  này mà không kiểm soát tốt cũng gây ra nhiều hệ quả. Bạn cứ như trên mây, chưa học xong Master đã lo tìm trường PhD. Được nhận vào Harvard là cứ bay bay trên mây do các bạn ở Việt Nam tung hô lên mây xanh mà quên mất Harvard chuẩn bị “vặt lông” trụi con vịt béo tốt ở Việt Nam sang thành con vịt gầy tong teo sau vài năm nhập học…vv Do vậy, cố gắng đừng để dính vào bất cứ một cái “sick” gì như “car-sick”, “home sick” hay real sick (đau ốm vô viện) . Hôm nào rảnh sẽ viết về love sick để giải đáp thắc mắc của một số bạn có gửi message hỏi là có nên yêu hay không? Người yêu ở nhà thì xử lý ra sao? Vv…

 

 

Shock văn hóa

Hồi Việt Nam, xem phim hành động Mỹ thấy bắn nhau chí chóe thích ơi là thích, vì cái thằng diễn viên rõ đẹp trai, cơ bắp, bắn chết xừ nó rồi mà vài tháng sau vẫn ra phim mới, bắn nhau kinh hơn. Vậy mà khi sang Mỹ, thấy súng ống là sợ phát khiếp, vì tụi Mỹ này nó xài súng thiệt, đạn thiệt, bắn 1 cái là mình lên tin tức trên CNN hay NBC được một lần là hot và mãi không có lần 2 đâu các bạn ạ. Ngày đầu tiên sang Mỹ, khó ngủ, bật ti vi lên xem bị shock khi xem chương trình thực tế mô tả các buổi mà cảnh sát Mỹ rượt đuổi những kẻ trộm cắp xe hơi, hay cướp có vũ trang. Thấy cảnh đấu súng thật khủng khiếp, bắn chết  ngay tại hiện trường chứ không bắn đẹp như phim mình thực sự được cảm nhận cái culture shock đầu tiên khi sang Mỹ. Rồi thực tế là khi đi du học, bạn sẽ thấy rất nhiều những cú shock văn hóa khác.

Rồi còn nhiều chuyện shock lắm, như chuyện cướp, trấn lột, rồi “hấp diêm” các bạn nữ sinh đi học về khuya mà trường mình thường hay xảy ra như cơm bữa. Rồi chuyện sex tự do của tụi Mỹ ủng hộ “rân chủ”. Rồi chuyện ở Mỹ, bố mẹ, ông bà mà già nó tống ra nhà dưỡng lão hoặc sống một mình xa con cái. Rồi chuyện người nghèo ở Mỹ học hành đàng hoàng đứng ăn xin ở ngã tư, hè phố, phải sống bằng tem phiếu trợ cấp của chính phủ. Nhiều chuyện sẽ làm bạn khá ngạc nhiên và shock đó.

Kỳ thị chủng tộc

Kỳ thị chủng tộc là vấn đề có tính lịch sử của nước Mỹ. Ngay ông tổng thống da đen đầu tiên của nước Mỹ – Obama còn bị không ít kẻ đe dọa giết thì những người phó thường dân còn bị kỳ thị thế nào. Ở ngay trường mình, hồi đó là năm 2010 khi mình vẫn đang học, có 2 cậu sinh viên Mỹ trắng, mang rải những gói bông trắng trước cửa trung tâm văn hóa của người da đen trong trường để biểu thị sự kỳ thị những người da đen trước đây đều là nô lệ tại các đồn điền trồng bông. Sau đó, vụ này bị làm ầm ĩ lên do người da đen ở Mỹ khá đông và khá đoàn kết nên 2 cậu sinh viên bị cảnh sát  bắt và trường buộc phải cho  nghỉ học. Nói rõ thế để các bạn thấy ngay bây giờ sự kỳ thị chủng tộc là khá rõ và đậm ở Mỹ, không chỉ giữa người da trắng với người da đen, mà còn cả da trắng với da vàng như người châu Á chúng ta nữa.

Tôi không biết các bạn khác cảm nhận thế nào, chứ tôi thấy người da đen (trừ tụi đầu trộm, đuôi cướp) khá thân thiện và hòa đồng với dân da vàng Việt Nam, hơn là tụi da trắng. Tụi da trắng thường look down người châu Á. Một điều đáng buồn nữa là chính dân Việt cũng kỳ thị dân Việt. Cụ thể là một số người dân Việt người gốc miền nam dạt sang Mỹ sau biến cố năm 1975 vẫn còn ôm lòng thù hận nên họ rất ghét người việt gốc Bắc, họ thường gọi là dân Bắc Kỳ để thể hiện sự kỳ thị và căm thù. Khi tôi sang bang California chơi, tới khu Little Saigon lại nhớ lời cô bé học ở Mỹ dặn là anh cứ nói tiếng Anh đừng nói tiếng Việt để tránh bị họ ghét hoặc không ưa mình. Khi tôi đến khu Phước Lộc Thọ nổi tiếng, tôi chả dám hé răng nói nửa câu tiếng Việt. Đang chụp ảnh ở ngoài khu Phước Lộc Thọ, có 1 em việt kiều, rõ là xinh xắn, đáng yêu chạy ra hỏi chuyện rồi còn tạo dáng để mình chụp nữa, xong rồi em hỏi mình bằng tiếng Anh, mà mình thì đang ú ớ chưa nghĩ ra gì thì trả lời. Kể mà không có sự kỳ thị Nam – Bắc thì chắc là mình đã quen được em xinh tươi Việt kiều. Sau đó ra ngồi uống café ở quán Việt, kêu ly cà phê cũng phải nói bằng tiếng Anh, cảm thấy rất buồn khi ngồi uống cà phê như là ở sài gòn, ngắm những ông cụ cỡ 50-60 ngồi đánh cờ tướng giết thời gian mà thấy thương cho một thế hệ, giờ sống nơi đất khách, đợi ngày gần đất xa trời .

Tụi dân Mỹ thì thể hiện sự kỳ thị với dân da vàng thì rõ rồi. Nhiều khi đi đường, nó thấy mình nó nói mấy câu gì đó mà mình biết là nó chửi hoặc nói đểu mình, nhưng mà tốt nhất là giả vờ như không nghe thấy. Đừng nghĩ mình 120 điểm TOEFL mà quay lại văng các loại hình ra với nó để thể hiện trình độ tiếng Anh là mình ngon hay khả năng nghe nói tốt. Dẫu sao mình không có sức để mà văng “fuck” với tụi Mỹ được, nó khỏe lắm. Với cả, làm nó nổi điên lên mà rút súng ra thì không khéo lên trang nhất báo địa phương mục “cáo phó” cũng nên =)). Thôi thì quân tử “tránh voi chả xấu mặt nào” hehe.

Reverse Culture Shock – hay là Shock văn hóa ngược

Ôi zời, chưa hết shock vì những gì xảy ra bên Mỹ, thì vèo 1 cái đã học xong, phải về nước phải hứng chịu cái gọi là “shock văn hóa ngược”. Đó chính là cái biểu hiện khi bạn shock khi chứng kiến những gì khi trở lại Việt Nam. Điều đầu tiên là “thất nghiệp ngắn hạn” đó là khi về bạn không có việc làm ngay. Đó có thể là vì bạn tự nguyện “thất nghiệp” do không chọn được việc ưng ý, hoặc là “thất nghiệp khi đang có việc” là khi bạn chấp nhận làm tạm ở một chỗ khá tệ so với kỳ vọng của bạn với tấm bằng bạn có được. Ví dụ, có bằng Harvard mà làm nhà nước lương 2,5 triệu/ tháng có thể coi là “thấp nghiệp khi đang làm việc”. Nhiều bạn trước khi đi du học về cứ nghĩ là khi mình về, chắc mình ghê lắm đây, chắc phải có công ty trải thảm đỏ từ sảnh đến quốc tế sân bay Nội Bài đón, nhưng thực tế là không phải vậy. Nhiều bạn về, thời gian đầu khá vật vã tìm việc. Bởi việc bạn có một cái bằng sau 2 năm học ở Mỹ đồng nghĩa với việc bạn sẽ hụt mất 2 năm kinh nghiệm gần nhất tại Việt Nam. Mà bây giờ, ở Việt Nam người ta tuyển dụng bắt đầu coi trọng kinh nghiệm rồi. Sẽ có lúc bạn sẽ nghe thấy họ nói bóng gió rằng “sợ học Mỹ về, toàn kiểu Mỹ không, không phù hợp với văn hóa Việt Nam” cho mà xem. Hơn nữa, nếu thằng sếp học hành lẹt đẹt, chắc chả bao giờ muốn tuyển 1 thằng học Mẽo về để cãi mình và dạy mình phải làm gì. Khổ thể, làm sếp là phải sĩ , làm quân thì phải dốt và ngoan. Sau chuyện việc làm được giải quyết là đến chuyện “hôn nhân” khi mà chưa có ai thì việc phải nghe “ca cải lương” của các cụ nhà là một cú shock khá lớn với du học sinh về nước. Khổ nỗi, là cũng hăng hái, nhiệt tình đi tìm “một nữa” lắm, nhưng khổ cái học xong về nước già xừ nó rồi, lại thêm cái bằng Mỹ nữa, làm các “một nửa” đang còn available đếch dám tiếp cận vì trong bụng nghĩ “anh/em ấy có bằng Mẽo, chắc gì đã ưa 1 đứa đại học trong nước” như mình. Và đã giỏi lại còn thêm đẹp nữa, đúng là cái tội. Mà cái tuổi nó đuổi xuân đi, nên sau khi học xong về nước không có người yêu là một cú shock văn hóa ngược khá mạnh mà phải trải qua mới thấy sức ép từ nhiều phía nó lớn thế nào. Nào là bố mẹ thì không nói, còn thêm bạn bè đứa nào cũng up ảnh con cái xinh xắn lên facebook, nhiều khi lúc đó mình nghĩ các bạn đi du học sẽ thấy sự đánh đổi khá nhiều khi quyết định đi du học, nhưng sự hy sinh nào chả có mất mát, được cái này mất cái kia. Mình thì tin vào duyên, chả việc gì phải lo nghĩ nhiều, cứ ăn chơi cho đời phớ lớ, đến Chí Phèo còn có Thị Nở huống chi ta ở bển mới về, hehe. Rồi còn nhiều chuyện shock ngược lắm, như văn hóa đường phố, văn minh đi đường, rồi chuyện tình cảm, chuyện đối xử giữa người với người nơi công cộng, nơi làm việc. Shock lên shock xuống luôn, shock mãi thành quen, hết shock luôn ấy mà. Không có gì phải lo lắng quá.

Chuyện tiền bạc

Ngày trước, tôi có một cô bạn, cô này thì thích đi du học “crazy” luôn, kiểu như là sống chết cũng phải sang Mỹ du học. Tôi thì khuyên rằng khi nào đảm bảo tài chính (hoặc là có tiền, hoặc là có học bổng full) hẵng sang, nhưng không nghe. Sau này sang Mỹ, tôi có tình cờ đọc blog của cô ấy thì thấy cũng rất khổ, phải đi quét cứt gà ở trang trại của người Mỹ, phải đi nhặt táo, hái dâu để làm thêm có thêm thu nhập. Quả thực rất vất vả. Tôi thì may mắn được học bổng toàn phần Fulbright nên không phải làm thêm để kiếm sống, nhưng xung quanh tôi, những bạn được trường miễn học phí, sang đó phải làm Trợ lý giảng dạy (TA) hay trợ lý nghiên cứu (RA) cho giáo sư để được trả lương hàng tháng để dùng vào trang trải sinh hoạt phí như thuê nhà, ăn uống, đi lại thì khá vất vả. Mà cũng khá là mệt mỏi và mất thời gian đó, chứ không êm đẹp như bạn nghĩ đâu. Bạn cứ hình dung, bạn đi học cả ngày, rồi về phải chấm bài cho giáo sư, chuẩn bị đề thi, soạn giáo trình…vv thì còn sức đâu mà học mà chơi nếu không cố gắng gấp 2 lần người khác. Dẫu sao thì TA, RA vẫn còn là nhẹ nhàng và trí tuệ hơn rất nhiều những việc tay chân khác mà sinh viên Việt Nam làm khi đi du học rồi. Tụi Mỹ khi tôi sang đó, nó nói là có những loại việc nó xếp vào dạng 3D (dirty, cái gì nữa tự nhiên quên rồi, đại loại là kiểu bẩn thỉu, rẻ mạt, tay chân) mà tụi Mỹ trắng không làm thì dành cho tụi nhập cư làm, kiểu như lao động tay chân. Sinh viên việt Nam sang du học thì làm đủ thứ nghề để sống, chủ yếu là bưng bê, lau dọn, tay chân là nhiều vì mình không phải dân bản xứ, cho dù TOEFL 120 nó vẫn không đánh giá tiếng anh của mình bằng một thằng nói lắp người Mỹ. Do vậy, bạn nên đảm bảo làm sao để tài chính không phải là một sức ép quá lớn khi đi du học. Vấn đề tiền bạc sẽ làm bạn hết sức đau đầu và mệt mỏi ảnh hưởng trực tiếp tới tâm lý học hành của du học sinh. Nhiều bạn, do gia đình cũng khó khăn, sang đấy mới thấy chi phí tốn kém và đắt đỏ như thế nào, nhưng cũng không dám email về xin bố mẹ vì thương bố mẹ quá, sợ bố mẹ phải đi vay nợ cho mình đi học nên thành ra hoàn cảnh rất khó xử. Do vậy, lời khuyên của mình là hãy tìm cho mình một nguồn tài chính đảm bảo để không phải suy nghĩ quá nhiều về chuyện tiền bạc khi đi du học. Khi đó, đầu óc của bạn sẽ có nhiều thời gian để tập trung vào suy nghĩ học hành hơn.

Kết luận:

Đi du học là một quyết định táo bạo và quan trọng và bạn nên cân nhắc kỹ khi đưa ra quyết định này, bởi có thể bạn sẽ phải mất nhiều thứ đáng giá khác. Ví dụ, bạn đang làm một vị trí rất tốt, cơ hội thăng tiến cao, lương cao mà bỏ đi du học thì sau khi đi du học về rất có thể bạn cho dù có bằng cao hơn nhưng khó có lại vị trí mà nhiều người mơ ước như trước nữa. Hoặc là đang yêu, đi du học đành chia tay, sau này về lại tiếc nuối vì người yêu đã lập gia đình và sống hạnh phúc, còn mình thì có tấm bằng từ quê hương Obama nhưng tối đến chả ma nào đến rủ đi hẹn hò. Hoặc là đang có chồng, có con, đùng đùng đi du học  một mình, chồng ở nhà buồn quá sang tâm sự với con bé đồng nghiệp thế là chả hiểu tâm sự thế nào, bụng con bé kia càng ngày càng to. Và hàng tỉ các mất mát khác. Nhưng mà có sự hy sinh nào mà không có mất mát ít nhiều. Do vậy, lời khuyên của mình là các bạn nên cân nhắc kỹ khi đi du học để chọn được phương án có lợi nhất trong các phương án có thể. Mình khuyên các bạn nên đi du học khi còn trẻ, và khi chưa vướng bận tình yêu và gia đình. Như đã nói ở trên, bài viết này viết ra không phải để “hù dọa” các bạn mà để giúp các bạn có đầy đủ thông tin để đưa ra một cái “informed decision” tốt nhất cho mình. Dẫu có muôn vàn khó khăn, thử thách, thậm chí là “mất mát”, nhưng mình vẫn luôn động viên các bạn nào có ước mơ du học, hãy đi du học, bởi nó sẽ thay đổi cuộc đời bạn khá nhiều, và giúp bạn không còn là “con ếch ngồi ở đáy giếng Việt Nam” nữa. Và điều quan trọng nhất vẫn là “chỉ cần có một ước mơ”, rồi mọi chuyện sẽ đâu vào đó.

Chúc các bạn may mắn!

 

Trần Ngọc Thịnh

Fulbrighter chia sẻ kinh nghiệm săn học bổng chính phủ Mỹ

Mặc dù đã gần 8 năm kể từ khi được nhận học bổng danh giá Fulbright cho bậc thạc sĩ ngành PR tại trường đại học Ball State – Indiana, Mỹ trong niềm vinh dự và hạnh phúc lớn nhưng những trải nghiệm quý giá ở thế giới có nền giáo dục hàng đầu này đã giúp cô gái xứ Huế Nguyễn Thúy Hạnh trở thành một con người khác với một tinh thần và suy nghĩ hoàn toàn khác.  Đó là một tinh thần dám đương đầu với thử thách, dám tư duy vượt giới hạn (out of the box), là trân trọng sự khác biệt…

Nhân dịp học bổng Fulbright của chính phủ Hoa Kỳ đang tiếp nhận hồ sơ cho bậc thạc sĩ năm học 2017-2018 , sinhvienusa đã có dịp trò chuyện cùng Thúy Hạnh về những kinh nghiệm mà chị đã thành công với Fulbright ngay lần đầu tiên. 

Mặc dù cũng rất lâu kể từ lúc chị nhận được học bổng Fulbright ( 2008) nhưng chị có thể chia sẻ những trải nghiệm khó có được lần hai trong đời này?

Thúy Hạnh: Rất vui khi được có cơ hội chia sẻ những kinh nghiệm về việc tìm kiếm học bổng của mình. Fulbright là học bổng vô cùng uy tín, chú trọng vào việc mang đến một chương trình học chất lượng tốt nhất và nhiều trải nghiệm về văn hóa quý giá cho các Fulbrighter. Những gì các Fulrbighter có được không chỉ là kiến thức chuyên môn về ngành họ theo học mà còn là những trải nghiệm văn hóa, vốn sống, và các kỹ năng mềm vô cùng quý báu. Bản thân mình đã ấp ủ “Giấc mơ Mỹ” từ khi còn ngồi trên giảng đường Đại Học nên sau khi đã “gom” đủ 2 năm kinh nghiệm, mình hào hứng nộp hồ sơ ngay.

Những giai đoạn quan trọng của học bổng Fulbright là Vòng nộp hồ sơ, Vòng phỏng vấn, Vòng thi các chứng chỉ (TOEFL, GRE, GMAT), Vòng chọn trường, và Chuẩn bị lên đường. Ở vòng nộp hồ sơ và phỏng vấn, hãy xem đây là cơ hội để bạn thể hiện bản thân. Hãy tự tin và hãy là chính mình –hãy viết những ước mơ, hoài bão, và những câu chuyện của riêng mình. Đừng viết những gì mà bạn nghĩ người khác sẽ muốn đọc.

Học bổng Fulbright mất hơn 1 năm từ vòng nộp hồ sơ đến giai đoạn lên đường, tuy mất rất nhiều thời gian nhưng phần nào cũng nói lên được sự kỹ lưỡng, chăm chút và chất lượng của học bổng.

 Thời gian ấy, tại sao chị lại quyết định chọn con đường du học Mỹ? 

Lý do mình chọn học bổng ở Mỹ xuất phát từ cả lý do chủ quan và khách quan. Về mặt khách quan, ngành học của mình là Truyền thông (PR) và sau khi tìm hiểu, mình vô cùng hào hứng khi biết ngành PR có nguồn gốc từ Mỹ và được ứng dụng ở Mỹ rất nhiều. Về lý do chủ quan, mình được học về nền văn hóa Mỹ khi còn học đại học, nên cảm thấy khá gần gũi và tự tin sẽ hòa nhập dễ dàng.

Kiến thức hệ thống bài bản về chuyên ngành giúp tôi rất nhiều trong công việc. Tuy nhiên, tôi muốn nói đến một khía cạnh khác. Tôi cám ơn học bổng Fubright rất nhiều ở những kỹ năng mềm, những trải nghiệm về cuộc sống mà nếu không học ở Mỹ, tôi sẽ không bao giờ có được. Hai năm ở Mỹ, tôi học được những thứ vô cùng quý giá, đó là tinh thần đường đầu với thách thức, là suy nghĩ out of the box, là trân trọng sự khác biệt, là sự linh động bởi tôi thấm nhuần được thế giới này phát triển được là nhờ vào một tập hợp những con người khác nhau với những suy nghĩ khác nhau.

Nhiều bạn trẻ cho rằng Fulbright là học bổng rất khó để đạt được, liệu Fulbright chỉ dành những người thực sự giỏi như có thành tích học tập tốt, IELTS/ TOEFL cao, đạt nhiều giải thưởng hay công trình nghiên cứu…?

Thúy Hạnh: Bạn nói đúng ở yếu tố cạnh tranh cao của học bổng Fulbright. Học bổng Fulbright khó bởi sự cạnh tranh công bằng giữa các ứng cử viên. Nếu các học bổng khác dành ưu tiên cho một số khối nhất định (ví dụ khối nhà nước, khối NGO,…), thì học bổng Fulbright mỗi năm dành 20 suất học bổng cho tất cả các khối, các ngành và bất kỳ ứng viên Việt Nam nào. Điều đó có nghĩa, hầu như ngành nào cũng đều có cơ hội tiếp cận học bổng Fulbright, nhưng cũng đồng nghĩa với việc bạn cạnh tranh đồng đều với tất cả những người nộp đơn, ở bất kỳ ngành nào. Ví dụ năm nay trước có đến 4 người theo học ngành Giảng dạy tiếng Anh (TESOL), nhưng năm nay có thể chỉ có một người được nhận học bổng TESOL.

Áp lực và những chờ đợi trong suốt quá trình xin học bổng là điều dễ hiểu. Tuy nhiên, khi tìm hiểu về học bổng Fulbright, tôi quyết tâm theo đuổi đến cùng. Có nhiều bạn nộp học bổng Fulbright đến lần thứ 5 mới nhận được. Tôi may mắn hơn vì được nhận ngay trong lần đầu. Nhưng nếu không, tôi nghĩ mình vẫn sẽ kiên trì đến khi nhận được mới thôi.

Vòng phỏng vấn là vòng quyết định bạn được nhận học bổng hay không. Chị có thể chia sẻ về những áp lực chị đã trải qua trong giai đoạn này? 

Thúy Hạnh: Bạn đừng nên tự tạo nhiều áp lực cho bản thân ở vòng phỏng vấn – mà hãy xem nó là cơ hội để trò chuyện, chia sẻ về những câu chuyện cá nhân, về ước mơ của mình và tại sao mình là người xứng đáng được nhận học bổng. Hầu như các câu hỏi sẽ xoanh quanh những thông tin bạn đã viết từ 2 bài luận hay CV của bạn. Bạn hãy chuẩn bị thật nhiều ví dụ cụ thể bởi Hội đồng xét tuyển sẽ muốn nghe những câu chuyện có thật, những ví dụ cụ thể chứ không phải là những lời lời nhận định chung chung, không thuyết phục. Nếu bạn nói bạn là một con người muốn xây dựng một cộng đồng tốt đẹp, hãy kể về những dự án bạn đã tham gia, hay những vùng đất bạn muốn đến để giúp đỡ những người dân ở đó, và vì sao?

Với những câu hỏi bạn cần thời gian, bạn cứ thẳng thắn nói rằng bạn cần thời gian suy nghĩ. Hội đồng xét tuyển sẽ chỉ đánh giá trên những câu trả lời của bạn chứ không trừ điểm bạn chỉ vì bạn cần thêm thời gian. Nếu bạn bí ở một vài câu hỏi, bạn có thể nói bạn chưa biết, chưa có thông tin, và vì sao. Hãy xem cuộc phỏng vấn chỉ là buổi trò chuyện thân mật với những người muốn biết thêm về bạn.

39182_429926504560_4815903_n

Nguyễn Thúy Hạnh ( Thứ 2 từ trái qua) cùng bạn trong ngày tốt nghiệp tại đại học Ball State – Indiana

Nếu trường hợp không được chọn cho đợt đầu tiên, liệu những lần sau các bạn có cơ hội để đạt được học bổng danh giá này?

Thúy Hạnh: Tôi biết nhiều người theo đuổi học bổng này trong nhiều năm mới đạt được. Thậm chí có người đến lần thứ 5 mới nhận được học bổng. Nếu năm nay bạn chưa may mắn, khi nộp đơn cho sang năm, bạn phải là 1 con người khác. Hãy cập nhật lại CV, hồ sơ, bài luận của mình với các thông tin mới, thành tựu mới, v.v. Nếu bạn đem hồ sơ năm trước của minh nộp lại, chắc chắn bạn sẽ không qua được vòng hồ sơ. Bạn thử nghĩ xem, nếu năm trước bạn không được chấp nhận, và năm nay bạn vẫn là con người đó, liệu hồ sơ của bạn có đủ sức thuyết phục? Một điều quan trọng nữa, hãy mạnh dạn hỏi lý do vì sao bạn không được nhận học bổng và cố gắng để hoàn thiện những điều mình chưa tốt.

Theo chị, trước khi quyết định nộp đơn vào học bổng Fulbright, các bạn cần chuẩn bị những gì? Yếu tố nào giúp ứng viên được chọn hay không?

Thúy Hạnh: Fulbright có nhiều chương trình học bổng và mỗi chương trình có mỗi tiêu chí khác nhau. Tôi xin đề cập đến loại học bổng sau đại học (Thạc sỹ). Có 3 điều bạn cần chuẩn bị khi nộp học bổng Fulbright: Trình độ ngoại ngữ, kinh nghiệm làm việc và tinh thần học hỏi. Về trình độ ngoại ngữ, nếu Tiếng Anh bạn tốt, bạn có lợi thế ở vòng nộp hồ sơ và đặc biệt khi xin vào các trường, bạn sẽ được nhận vào học ở các trường tốt.

Kinh nghiệm làm việc khá quan trọng đối với học bổng thạc sỹ. Các ngành học ở Mỹ thường rất sâu, không học chung chung. Mỗi ngành lại có mỗi chuyên sâu riêng nên nếu bạn có kinh nghiệm làm việc, bạn sẽ biết rõ mình muốn theo đuổi ngành học nào. Ngoài ra, ở các lớp sau đại học, bạn sẽ được thảo luận, trao đổi kinh nghiệm, nhiều hơn việc học lý thuyết. Cho nên việc có kinh nghiệm làm việc sẽ là một lợi thế lớn, giúp bạn học hiệu quả hơn.

Một trong những sứ mệnh quan trọng của học bổng Fulbright là trao đổi văn hóa giữa hai nước. Bạn phải chứng tỏ được mình là một đại sứ giúp hai nước Mỹ và Việt Nam xích gần nhau hơn. Khoan hãy nghĩ nhiều về tính vĩ mô của từ “đại sứ”, đơn giản là sẵn sàng học hỏi những điều tốt đẹp của văn hóa Mỹ, đồng thời giúp những người bạn ở Mỹ hiểu hơn và yêu hơn về một đất nước Việt Nam hòa bình tươi đẹp. Nếu bạn luôn mang trong mình tinh thần học hỏi, hòa nhập cao, bạn sẽ thấy được thời gian học ở Mỹ không chỉ là những ngày bạn đến thư viện, hay lên giảng đường mà đó còn là những chuyến đi khám phá những vùng đất tươi đẹp ở Mỹ, hay tham dự những dịp đặc biệt như lễ Tạ Ơn, Lễ Giáng sinh cùng những người bạn Mỹ, để hiểu hơn về văn hóa Mỹ, hoặc những buổi trao đổi, giao lưu về văn hóa với người bản xứ về đất nước Việt Nam của mình.

Cảm ơn chị về những chia sẻ thật tâm của mình!

Chia sẻ kinh nghiệm apply Fulbright ngành Kiến Trúc

Chào tất cả các bạn,

 

Thành thật xin lỗi anh Thịnh cũng như các bạn vì hold bài viết này lại lâu quá xá. Hiện giờ thì mình đang trong giai đoạn replacement nên cũng hơi cân não. Tuy nhiên, Fulbright 2014 sắp mở, mình cũng muốn chia sẽ nhưng gì mình đã làm được  để các bạn có thể tham khảo trên tinh thần là cơ hội chia ra và tốt hơn cho những người muốn tìm tòi.

 

Trước hết, mình xin chia sẽ là giấc mơ Mỹ của mình đã được nuôi từ khi còn là sinh viên năm 1, năm 2. Sau khi ra trường vào năm 2008, mình cũng vẫn nuôi nó và cũng đã từ chối Hà Lan 1 lần cũng là vì nó. Và rồi cuối cùng, mọi thứ từ từ từ chìm xuồng vì cơ hội thì gần như là bằng 0. Cuộc sống, công việc làm mình quên mất đi chuyện phải đi học lại, phải kết thúc cái mà mình đã bắt đầu. Vậy là mình quyết tâm bỏ 1 công việc rất tốt, một môi trường sống tốt để quay về Vietnam săn học bổng.

 

Mình đến với Fulbright 1 cách rất tình cờ: Rãnh rỗi. Nguyên nhân là Fulbright đối với mình lúc đó là một thứ gì đó rất xa xỉ và có lẽ không bao giờ với tới được vì rõ ràng trong các ngành mà Fulbright ưu tiên hoàn toàn không có KIẾN TRÚC, 1 thứ vừa mắc tiền, vừa không quá quan trọng đến cộng đồng xét trong một mức độ cấp thiết nào đấy. Sau khi làm việc tại Singapore 1 thời gian, mình quyết định về Việt Nam để kiếm 1 suất học bổng để đi học tiếp và nhắm tới 1 học bổng khác – đối với mình có vẻ dễ dàng lấy được hơn – but it’s actually more complicated than it sounds. Nói như vậy để các bạn thấy đời đôi khi rất bất ngờ và mình chẳng biết được điều gì ở phía trước cả. Nên cứ quyết tâm bắt đầu đi đi, rồi sẽ đến. Tại sao lại là rãnh rỗi? Vì hy vọng vào học bổng Fulbright chỉ nhỉnh hơn con số 0% một chút. Vì mình biết nhiều nhân đã nhận Fulbright toàn là hàng khủng cả ví dụ như GS Ngô Viết Nam Sơn, rồi ông Nguyễn Thiện Nhân, rồi Bút Chì, rồi anh Trần Ngọc Thịnh  … chẳng hạn nói đến gì đến Fulbright Kiến Trúc. Rồi mình có đọc được chia sẽ của anh Chí đại ý là mình chẳng biết tụi Mỹ nó nghĩ gì đâu, và rồi là tụi Mỹ muốn người giỏi… Mình nghĩ là mình giỏi và mình còn khoảng nửa tháng không làm gì trước khi Fulbright năm 2013 đóng. Vậy là mình quyết định chuẩn bị cho Fulbright.

 

Trước hết để bảo đảm chắc chắn application của mình không bị reject ngay bước đầu tiên, mình email một “Tâm thư” cho chị Hạnh bên Fulbright ( một chị rất xinh, rất trẻ) để trình bày là tại sao Fulbright cần cho mình đi học Healthcare Architecture – một ngành hầu như rất mới với cả VN và thế giới. Sau 3 ngày hồi hộp chờ đợi, chị trả lời là hồ sơ của mình sẽ được xem xét. Vậy là mình còn 10 ngày cho một đống những việc: 2 essays, 3 recommendation letters. Tiếng Anh thì đã thi vội IELTS cũng đủ chuẩn cho application học bổng trước đó. Sau một hồi gọi điện cho các bên liên quan, mình cũng có được 3 letters on the way ( cái này các bạn lưu ý là phải gửi form cho mấy người viết). 2 essays thì đúng chuẩn là cực hình trong vòng khoảng 1 tuần. Mình lóc cóc ngồi móc gan móc ruột ra viết được 2 bài xong thì thấy ngôn ngữ thiệt là dỏm. Vậy là mình tìm 2-3 người kể cả 1 bé mới 18 tuổi nhưng học ở SIN từ năm 15 tuổi và 1 cô người Mỹ dạy ở ĐH Washington để proofread cho mình. Mình tính ra thấy email qua lại trong vòng 2-3 ngày thì khoảng 40-50 cái email… ( và sau này mình vẫn phát hiện có lỗi văn phạm nhỏ nhỏ ). Proofreading cực kỳ quan trọng. Mình chưa bao giờ sợ sai khi viết nhưng mình chưa bao giờ viết không hợp lý đến vậy trong 2 cái essays của mình. Buồn cho mình 1 cái là deadline là 2 May 2012 – thêm vào đó 30-4 và 1-5 là lễ. Ngu luôn! Mất đi 2 ngày quý giá là chỉ có chết, thêm nữa Recommendation letter của mình lại ở Saigon và ở Singapore. Mình thì ở Đà Nẵng… Embassy thì ở Hà Nội… Vậy là để tiết kiệm 2 ngày lễ cho việc đẩy 2 bài essays tốt hơn, mình phải bay vào Saigon lấy 2 cái thư, xong bay qua Singapore lấy 1 cái thư nữa và tiếp tục bay về Hà Nội vào ngày 2 Tháng Năm để drop cái hồ sơ cho Fulbright. Xong! Làm như vậy thì mình chủ động được và có thêm thời gian để hoàn thiện 2 bài essays hơn. Rất cảm ơn Thao Lam và cô Dorothy đã giúp đỡ mình cực kỳ nhiệt tình. Mình hy vọng là các bạn nhận được sự nhiệt tình giống vậy luôn. Việc tiếp theo sau khi drop hồ sơ là chờ đợi.

 

Xong, Boom! Semi-finalist rồi phỏng vấn and hell, yeah! Finalist! Phỏng vấn thì cực kỳ thoải mái, với 4 người… Anh Fulbrighter 2005 thì có vẻ rất hài long với 2 bài essay của mình. Anh bảo: “This is amazing! I love your words and your essays move me!” Anh có khen mình cũng nhiều, nhưng mà who knows… Fulbright toàn hàng khủng. Trước khi vào phỏng vấn mình còn gặp cả Hà Kin – cũng là candidate ( nàng cũng vào finalist luôn). Trong quá trình phỏng vấn thì mình không gặp vấn đề gì hết, tất cả đều trong tầm kiểm soát tuy ban đầu mới vào thì hơi panic một chút. Mình phát hiện ra là mọi người thậm chí chưa có khái niệm về Healthcare Architecture. Nên mình bắt đầu chém và chém tương đối…bén. Chỉ có 2 câu hỏi mình hơi bất ngờ là:

 

–         Is there anything that you want to know about Fulbright?

–         What if you don’t get Fulbright this year?

 

Mình cũng ngập ngừng thành thật chia sẻ luôn:

–         Well, I’m here to be interviewed and I’m only prepared to be asked… But if this is the case then are you a Fulbrighter? Could you please tell me more about how Fulbright scholarship’ve changed your life?

 

–         ( Câu này mình cũng hơi shocked… vì mình không có ngại phỏng vẫn nhưng mà hỏi kiểu này thì chắc nghĩ là ngta không muốn cho đi học kiến trúc thật rồi…) Well, that’s sad… but I’m an optimist. You will be most likely seeing me as a candidate next year then. Since I was informed Fulbright does offer scholarship for Healthcare Architecture, I don’t think I will give up!

 

10 ngày sau, mình nhận được email là finalist khi đang vi vu du lịch ở Bangkok. Boom… Hành trình TOEFL và GRE bắt đầu… Hiện giờ mình cũng đang vật lộn với GRE. Mặc dù ban đầu Fulbright bảo điểm GRE vậy là tốt rồi không cần thi lại nhưng mình có contact với trường và trường bảo nên Improve verbal thôi Essays and Portfolio are excellent, nên mình đành gọi xin chị Hạnh voucher để thi lại. ý mình là để vào được trường mình muốn thì phải ráng chủ động thôi… Got it?

 

Trên đây là những gì mình chia sẽ, mình có đọc hồ sơ toàn bộ những Fulbrighter từ năm 1992 thì có GS. Ngô Viết Nam Sơn – Con trai của cây đại thụ Kiến trúc Việt Nam Ngô Viết Thụ – là người đầu tiên nhận Fulbright kiến trúc năm 1995. Mình là 80% là người thứ 2… Bạn có thể là người thứ 3. Đối với tụi Mỹ… Nothing is impossible.

 

Mình năm nay 27 tuổi. Tốt nghiệp ĐH đã được 4 năm! Làm việc 1 vài năm ở Singapore – Srilanka – Vietnam…Có thể các bạn sẽ thắc mắc đến khi nào thì apply Fulbright là được… Câu trả lời của mình là khi bạn thấy sẵn sàng. Ở một mức độ bạn build up cho mình đủ sự tự tin, chin chắn để viết ra những điều trong essay không quá lý tưởng hoá mọi chuyện, phải thực tế, biết được những gì mình có và định hướng nghề nghiệp tương lai của mình như thế nào. Mình nghĩ với bề dày săn người của FB, người ta sẽ biết đặt niềm tin vào người biết mình là ai và mình có những gì.

 

Còn hồ sơ của mình có gì… thì đó là một câu chuyện dài… Nhưng dù sao điều đó cũng không quan trọng bằng việc bạn đem cái gì ra để nuôi ước mơ của mình.  Đó mới chính là thứ thuyết phục được Fulbright! Mình sẵn sàng chia sẽ những kinh nghiệm của mình nhiều hơn nữa. Chỉ sợ viết dài quá thì đọc lại chán ..cmnr thôi… Mình vẫn còn 1 quãng đường nữa phải chạy…

 

Thanks for reading…

 

 

 

Chau Tran

Kinh nghiệm xin học bổng Fulbright – ngành Báo Chí

 “Tôi chuẩn bị hồ sơ xin học bổng Fulbright trước một năm và cho rằng đây là một phần bí quyết thành công”, nhà báo Vĩnh Khang, người giành học bổng Fulbright năm 2015-2016, viết.

Khi xin học bổng Fulbright 2015-2016, tôi nhận được nhiều sự giúp đỡ từ các Fulbrighters đi trước. Nhân dịp Fulbright 2017 khởi động, tôi xin chia sẻ một vài kinh nghiệm với những bạn trẻ quan tâm.

Kinh nghiem xin hoc bong Fulbright hinh anh 1
Nhà báo Vĩnh Khang (hàng đầu bên phải) cùng các bạn bè trong chương trình thạc sĩ báo chí.

1. Bạn chưa biết bắt đầu từ đâu?

Các bạn nên bắt đầu bằng việc tìm hiểu tiêu chí của Fulbright, xem mình có và chưa có gì. “Biết mình biết ta trăm trận trăm thắng”, hãy google những bài chia sẻ kinh nghiệm của những người đi trước để tham khảo.

Tiếp đến là thi tiếng Anh, bạn viết tất cả những ý tưởng cho bài luận ra giấy hay điện thoại, chờ đến ngày đặt bút viết.

Nếu có thời gian, bạn có thể liên lạc với một số Fulbrighters đi trước, mời họ cà phê, trò chuyện. Hỏi về kinh nghiệm chỉ là một phần, bạn nên quan sát con người họ, như tính cách, cách nói chuyện, quan điểm trong các vấn đề… Điều này giúp ích rất nhiều ở vòng phỏng vấn.

Theo quan sát của tôi khi tìm hiểu về các Fulbrighters, khi học xong, quay về Việt Nam, họ có thể thành công hoặc không, hay chưa làm được những việc như kỳ vọng, nhưng họ có một điểm chung: Không “nhạt”.

Lời khuyên nữa cho các bạn là chuẩn bị sớm. Tôi chuẩn bị hồ sơ trước cả một năm và cho rằng đây là một phần bí quyết thành công.

2. Tại sao chọn Fulbright, không phải học bổng khác?

Khi lên kế hoạch du học, tôi cũng tham khảo một số học bổng khác. Tôi nộp hồ sơ và có lần cũng vào được đến vòng phỏng vấn, nhưng có thể không hợp tiêu chí và bản thân tự cảm thấy không thực sự tha thiết nên chưa thành công.

Mỗi học bổng đều có những tiêu chí riêng, bạn nên đầu tư vào học bổng phù hợp với mình, đừng rải hồ sơ, mất thời gian. Tôi thấy phù hợp các tiêu chí của Fulbright, từ ngành nghề, kế hoạch cho tương lai và cả yếu tố con người nữa.

Kinh nghiem xin hoc bong Fulbright hinh anh 2
Nhà báo Vĩnh Khang tại nơi theo học.

3. Báo chí văn hoá vẫn xin được học bổng Fulbright?

Một bạn từng hỏi tôi như vậy cách đây khá lâu. Thực tế, Fulbright không phân biệt nghề nghiệp hay lĩnh vực nào cả, vấn đề bạn phải thuyết phục được những người chấm hồ sơ và trình bày ấn tượng trong vòng phỏng vấn.

Nếu trong đầu bạn chưa có ý niệm cụ thể về công việc mình làm, nó đóng vai trò gì trong xã hội, thì dù làm lĩnh vực gì cũng vậy thôi, không nên xin học bổng. Không riêng gì Fulbright, các học bổng khác cũng là “con đường” dài và rất nhiều người nản chí dọc đường. Đừng phí thời gian.

Cá nhân tôi đã xây dựng một kế hoạch (short term và long term vision) dựa trên chuyên môn của mình, gắn liền đơn vị công tác và cả những hoạt động cá nhân. Một kế hoạch chặt chẽ, khả thi, ảnh hưởng xã hội sẽ thuyết phục được hội đồng.

4. Điểm tiếng Anh có quan trọng không?

Học bổng Fulbright cấp cho các ngành khoa học xã hội. Điều dễ dàng nhận thấy là khi học, câu nói “tiếng Anh chỉ là công cụ” chỉ đúng với người học kỹ thuật hoặc khoa học tự nhiên. Với ngành xã hội, tiếng Anh rất quan trọng.

Riêng Fulbright, các bạn cần nộp điểm tối thiểu TOEFL iBT = 79; IELTS = 6,5 là đủ điều kiện. Nếu bạn nào chưa thi tiếng Anh, lời khuyên là nên thi luôn TOEFL iBT, vì dù có nộp IELTS thì khi được chọn, bạn vẫn phải thi TOEFL iBT. Bài thi TOEFL iBT khó hơn IELTS. Ôn thi TOEFL IBT mệt hơn, căng thẳng hơn, nhưng đề lại hay hơn.

5. Người viết thư giới thiệu chức càng to càng tốt?

Người viết thư giới thiệu nên liên quan lĩnh vực của bạn, cũng như hiểu rõ bạn sẽ làm được gì. Ứng viên phải có 3 thư giới thiệu, đồng nghĩa có 3 cơ hội “tiếp thị” hình ảnh tới hội đồng.

Bạn có thể chọn 3 người hiểu về mình ở 3 khía cạnh khác nhau, cũng như nhìn nhận công việc và kế hoạch của bạn ở 3 góc nhìn, quan điểm khác nhau. Như vậy, sẽ hiệu quả hơn nhiều so với 3 bức thư gần giống nhau.

Ví dụ, lĩnh vực của tôi là báo chí, tập trung mảng văn hóa nghệ thuật. Tôi chọn một tổng biên tập viết thư, một nghệ sĩ (ca sĩ Trần Thu Hà), một người trong lĩnh vực báo chí có tầm nhìn bao quát xu hướng báo chí Việt Nam và quốc tế (Nguyễn Danh Quý – Editor in Chief của ELLE Vietnam).

Bác Tổng biên tập sẽ đánh giá mình ở khía cạnh chuyên môn báo chí; ca sĩ Hà Trần đánh giá hiểu biết (có thể cả hạn chế) về nghệ thuật, anh Quý đánh giá về khả năng hiểu biết, hoà nhập xã hội, cũng như học tập của mình ở môi trường quốc tế.

6. Bài luận nên viết gì và cấu trúc thế nào?

Đây là mấu chốt của sự thành công. Mỗi người có con đường riêng đến với sự thành công, nhưng tựu trung, bài luận ý tứ phải rõ ràng, câu cú đơn giản, dễ hiểu, tránh trình bày chung chung, mọi thứ cần phải cụ thể. Các bạn có thể nhờ người sửa lại, nhưng “có bột mới gột nên hồ”. Nếu không có ý gì trong bài luận, ai sửa cũng vậy thôi.

Tôi chọn cách viết thư dạng “xuyên không”, từ tương lai, đã nhận Fulbright, học xong và thực hiện những kế hoạch, rồi quay về quá khứ – nhìn mình từ lúc mới ra trường, gặp khó khăn gì trong công việc và cuộc sống; quyết định xin học bổng Fulbright để nâng cao kiến thức như thế nào.

Bằng cách này, tôi vừa giới thiệu được kiến thức nền mà không khô cứng, cũng như khoe được kế hoạch, mục đích, khiến hội đồng tò mò đọc tiếp bài luận tiếp theo (cụ thể hơn về kế hoạch tương lai). Nó cũng khiến họ muốn biết con người thực ngoài đời của người viết.

Riêng bài Objective Statement, tôi chọn cách viết tiểu luận, gồm Introduction, Body và Conclusion. Phần Body, tôi trình bày theo lối diễn giải và theo thứ tự Firstly, Secondly…, rồi đến topic sentence và supporting sentence.

Bài luận này sẽ hỏng nếu bạn trình bày chung chung. Hội đồng muốn xem ứng viên hiểu thế nào về kế hoạch đề ra, nên hãy cụ thể mọi thứ. Một bài viết dạng creative và 1 bài essay là cách tôi cân bằng.

7. Trả lời như thế nào ở vòng phỏng vấn?

Đây cũng là vòng rất quan trọng. Mỗi ứng viên có cách trả lời phỏng vấn khác nhau. Sau khi tham khảo vài người nhằm chuẩn bị tâm lý, tôi chọn cho mình cách trả lời riêng. Nhìn lại, tôi cho rằng, mình thành công nhờ chuẩn bị tốt, phong độ tốt và hài hước.

Chuẩn bị tốt là tự “mổ xẻ” hồ sơ của mình, xem hội đồng sẽ hỏi những gì. Khi đọc một dòng, bạn sẽ tự phản biện những gì trong đó. Ví dụ, tôi từng viết rằng “sẽ tiếp tục làm báo in”, thì phải nghĩ ngay đến câu hỏi: “Thời đại công nghệ, tại sao cậu vẫn đi làm báo in?”…

Riêng về phong độ tốt thì khó nói lắm. Với cá nhân tôi, ăn đều, ngủ khoẻ, tập gym không sót ngày nào, là có phong độ tốt ngay.

Hài hước? Khi vào phỏng vấn, nếu không phải chính mình, bạn sẽ thiếu thoải mái và mất tập trung. Thế nên, bạn hãy hài hước nếu là người hài hước.

Tôi từng bảo với hội đồng hãy đọc báo in vì nó chứa đựng những lời vàng ngọc của những người sắp chết. Nói chung, có nhiều câu “bá đạo” nữa và tôi thấy hội đồng mấy lần cười nghiêng ngả.

Thái độ trong phòng phỏng vấn cũng rất quan trọng, bạn nên tập trung, vui vẻ, chân thành và cầu thị.

Nhà báo Vĩnh Khang từng nhận học bổng Fulbright 2015 – 2016, nghiên cứu thạc sĩ ngành Báo chí. Hiện, anh công tác tại báo Nông Nghiệp Việt Nam.

Vĩnh Khang học tại Newhouse School and Public Communication (Syracuse University, New York, Mỹ). Đây là trường được xếp hạng tư trong danh sách các trường đào tạo Báo chí tốt nhất nước Mỹ năm 2015.

Anh cũng tham gia cộng tác với nhiều tờ báo như ELLE, Người Đẹp, 2!, Tiền Phong, VietNamNet.. và có một số bài đăng trên báo Mỹ.

Nguồn:  https://news.zing.vn/kinh-nghiem-xin-hoc-bong-fulbright-post612964.html

Reverse Culture Shock – Shock văn hóa ngược

Khi sang Mỹ, mình không hề phải đối mặt với Culture Shock, vậy mà khi trở về Việt Nam, mình mới được trải nghiệm cái gọi là Culture Shock. Thực sự những gì mình đang phải đối mặt đang làm quá trình tái hòa nhập vào thực tại cuộc sống ở Việt Nam trở nên khó khăn hơn nhiều. Thêm vào nữa cái khí hậu oi bức, ngột ngạt, cộng thêm kẹt xe, bụi bặm, ô nhiễm và khoảng cách thế hệ làm mình cảm thấy hết sức khó chịu. Đành viết ra đây những điều mình phải trả qua như một cách để giải tỏa stress.

 

Văn hóa đi đường: Điều đầu tiên bị shock là văn hóa giao thông. Trên xe ô tô từ Nội Bài về nhà, mình cảm thấy rất sợ vì thấy anh tài xế cứ phi ầm ầm qua ngã tư mặc dù đèn đỏ. Mình bảo sao đi nguy hiểm vậy. Anh nói là đêm rồi, mà cũng có cảnh sát đâu lo gì, ở đây người ta đi như thế. Khi xe dừng ở đoạn giao nhau với đường tàu, mình thấy hàng đoàn xe máy vẫn cứ cố len qua rào chắn để băng qua. Thế thử hỏi làm sao mà không thường xuyên có những vụ tai nạn đường sắt thương tâm. Ngày đầu chạy xe máy ra phố cảm thấy rất sợ sang đường vì kiểu chạy xe bát nháo ở Việt Nam. Văn hóa đi đường ở Việt Nam là mạnh ai lấy đi, chẳng cần nhường nhịn. Stop sign thì có ý nghĩa gì, ngay cả đến CSGT điều khiển giao thông khi đèn tín hiệu bị mất điện, người ta cũng chẳng thèm nghe, khiến CSGT bực mình không thèm điều khiển nữa ở ngã tư Láng Hạ cũng đủ biết văn hóa đi đường rất shock của nhà mình.

 

Văn hóa coi thường luật pháp: Hình như luật pháp ở Việt Nam bị coi thường, và điều này đã trở thành một thứ văn hóa phổ biến. Khi luật pháp không nghiêm minh, chế tài xử phạt không đủ mạnh để răn đe, người ta ngang nhiên vi phạm pháp luật ngay trước mặt những người thi hành luật pháp. Ví dụ chẳng cần đâu xa, cứ lên Hà Nội thấy đầy rẫy những nam thanh nữ tú đi xe SH, @, Vespa không thèm đội mũ bảo hiểm ngang nhiên đi qua CSGT như một sự thách thức pháp luật. Thậm chí khi bị CSGT chặn lại, xử phạt họ sẵn sàng lớn tiếng, chửi bới, thậm chí đánh đập, hành hung CSGT. Quả là quá shock.

 

Văn hóa tè bậy: Việc đi trên đường thấy các anh zai vô tư “tưới cây” ven đường ở Việt Nam là chuyện rất “bình thường như cân đường hộp sữa”. Nhưng mình choáng nhất là khi trên đường về nhà bạn Tùng ở Hải Phòng chơi, mình bắt gặp một cảnh tượng hơi shock. Đó là một chị gái khoảng 30-40 gì đó, chị đỗ ô tô đẹp bên đường, vô tư tụt váy “tưới cây” bên lề đường giữa thanh thiên bạch nhật, làm mình không tin vào mắt mình nữa, loạng choạng suýt ngã =)). Không thể tin nối, quá shock. Cái này cũng chằng thể trách được người đi đường. Trên cao tốc Việt Nam làm gì có những “Rest Area” để hành khách vào “giải tỏa nỗi buồn”, nên chả còn cách nào khác là phải giải tỏa ngay bên lề đường cho bà con chiêm ngưỡng. Đề nghị các anh thiết kế đường bộ, tính toán bố trí WC công cộng trên các tuyền đường quốc lộ, chứ cứ để tình trạng như trên xảy ra thì làm sao giảm được các vụ tai nạn giao thông do tài xế mất tập trung.

 

Văn hóa công sở: Ở Việt Nam, mỗi lần đến công sở nhà nước làm thủ tục gì đó, mình cảm thấy nặng nề như phải đi xin xỏ một điều gì đó vậy. Nhìn thấy mấy vị cán bộ nhà nước vị nào vị đấy trông mặt mũi rất thiếu thiện cảm, làm cho người dân đến giao dịch cũng phải e dè, sợ mấy vị nổi cáu không làm cho là mất công hỏng việc. Chưa kể đến thái độ hống hách, cửa quyền, quát tháo người dân như cỏ rác. Cán bộ là đầy tớ của nhân dân, vậy mà “đầy tớ” dám quát, mắng cả “chủ” của chúng, xã hội này văn hóa bị đảo lộn mất rồi.

 

Văn hóa showbiz: Có lẽ không ở đâu người ta dễ nổi tiếng như ở showbiz Việt. Chả cần tài năng gì, chỉ cần bạn có cài gì “to”, “dài”, “khủng” hay “quái” mà bạn sẵn lòng show ra cho bàn dân thiên hạ, là bạn sẽ nhanh chóng nổi tiếng. Điều này đã trở thành một xu thế văn hóa đang thịnh hành ở showbiz Việt. Cái thứ “thảm họa”, “quái đản” này dần trở thành một thứ văn hóa tiêm nhiễm, do một phần “công lao” không nhỏ của hàng loạt các tờ báo “lá cải” mà lượng tri thức truyền đạt tới độc giả thì ít, mà lượng “rác rưởi” thì quá đỗi dư thừa trên mặt báo. Họ tung lên những bộ ảnh nude phản cảm, khiêu dâm cùng với những tít giật gân, câu khách, rẻ tiền. Thấy cái phi văn hóa, phản văn hóa như vậy mà không ngăn chặn, lại còn đăng tải, cổ súy, tuyên truyền cho quảng đại quần chúng. Quả thật là một sự hổ thẹn với những người làm báo chân chính khi mà cái “lề phải” chật hẹp, và rất nguy hiểm làm cho chủ đề “cướp giết hiếp” + “tụt cởi lộ hàng” đang trở nên vô cùng thịnh hành.

 

Văn hóa mua bán: Ở bên Mỹ, khi mua bán dường như chưa bao giờ mình phải lo lắng vì chất lượng hàng hóa hay cân, đo, đong, đếm thiếu cả. Thậm chí mua hàng về dùng, nếu không hài lòng mang đem trả không mất tiền, mà cũng không phải bị tra hỏi bất cứ một câu hỏi gì cả. Vậy mà về Việt Nam, mua bán cái gì cũng nơm nớp tâm lý lo sợ. Nào là hàng nhái, hàng giả, hàng bẩn, cân điêu, bơm thiếu. Về Việt Nam thì phải biết mặc cả, không thì luôn luôn bị hố. Rồi phải quen với việc mua xăng có người bơm cho mình, chứ mình không tự bơm như bên Mỹ. Nhưng chính vì có người khác bơm cho mình nên mới xảy ra nhiều chuyện gian lận. Người bơm thì dùng thủ đoạn để bơm thiếu, kẻ bán xăng thì pha nước lã vào xăng để bán lấy lời. Rau bẩn hô biến thành rau sạch bán trong siêu thị. Đủ thứ gian lận trong văn hóa mua bán ở đây tạo thành văn hóa mua bán bao trùm là người mua luôn luôn nghi kị người bán. Chữ tín bị bán rẻ vì lợi nhuận.

 

Văn hóa người với người: Người ta cứ có định kiến là nước Mỹ bạo lực, nhưng mà tôi sống bên đấy 2 năm, mặc dù người dân Mỹ được phép sở hữu súng tôi chưa bao giờ chứng kiến việc người dân dùng súng bắn giết nhau ghê như Việt Nam. Nào là băng nhóm giang hồ thanh toán nhau đẫm máu bằng súng ở Hà Nội. Rồi các vụ giết người bằng súng hoa cải, súng tự chế ở Việt Nam. Rồi hàng loạt những vụ bắn giết, chém nhau bằng hàng nóng hàng lạnh mà nguyên nhân cũng chỉ vì những lý do hết sức đơn giản như: va chạm giao thông, ghen tuông hay tranh chấp thương mại. Dường như ở Việt Nam, người ta rất coi thường mạng sống của người khác. Khi tôi nghe một anh nói rằng, trong trường hợp xảy ra tai nạn, thì giới lái xe công-te-nơ có thể chấp nhận gây chết người, chứ không tránh vì nếu lật xe, giá trị hàng hóa hư hỏng còn đắt hơn nhiều so với chi phí đền bù cho thân nhân của người bị thương vong. Trên đường cao tốc, người ta rải đinh để hy vọng kiếm chút tiền bắt chẹt người ta vá săm, thay lốp mà không biết rằng đó là một hành động giết người nhẫn tâm vô nhân tính nhất. Quả thực mình cảm thấy quá bị shock.

University Placement của Fulbright Việt Nam

LTS: Năm của mình 2009-2011, chương trình Fulbright lựa chọn trường cho bọn mình và ép bọn mình phải đi học những trường mà Fulbright chọn, cho dù mình không thích. Đã có rất nhiều người, trong đó có mình tỏ ra không hài lòng với Fulbright về cách làm này. Đã có một số phản hồi với Fulbright và khóa sau đó việc sắp xếp trường cho FBter đã được những thay đổi tích cực. Bài viết này là của chị Phương Thùy – FBter 10-12, ngành Báo Chí chia sẻ về quy trình sắp xếp trường khi bạn được học bổng Fulbright. Quy trình này của Fulbright khác gì so với quy trình của các học bổng khác như VEF, 322, ADS, Chevening…các bạn đọc để biết nhé. Chị Phương Thùy là phóng viên VTV, ngày trước chị ấy rất hay xuất hiện trên sóng truyền hình. Các bạn có thắc mắc gì thì hãy đặt câu hỏi cho chị Thùy nhé.

 

Trần Ngọc Thịnh

——-

 

Năm của tớ (2010) quy trình university replacement như sau:

 

1. Semi-finalists đăng ký nguyện vọng university placement trong form đăng ký điện tử (giống hệt form đăng ký vòng loại, chỉ khác ở chỗ nó là ở trên web). Trong form có nói phần đăng ký nguyện vọng trường là không bắt buộc nên năm của tớ đã có một số bạn đã bỏ qua bước này. Đó là sai lầm lớn vì đây là cơ hội duy nhất để bạn đăng ký nguyện vọng của mình.

 

2. Sau khi đã chọn ra được finalists, IIE sẽ lên một submission plan gồm 4 trường để nộp hồ sơ cho từng finalists. Các bạn sẽ được quyền tham gia ý kiến vào submission plan này, tuy nhiên quyết định có thay đổi nó hay không hoàn toàn phụ thuộc vào IIE.

 

3. IIE thay mặt finalists gửi đơn dự tuyển vào các trường. Fubright sẽ quyết định final placement của các bạn.

 

Như vậy các bạn có thể thấy bước quyết định nhất đối với university placement của các bạn chính là bước điền vào phần nguyện vọng trong form điện tử, khi bạn còn là semi-finalist và chưa bước vào vòng phỏng vấn. Đây chính là bản đăng ký nguyện vọng chính thức của bạn. Từ khi bạn chính thức trở thành finalist cho đến khi bạn có final placement, sẽ không có lần đăng ký nguyện vọng nào khác! (Cái này khác với những năm trước đó).

 

Đựa trên quy trình này, tớ có một số kinh nghiệm như sau để được vào trường ưng ý.

 

Nghiên cứu từ sớm: Cố gắng chắc chắn được rằng khi được chọn là semi-finalist thì bạn đã quyết định được mình muốn theo học trường gì. Có ba điều cần cân nhắc là: ranking chung của trường, trường có khoá học phù hợp với kế hoạch của mình không (vì các khoá cao học của Mỹ mang tính chuyên biệt rất cao), và khoá học có phù hợp với sức học của mình không. Tránh rơi vào trường hợp như của tớ, do không nghiên cứu sớm nên tí nữa thì “tèo”. Tớ có nguyện vọng học báo chí và phim tài liệu, và học viện báo chí ở New York University là trường báo duy nhất có khoá này, tuy nhiên vì nghiên cứu chưa kỹ, tớ lại điền tên một trường khác có lịch sử hoành tráng hơn vào làm nguyện vọng 1. Sau đó tớ đã phải lao tâm khổ tứ mãi mới xin được chuyển khỏi trường “nguyện vọng 1” này để được sang NYU, cũng may mà được Fulbright thông cảm.

 

Lựa chọn hợp lý: Một bản nguyện vọng gồm 100% các trường Ivy League sẽ một bản nguyện vọng rất bóng bẩy, nhưng ít giá trị và sẽ không mang lại lợi thế gì cho bạn trong việc chọn trường nếu bạn không phải là một sinh viên kiệt xuất. Ngoài việc cân nhắc ranking của trường, các khoá học và sức học của bản thân, bạn cũng có thể cân nhắc thêm về khả năng cost-sharing của từng trường. Bạn có thể tham khảo Fulbrighters những năm trước xem những trường nào sẵng sàng offer tuition scholarships hoặc assistantships cho các sinh viên của Fulbright. Nếu bạn tìm được trường hợp lý về mặt học thuật lại cộng thêm có cost-sharing, thì khả năng lớn là nguyện vọng của bạn sẽ được IIE đưa vào submission plan.

 

Cân nhắc các yếu tố thời tiết, sức kho: Nếu bạn không chịu được lạnh thì tránh đăng ký vào những trường ở quá cao trên phía bắc. Nếu bạn bị hay fever thì tránh những trường ở những nơi có nhiều cỏ cây hoa lá.

 

Tuyệt đối không nên bỏ qua bước đăng ký nguyện vọng: Trong application form luôn có câu “Bạn không bắt buộc phải điền vào phần này”, nhưng nên luôn coi phần này là phần bắt buộc. Ghi rõ ràng 4 nguyện vọng, và giải thích cụ thể vì sao bạn muốn theo đuổi những khoá học này.

 

Đóng góp ý kiến vào submission plan của IIE: Nếu bạn đăng ký nguyện vọng một cách hợp lý, có cân nhắc kỹ càng, thì phần lớn nguyện vọng sẽ được phản ánh trong submission plan của IIE. Khi nhận được submission plan, bạn hãy xem xét kỹ lại một lần nữa vào đóng góp ý kiến một cách cụ thể về việc bạn muốn order of priority là như thế nào. Nếu bạn muốn bổ sung thêm các trường khác vào submission plan, hãy chuẩn bị một lý do thật hợp lý và có sức thuyết phục.

 

Try till the end: Sau khi có final placement, nếu bạn cảm thấy final placement chưa phải là lựa chọn tối ưu, bạn có thể trao đổi lại với Fulbright và đề nghị được thay đổi final placement. Bạn chắc chắn sẽ cần một lý do hoàn toàn hợp lý, có cân nhắc quyền lợi của bản thân bạn, của những ứng viên khác trong Fulbright, và của mục tiêu trao đổi văn hoá, tăng cường hiểu biết lẫn nhau của cả chương trình Fulbright. Tại thời điểm này, trao đổi có thể trở nên khá căng thẳng và mệt mỏi, nhưng bạn có nhiều khả năng thành công hơn nếu bạn giữ thái độ bình tĩnh, hoà nhã, khách quan và tích cực.

 

The earlier, the better: Bạn có nguyện vọng, có kiến nghị hay có ý kiến gì về vấn đề university placement, trao đổi với Fulbright càng sớm càng tốt trong các bước của quá trình placement. Càng muộn, bạn sẽ càng khó đưa ra lý do đủ thuyết phục cho nguyện vọng của mình.

 

Sau tất cả những nỗ lực này, nếu final placement vẫn chưa phải là tối ưu đối với bạn, thì cũng đừng quá bi quan và thất vọng. Dù theo học trường nào thì trước mắt bạn cũng là cả một hành trình mới mẻ và thú vị trên đất nước Mỹ rồi. Bạn có thể không vào trường top như mong muốn, nhưng áp lực bài vở nhẹ hơn sẽ giúp bạn có thời gian điều kiện thăm thú tìm hiểu nước Mỹ, điều mà nhiều sinh viên Ivy League chưa chắc đã có cho đến tận ngày về nước.

 

Chúc các bạn thành công,

Chia sẻ kinh nghiệm của 1 Fulbrighter ngành Nghệ thuật (Arts/Comics)

LTS: Anh Đỗ Hữu Chí – FBter niên khóa 2010-2012 là một người chuyên vẽ biếm họa và thiết kế các bìa sách cho các NXB. Nhận lời mời của mình, Anh Chí có viết bài chia sẻ kinh nghiệm của anh ấy trong việc apply học bổng Fulbright. Anh Chí được học bổng theo ngành Art, một ngành khá mới và còn ít FBter đăng ký. Các bạn đọc chia sẻ của anh Chí nhé.

 

Trần Ngọc Thịnh

—–

 

(Viết cho Fulbright Blog)

 

Các bạn thân mến,

 

Trước tiên tôi thành thật xin lỗi vì đã viết bài này muộn hơn dự kiến. Bạn Thịnh đã nhiệt tình nhờ tôi từ hơn hai tháng trước, nhưng lúc vừa sang Mỹ bận thu xếp cuộc sống mới, rồi bài vở, rồi lại đoảng tính hay quên, nên giờ tôi mới viết được.

 

Những kinh nghiệm tôi viết dưới đây có thể sẽ không áp dụng rộng rãi được. Chúng chỉ là kinh nghiệm cá nhân tôi cho một ngành hẹp là Arts (trong tương quan với các ngành hot và phổ biến khác như MBA, Luật, TESOL…vv…), và một cái ngách còn nhỏ hơn nữa trong Arts là Comics. Tuy nhiên tôi sẽ cố gắng viết một cách­ phổ quát dễ hiểu nhất có thể, hi vọng sẽ giúp được các bạn hình dung được phần nào, nhất là các bạn đang theo đuổi Arts.

 

Vậy, làm thế nào tôi “cá kiếm” được HB Fulbright? Nói thực là đến giờ nghĩ lại tôi cũng chưa hiểu tại sao mấy ông bạn Mỹ lại cho tiền một đứa đi học vẽ truyện tranh thay vì học Luật hay Kinh tế. Có lẽ tại mấy ổng quá vui tính và chịu chơi. Woohooo.

 

Để dễ nói chuyện, tôi có hai câu hỏi cho các bạn: Bạn muốn học bổng này đến mức nào? Tại sao Fulbright nên chọn bạn?

 

Câu hỏi thứ nhất sẽ quyết định thành công của bạn từ bên trong. Tôi không muốn nói cái gì sáo rỗng ở đây, nhưng quả thực là, nếu bạn thực sự muốn cái gì, bạn sẽ tìm mọi cách để đạt được nó. Động lực đằng sau việc tìm kiếm HB của bạn là hết sức quan trọng.

Trong trường hợp của tôi, nói thật, tôi thèm được đi học nước ngoài. Trước tiên, vì tôi thấy học ở VN chán quá, tôi chả học được mấy. Lên mạng thấy bao nhiêu thứ hay ho, tôi không hiểu họ học cái gì mà làm ra được những thứ như vậy. Thứ nữa, tôi mê du lịch, khoái đi đây đi đó, sống ở nhiều nơi khác nhau: nếu được đi Mỹ sống hai năm thì thật là bá cháy. Thứ ba, tôi không có điều kiện, học sinh nghèo không vượt nổi khó, không thể đi đâu nếu không xin được học bổng. Thứ tư, có quá ít học bổng hỗ trợ ngành Arts, cho nên khi phát hiện ra Fulbright hỗ trợ Arts thì tôi mừng như bắt được vàng, và quyết không để cho “nó” thoát. Có lẽ tất cả sự thèm muốn quá độ của tôi đã hiện lên hau háu trên mặt trong lúc phỏng vấn làm mọi người giật mình xúc động mà cho đi chăng?

Với câu hỏi thứ hai, bạn cần xác định phần quyết định thành công từ bên ngoài, cụ thể là từ phía Fulbright Program. Họ muốn chọn những ai? Tiêu chí lựa chọn của họ là gì? Trong hàng trăm hàng ngàn bộ hồ sơ siêu đẹp đang chen chúc đợi được chọn, điều gì khiến họ chú ý đến bạn và chọn bạn?

 

Trong hiểu biết hạn chế của tôi, không chỉ khuyến khích giao lưu văn hóa, đẩy mạnh giáo dục, tăng cường hiểu biết giữa các quốc gia, Fulbright còn muốn tìm kiếm những người dẫn đầu. Nếu bạn học Kinh tế hay Luật, họ muốn tìm ở bạn nhà lãnh đạo, người làm chính sách cho đất nước trong tương lai. Nếu bạn học Giáo dục, họ tìm ở bạn Nhà giáo Ưu tú Nhân dân, người không chỉ khiến cho việc đến lớp không còn là cực hình đối với học sinh, mà còn thay đổi cả chính sách giáo dục. Nếu bạn học vẽ comics, họ muốn bạn vẽ được mấy cuốn truyện tranh bá láp đặng bà con đọc chơi giải trí lúc nông nhàn.

Vâng, mục tiêu hết sức tốt đẹp, mỗi tội là bạn phải dẫn đầu. Bạn phải cho họ thấy là bạn hiểu, bạn say mê, bạn muốn dành trọn cuộc đời cho sự nghiệp vĩ đại mà bạn chọn. (Thiệt tình là cũng có lúc bạn không tin như vậy lắm đâu, nhưng quan trọng là làm sao cho họ tin.) Và nữa, trong khi có mười đứa đòi đi học vẽ truyện tranh, giả dụ vậy, tại sao họ lại nên chọn bạn mà không phải một trong chín đứa còn lại? Ây dà, tui không biết tụi nó vẽ làm sao nhưng mà tui vẽ ngon à nha… Nói đoạn bạn giở đủ tất cả tranh ảnh sách báo những gì đã làm được ra cho mọi người coi, xong ngồi nở mũi nghe “Nice”, “Interesting”, “Good job”… và không quên nhe răng “Thank you!”. Đại khái như vậy.

 

Tôi không đùa đâu, bạn phải giỏi và phải giỏi cả việc show cho họ thấy là bạn giỏi. Còn show thế nào thì tùy bạn.

 

Thế và, hãy tự tin. Cái này người ta nói suốt rồi, nhưng tôi vẫn nói lại vì nó quan trọng: hãy là chính bạn. Đừng giả đò làm ai khác. Đừng nói những cái không phải là mình, không thuộc về mình. Bạn không đánh lừa được ai đâu, nhất là khi Fulbright họ đã có hơn 60 năm thâm niên ngồi nghe các cháu trình bày. Chỉ khi bạn là chính mình và cho họ thấy cái họ muốn thấy, thế thì bạn mới có cơ hội sang Mỹ mà tung tẩy được.

 

Nếu có bạn nào hỏi khó, rằng em đã “là chính mình” hết cỡ thợ mộc rồi mà vẫn chưa được, thì phải làm sao? Xin thưa rằng nếu thế thì tôi cũng chịu, cái đó chắc phải hỏi thần tài. Đành dành thêm một năm nữa lấy thêm kinh nghiệm, làm đẹp hồ sơ, rồi năm sau trước khi đi phỏng vấn kiêng ăn chuối một tháng thử xem sao?

 

Chào thân ái và quyết thắng.

 

Bút Chì

 

Savannah, 11/2011

 

PS: Viết thêm một chút, vì tôi nhớ trong buổi info session năm ngoái, có bạn hỏi nếu điểm phẩy ở đại học thấp, và xin đi học trái ngành thì sao? Tôi đã trả lời là không sao cả, vì tôi là ví dụ điển hình cho cả hai trường hợp trên. Điểm ra trường của tôi đâu như được nhỉnh hơn 5 phẩy một chút (lạy Phật, vừa đủ), và ý thức chính trị thì cực kém, suýt tí nữa thì tèo môn chính trị cuối khóa. Và vì tôi học Kiến trúc ra, nên khi các bác hỏi ơ sao lại đòi đi học vẽ truyện tranh, tôi cười hì hì bảo, ở VN giờ nhiều KTS giỏi quá, mà truyện tranh lại gần như chưa đứa nào làm cả, cho nên cháu cứ chỗ nào vắng vắng dễ dễ cháu làm bác ạ. Ơ mà bác xem, nhờ học kiến trúc nên cháu vẽ phối cảnh cũng không đến nỗi nào đâu nhé… Đại khái như vậy.

 

Như đã nói, có thể trường hợp của tôi là cá biệt, xin đừng áp dụng tùy tiện. Thành tích cao và việc tập trung lâu dài cho một ngành nghề vẫn luôn là lợi thế của bạn. Vấn đề còn lại là sử dụng lợi thế như thế nào thôi.

 

Chúc may mắn.

error: Content is protected !!